Шымкентте «Деструктивті діни ағым өкілдерімен жұмыс істеудің тиімді әдіс-тәсілдері» тақырыбында өткен семинар-тренингте бірқатар мәселелер айтылды. Бұл бағыттағы діни семинар шілде айында облыстағы қала, аудандық ақпараттық түсіндірме топ мүшелеріне арнайы ұйымдастырылған еді. Бұл жолы білім беру мекемелерінің басшылары мен дінтану пәні негіздерінің мұғалімдері дін саласындағы ахуалды мұқият тыңдады.

IMG 20180928 093945

Мұғалімдердің біліктілігі сыналар сәт

Бүгінде діннің айналасындағы заң жобалары, мектептегі діни ахуалға байланысты көптеген мәселелер бар екені мәлім. Мектеп формасына қатысты да мәселелермен бетпе-бет келіп отырмыз. Жуырда ҚР Қоғамдық даму министрі Дархан Кәлетаев Мәжіліс депутаттарына дін саласындағы заң жобасын таныстырған еді.
Семинар-тренингте негізінен еліміздегі діни тұрақтылықты қамтамасыз ету және орта білім беру мекемелеріндегі зайырлылық қағидаларын сақтауды түсіндіру, білім саласындағы «Зайырлылық және дінтану» пәні мұғалімдерінің діни танымдық білімін арттырудың тетіктері кеңінен талқыланды.
Рас, ақпараттық түсіндіру тобы мен ұстаздарға зайырлылық принциптері, діни қызмет саласындағы заңдар мен толықтырулар мәселелері бойынша ақпараттандыру өзекті. Жиында ҚР Қоғамдық даму министрлігі Қоғамдық келісім комитетінің төраға орынбасары Балғабек Мырзаев, облыстық дін істері басқармасының бөлім басшысы Батырбек Жалмұрзаев, облыстық дін істері басқармасы «Дін мәселелерін зерттеу орталығы» КММ-нің директоры А.Ноғаев, т.б дінтанушылар сөз сөйлеп, қазіргі заңнамалардан хабардар етті.
Б.Жалмұрзаевтың айтуынша, облыстағы мектептерде дінтану пәні негіздері бойынша маманданған мұғалімдер өте аз. Негізінен басқа пәннің мұғалімдері дәріс беріп жүр.
– Біз қазір бала тәрбиесінің жауапкершілігін мектепке жүктеп қойдық. Әсіресе, ауылды жерлерде бала тәрбиесіне қатысты барлық мәселемен мектеп басшылары айналысады. Жыл сайын біздің қала, аудандардағы мектептегі қызметкерлеріне діни тұрақтылықты қамтамасыз ету мақсатында семинарлар өтеді. Заңдылықтарға өзгерістер енгізіліп жатыр. Қазіргі заңдылықтар негізінде мемлекет тарапынан қандай нақты шаралар атқарылуда? Біз күнделікті жұмыс орнымызда ол мағлұматтарды қалай пайдаланып, жүзеге асыра аламыз? Осыған назар аударайықшы. Мұғалім осы заңдылықтарды қаншалықты біледі? Бұл мәселеге де жоғары дайындықпен баруымыз қажет. Біреуге үйрету үшін алдымен өзіміз білуіміз керек. Біз мемлекеттің дін саласындағы саясатын жетік білмей, бұл мәселені толыққанды шеше алмаймыз. Біз өз кезегімізде қажетті құрал-жабдықтармен, әдістемелік материалдармен жеткілікті қамтамасыз етіп отырмыз. Соны ұтымды пайдалана білсек, жұмыс та соғұрлым жемісті болатын еді, – дейді облыстық дін істер басқармасының бөлім басшысы.
Жалпы, мектеп формасына қатысты діни мәселені білім ошағының өз тарапынан шешуге қауқары жетпей жатқан жағдайы бар. Ондай мәселелер орын алған жағдайда облыстық білім басқармасы, дін істері басқармасының мамандарына жүгінуге тура келеді екен. Батырбек Қаратайұлы бұл жағдайға да назар аударды. Бұл іспен негізінен «Дін мәселелерін зертету орталығы» мамандары айналысып келеді.
Түптеп келгенде әр ауылдағы діни мәселені шешетін – сол ауылдың тұрғындары. Әр азамат ауылын түлетуге атсалысып, болашағы үшін бірлесе жұмыс істеуі қажет.

Заңды қатайту шаралары қолға алынды

Дін саласы мамандарының айтуына қарағанда, қазір мектеп оқушыларының мешітке барамыз деп сабақтан қашу мәселесі түбегейлі шешілген. Әрине, бұл діни заңнамаларды жетілдіру бағытындағы жұмыстардың нәтижесі екенін айта кеткен жөн. «ҚР Діни қызмет және діни бірлестіктер туралы» кейбір заңнамаларына толықтырулар мен өзгерістер енгізу туралы баяндамасында Б. Мырзаев заңнамаға енгізілген бірқатар өзгерістерді түсіндіріп берді.
– Елімізде дін тақырыбына қатысты бірқатар мәселелер бар екені рас. Дегенмен, діни ахуал бізде жалпы тұрақты. Біз не үшін қоланыстағы заңнамаларды жетілдіріп, толықтырып жатырмыз? Білесіздер, соңғы жылдары біздің елде осы қолданыстағы заңнамаларды толыққанды қабылдамау сияқты көрініс белең алды. Кейбір діни ағымдар немесе діни топтар бүгінде «біз Конституциямен бекітілген заңдарға емес, діни нормалармен жүреміз» деген уәжді алға тарта бастады. Мектептегі орамал тағу мәселесі, жұма намазға кетіп қалып жатқандар жайында бірқатар мәселелер шықты. Шынында бұл жағдай діни қызмет туралы заңды қатайту, күшейту керегін көрсетті. Осындай діни алауыздыққа апаратын барлық көріністерді жиынтық бойынша заң жобасына енгіздік. Азаматтардың бет-әлпетін тануға кедергі келтіретін киім түрлерін қоғамдық орында киіп жүруге тыйым салдық. Мұның да көптеген мәселелері бар. Біз мұны діни қолданыспен ғана емес қоғамға қатер төндіретін болғаны үшін қолға алдық, – дейді Балғабек Әбдіқайымұлы.
Діни алауыздыққа алып баруы мүмкін деген мәселелердің бәрі заң шеңберінде қарастырылуда. Азаматтарды әр түрлі діни көзқарастарға мәжбүрлеп тарту мәселесі де заң шеңберінде оңтайлы шешілді. Кәмелетке толмаған балаларды ата-аналарының келісімі болмаған жағдайда діни көзқарасқа тартуға жол берілмейді.
Биыл 16 мамырда ҚР Парламентінің Мәжілісінде «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне діни қызмет және діни бірлестіктер мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заң жобасы бірінші оқылымда-ақ мақұлданған еді. Заң жобасының мақсаты – мемлекеттік-конфессиялық қатынастарды жетілдіру, діни субъектілердің құқықтары мен міндеттерін айқындау, сондай-ақ, діни саланы реттеу.
Жалпы, бұл жобадағы нормалар еліміздегі діни ахуалдың тұрақтылығын нығайту үшін, діни бірлестіктердің, азаматтардың жауапкершілігін арттырып, дінді деструктивті мақсаттарда пайдалануға жол бермеу үшін енгізіліп отыр. Заң жобасы аясында 12 нормативтік актілерге 53 түзетулер мен толықтырулар енгізу қарастырылған. Дінді деструктивті мақсаттарда пайдалануды болдырмауға бағытталған түзетулер, адамның бет келбетін тұмшалайтын киім түрлерін киюге тыйым салу қарастырылған. Деструктивтік діни ағымдардың идеологиясын таратуға тыйым салу көзделген. Сонымен қатар діни бірлестіктер субъектілерінің құқықтары мен міндеттерін айқындау туралы ережелер бар.
Заңнамадағы дінге сенушілер мен дінді ұстанбайтындардың теңдігін қамтамасыз ету нормасы Қазақстанның халықаралық міндеттемелеріне сәйкес келеді. Кәмелетке толмағандарды діни қызметке заңсыз тартудың алдын-алу, сондай-ақ діни бірлестіктердің қаржылық қызметінің ашықтығы қамтамасыз етіледі.

ҚР Қорғаныс министрлігі мен Шымкент қаласының әкімдігі, республикалық «Жас сарбаз» әскери-патриоттық қоғамдық қозғалысы арасында азаматтардың әскери-патриоттық тәрбиесі саласындағы ынтымақтастық және өзара іс-қимыл туралы меморандум түзілді. Оған Қорғаныс министрі Нұрлан Ермекбаев, Шымкент қаласының әкімі Ғабидолла Әбдірахымов және «Жас сарбаз» қоғамдық қозғалысы республикалық штаб төрағасы, генерал-майор Мұхамеджан Таласов қол қойды.

IMG-20181011-WA0010

Мемлекет басшысы 5 қазан күнгі халыққа арнаған Жолдауында әскери-патриоттық тәрбиені жандандыру, әрбір мектепте осы жұмыстарды қолға алуды тапсырған еді. Осы орайда Қорғаныс министрлігі мен Шымкент әкімдігі Жолдаудағы нақты іс-шараларды орындауға кірісіп кетті.
Бес жыл мерзімге жасалған меморандум аясында тараптар жастардың әскери-патриоттық тәрбиесі саласында және әскери-қолданбалы спорт түрлерін насихаттаудағы ынтымақтастық және өзара іс-қимыл жасауғакелісті. Өскелең ұрпаққа отансүйгіштік сезімнің, азаматтық жауапкершіліктің, еліміздің салт-дәстүрі мен мәдениетіне деген құрметтің қалыптасуына бірлесе жағдай жасалмақ. Шымкент қаласының әкімдігі тұңғыш болып осы іс-шараларға қолдау көрсетті. Қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов та меморандум қалада әскери-патриоттық тәрбиені дамытуға өз септігін тигізетінін атап өтті.
– Бұл қадам – Елбасының тапсырмасын орындаудағы алғашқы нақты іс-шаралардың бірі. 2019 жыл жастар жылы деп жарияланды. «Сарбаз» балалар жасөспірімдер бірлестігі мектептерде әскери-патриоттық тәрбиенің рөлін нығайтуға өз септігін тигізбек. Осы орайда азаматтардың әскери-патриоттық тәрбиесі саласында ынтымақтастық және өзара іс-қимыл туралы келісімге келдік, – деді Шымкент қаласының әкімі.
Қорғаныс министрлігі жергілікті әскери бөлімдер және өңірлік қолбасшылықтарды арнайы жабдықтау, клубтардың жұмысын әрдайым назарда ұстамақ.
– Елбасы саясатының басым бағыттарының бірі – қазақстандық патриотизмді қалыптастыру, жастарды әскери-патриоттық тұрғыда тәрбиелеу. Осы бағытта Қорғаныс министрлігі «Жас сарбаз» республикалық әскери-патриоттық қоғамдық қозғалысын құрған еді. Бұл қозғалыстың республикалық штабының құрамына мемлекеттік органдардың, Қарулы күштердің және басқа да әскери және әскери құрылымдардың, қоғамдық жастар ұйымдарыңың өкілдері кірді.
Елбасы Жолдауда жастарды әскери-патриоттық тұрғыда тәрбиелеуді күшейтуді басым бағыт ретінде айқындады. Бұл келісім Шымкентте жастарды әскери патриоттық тұрғыда тәрбиелеуге және жастарды әскери өмірмен таныстыруға зор мүмкіндік. Болашақта «Жас сарбаз» бірлестіктерін әр облыстан құруды жоспарлап отырмыз, – деді Қорғаныс министрі Нұрлан Ермекбаев.
Сондай-ақ, меморандум аясында жастарға әскери-патриоттық тәрбие беру мәселелері бойынша бірлескен жылдық іс-шаралар жоспарын әзірлеу; жастарды әскери-патриоттық тәрбиелеуге, сондай-ақ әскери қызметтің беделін арттыруға және Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің имиджін ілгерілетуге бағытталған бірлескен іс-шаралар өткізу; кадет сыныптарын және әскери-патриоттық клубтарды ашуда мүдделі органдармен және республикалық және өңірлік жастар ұйымдарымен өзара іс-қимыл жасау жоспарланып отыр.

Шымкент қаласы әкімдігінде ҚР Президентінің «Қазақстандықтардың әл-ауқатының өсуі: табыс пен тұрмыс сапасын арттыру» атты Жолдауын жүзеге асыру бойынша мәжіліс өтті. Оған қала активі, мәслихат депутаттары, құрылымдық басқарма басшылары, зиялы қауым өкілдері, ардагерлер қатысты. Жиында қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов Жолдаудағы негізгі 6 басымдықты атап берді.

DSC 6484

– Елбасы Жолдауының басты міндеті – Қазақстанның әлемдік бәсекеге қабілеттілігін арттыру, экономиканың жаңа моделін құру. Халықтың әл-ауқатын көтеріп, тұрмыс сапасын жақсартуда не істеу қажеттігін айқындап берді. Нақты тапсырмаларды жүктеді. Біздің мақсат Жолдауды қайталау емес, тиісті сала басшыларына нақты тапсырмалар беріп, нақты шешім қабылдау. Қалада нақты іс-шаралар қабылдау үшін Жолдауды іске асыру бойынша жол картасы дайындалады. Соны әзірлеуді аппаратқа тапсырамын. Әр бағытта жасалатын жұмыстарға қала әкімінің орынбасарлары бекітіледі, – деді қала әкімі.
Жолдауды жүзеге асыру жөніндегі мәжілістің форматы өзгеше ұйымдастырылғанын айта кеткен жөн. Басқарма басшылары Жолдаудағы негізгі міндеттерден туындайтын тапсырмалар бойынша атқарылатын жұмыстар туралы баяндама жасады. Білім, денсаулық сақтау, ауыл шаруашылығы және ветеринария, кәсіпкерлік және индустриалды-инновациялық даму, жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау, энергетика және коммуналды шаруашылық, тұрғын үй қатынастары, жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары, отбасы, балалар және жастар жастар істері жөніндегі басқармасы басшылары баяндама жасап, негізгі жұмыстар жөніндегі жоспарлымен бөлісті.
Елбасы Жолдауда «Үкіметке 2019 жылдың 1 қаңтарынан бастап ең төменгі жалақыны 1,5 есе, яғни 28 мыңнан 42 мыңға дейін өсіруді тапсырамын. Бюджеттік мекемелерде жұмыс істейтін 275 мың қызметкердің еңбекақысы көбейіп, орта есеппен 35 пайызға өседі. Осы мақсаттарға 2019-2021 жылдарда республикалық бюджеттен жыл сайын 96 миллиард теңге бөлу керек» деген еді.
Ең алдымен жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау басқармасының басшысы Ғалымжан Балтаев баяндама жасады. Оның айтуынша, жалпы бюджеттік мекемелерде, оларға қарасты кәсіпорындарда 55 мыңға жуық қызметкер жұмыс істейді. Қазіргі таңда экономикалық белсенді халық саны – 413 мың. Жұмыспен қамтылғаны 391 – мың азамат. Оның ішінде өздігінше жұмыспен қамтылғандары – 112 мың адам. «Нәтижелі жұмыспен қамту және жаппай кәсіпкерлікті дамытудың 2017-2021» жылдарға арналған бағдарламасында тиісті іс-шаралар жүзеге асуда.
Қала әкімі 2019-2021 жылдары халықтың тұрмыс сапасын жақсарту бойынша бөлінетін 96 млрд теңге қаражатпен Шымкент қаласы бойынша қанша адам қамтамасыз етілетіні, қанша бюджет қарастырылатыны бойынша есеп жүргізуді міндеттеді. 
Жолдауда кәсіпкерліктің дамуына баса назар аударылды. Қалада «Бизнестің жол картасы – 2020» бағдарламасы аясында бизнесті заңсыз әкімшілік қысымнан және қылмыстық қудалаудан қорғау, экспортқа бағытталған индустриаландыру мәселелері бойынша жұмыстар атқарылуда. Бүгінгі таңда кәсіпкерлерге мемлекет тарапынан кәсіпкерліктің жан-жақты қолдау көрсетіледі. Бизнесті заңсыз әкімшілік қудалаудан қорғау – әрбір мемлекеттік органның басты басымдығы. Кәсіпкерлік және индустриалды-инновациялық даму басқармасы басшысының міндетін атқарушы Әсет Әбдірахмановтың айтуынша, әкімшілік кедергілерді азайту мақсатында алдағы уақытта элеткронды құжат айналымы жұмыстары кеңінен жүргізілмек. Бұл өз кезегінде кәсіпкерлердің көлеңкелі экономикадан және қылмыстық қудалаудан қорғайды. Қалада 20 инновациялық жобаны іске асыру мақсатында жергілікті бюджеттен 2019 жылы 60 млн теңге бөлу жоспарда. 2019 жылы кәсіпкерлікті дамыту мақсатында шамамен 5 млрд теңгеден астам қаражат қарастырылған. 
Қала әкімі бұл ретте орта бизнеске жататын кәсіпорындар әлі көлеңкеде жұмыс істеп жатқанын, салық органдары мұнымен айналысуы тиістігін ескертті.

Агроиндустриялық аймақ құрылады

Сондай-ақ, Жолдауды талқылау жиында энергетика және коммуналды шаруашылық басқармасының, ауыл шаруашылығы және ветеринария басқармалары басшыларының іс-шара жоспарлары тыңдалды.
Энергетика және коммуналды шаруашылық басқармасының басшысы Нұрлан Аманқұлов өз баяндамасында коммуналды қызмет пен табиғи монополияларды реттеу және қалалық инфрақұрылымды жүйелі дамытудағы мәселелерден хабардар етті. 2018-2025 жылдарға арналған даму бағдарламасын іске асыру бойынша іс-шаралар жоспарына сәйкес, құрылыс жұмыстарына 24 млрд теңгеден астам қаражат қажет. Нәтижесінде ауызсумен қамтуды 99 пайызға жеткізу көзделіп отыр. Қаладағы жылу жүйелерін жаңғырту және тозу деңгейін төмендету мақсатында жалпы 45 млрд теңге қаржы қажет. Халықтың коммуналды қызмет көрсету саласына сенімін арттыру, ашық болуын қамтамасыз ету жұмыстары қолға алынбақ.
Агроөнеркәсіп саласын дамытудағы талдау жұмыстарына сәйкес, қаланың ауыл шаруашылығы саласының басым бағыттары айқындалды. Еңбек өнімділігі және қайта өңделген ауыл шаруашылығы өнімін ұлғайту 2020 жылға қарай 2,5 есеге артыру жоспарда. Бұл ретте ғылыми-зерттеу институттардың базасында агропарк құру жұмыстары қолға алынған. Өңдеу өнеркәсібін талдау жұмыстары бойынша әуежай маңынан 136 гектар алаңда Шымкент агроиндустриалды аумақ құрылатын болады. Сол жерде өнім қайта өңделіп, экспортқа жіберілмек.
Шаһар басшысы бұл салаларға да жеке-жеке тоқталып, өз ұсыныстарын айтты.
– Қалада әрбір аулада, үйлер абаттанып, көз тартар кейіпке енуі тиіс. 2018, 2019, 2020 жылдары қалада өте көп күрделі жұмыс жүргізіледі. Әрбір көшенің, ауланың, аяқжолдардың келбеті өзгереді. Балалар алаңшалары қосылады. Коммуналды шаруашылық дегеніміз – өз үйіміздің, ауларымыздың абаттануы, көрікті болуы.
Ал жаңадан құрылатын агроиндустриалды аймақта қалада және Түркістан облысында өндірілетін бүкіл өнімдерін қайта өңдеп, экспортқа шығару мәселесін іске асыру қажет. Барлық инфрақұрылым бар. Енді тезірек іске кіріскен жөн, – деді шаһар басшысы.

Әлеуметтік саланың әлеуеті артпақ

Қалада әлеуметтік саланың дамуы да басты назарда. Білім басқармасының басшысы Ақерке Абылайханның айтуынша, бүгінгі таңда ҚР Білім және ғылым министрлігімен бірлесе отырып, қалада жалпы білім беру бағдарламаларына қатысты арнайы жол картасы дайындалуда.
Назарбаев зияткерлік мектептерінің іс-тәжірибелерін пайдалану үшін өзіміздің ұстаздарымыздың осы мектептерде білім жүйесі, жаңа оқу жүйесі бойынша біліктіліктерін арттыру көзделген. Бүгінгі таңда қаладағы 15 938 ұстаздың 8 мыңнан астамы осы жаңа бағдарлама бойынша біліктіліктерін жетілдірген. Мамандықтарға бейімдеу үшін кәсіби диагностика жүргізу қажет. Алдағы уақытта диагоностикалық тест жүргізу жұмыстары қолға алынады.
Ал денсаулық сақтау басқармасының басшысы Нұрлан Қасымов қалада отбасылық-тәрбиелік орталықтар ашу, цифрландыруды кеңінен енгізу бойынша іс-шаралар жоспарын атап өтті. 2019 жылдан бастап барлық емханалар мен ауруханалар цифрлық жұмыс істеуге көшеді.
Қала әкімі бұл салалар бойынша да бірқатар ойларын айтты.
– Педагог мәртебесі туралы заңға ұсыныстар беру бойынша ұсыныстар әзірленбек. Үш ауысымдық мектеп мәселесі шешіледі. Демографиялық өсімі жоғары аумақтардан мектептер салынады. Қазіргі уақытта 10 мектептің құрылысына қаржы бөлуге келістік. Ал медицина саласы халықтың сұранысына әлі де толыққанды сай емес. Қаладағы ауруханалар облыстан келетін азаматтарға да қызмет етеді. Әлі де жұмысты ширату керек. Ең бастысы, мамандардың біліктілігін арттыру керек. Отбасылық-дәрігерлік амбулаторияларды көптеп ашу керек, – деді шаһар басшысы.
Сондай-ақ, жастар мен отбасы институтын кешенді қолдауға бағытталған 2020 жылдарға дейінгі іс-шаралар жоспары бекітілген. Келесі жылы жас отбасыларға семинарлар, психологиялық көмектер көрсетіледі. «Тұрмыстық зорлық-зомбылықсыз Қазақстан» пилоттық жобасы іске асырылады. Инновациялық жобаларға грант бөлу, кітапханаларды жаңа заманауи білім орталықтарына айналдыру бойынша коворкинг орталықтар ашу жұмыстары жанданбақ. Ғабидолла
Рахматоллаұлы жастар саясатында, ең алдымен, жұмыссыздықты жою және баспанамен қамту ең өзекті екеніне назар аударды.
Жалпы, Шымкентте Жолдауды іске асыру бойынша негізгі атқарылатын жұмыстар жоспары түзіліп, нақты іс-шаралар қолға алынбақ. Қалалық және аудандық насихаттық топтар құрылып, өткізілетін іс-шаралардың кестесі бекітіледі.

Жеңісті дәстүр үзілмейді

Понедельник, 08 Октябрь 2018 04:19

Өнімді еңбектің өтеуі – жеңіс. Спортта бұлжымайтын қағида осы. Жарыстан жеңімпаз болып оралғаныңды ұмытып, келесі бәсекеге дайындық басталады. ...Әлия Мақсұтқызы да жаттығу залында шәкірттердің дайындығын пысықтап отыр. Таяуда ғана Азия ойындарының чемпионы атанған Даяна Әбдірбекова доппен жаттығуда. Жеке бапкері Лола Әділбекова да жанында. Джакарта төрінде көпшілікті таңырқатқан қазақ аруы қайта жаттығуға кіріскен. Алда – басқа мақсат, бәсі биік бәсекелер...

40129725 2068090673223866 6091437869786726400 o

Заманауи талаптарға сай, еңселі спорт кешенде барлық жағдай бар. Таңмен таласа кішкентай бүлдіршендер дайындыққа асығады. Мұндағы бүлдіршіндердің талпынысын көріп қуанасыз.
Жеңімпаз қыздар небәрі 16-17 жаста. Азия ойындарының екі дүркін жеңімпазы атанған Алина Әділханова биыл 17 жасқа толды. Даяна Әбдірбекова он алтыда.
Қазақ көркем гимнастикасының падишасы, Азияның абсолют чемпионы Әлия Мақсұтқызы болашаққа үмітпен қарайды. Жеңісті дәстүрдің жалғасқанына бек қуанышты.

«Тарихи жеңіске ерекше қуандық»

19437304 1905902756292535 7763196764180690388 n

Сұлулық пен сырбаздық үйлесім тапқан көркем гимнастикада есеміз кете қойған жоқ. Әлия Мақсұтқызы Афиныда төртінші, Бейжіңде бесінші орын алып, көркем гимнастикада да ерлік жасауға болатынын ұғындырды. 2007 жылы Грекияда өткен әлем чемпионатының жекелей сынында алтыншы орын алған. Ал Азияда қарсылас шақ келтірмейтін: 2000-2009 жылдары Азия құрлығын 12 рет мойындатты. Дохадағы Азия ойындарының жеңімпазы.
Бүгінде көркем гимнасшыларымыз жеңісті жолды жалғастырып келеді. Олимпиада медалі бұйырмады демесеңіз, Азия ойындарында жалпы есепте көшбасындамыз. Есеп-қисабымызды Орта Азия өрендері қосылған Хиросима ойындарынан бастайық. Әлия Юсупова бастаған көркем гимнасшылар бес ойында жүлде алып, бәрін басып озды. Яғни, сары құрлық додасында көркем гимнасшыларымыз жалпы есепте 6 алтын, 2 күміс, 1 қоламен бірінші орында келе жатыр. Қытай (4 алтын, 2 күміс, 4 қола) – екінші орында. 1 алтын, 4 күміс, 1 қоласы бар Өзбекстан үштікте.
Жапония, Корея аруларын да артқа тастадық.
Мінекей, қазақ көркем гимнастикасының примасы Әлия Юсупованың алғашқы баспалдақтары Пусандағы Азия ойындарынан басталады. Әрі Афины олимпиадасы алдындағы дайындығын пысықтау үшін Корей түбегіне аттанған Юсупова қос күміспен оралды. Әлия Юсупова, Заира Жақыпова, Лола Ерос, Аида Красникова күмісті мойнына ілген. Алдымызда – тек екі алтынымен қытай қыздары. Елдегі көркем гимнастиканың даму жолына түскенін аңғарып едік. Пусанда алтынның маңайынан қайтқан Ә.Юсупова Катар жерінде мақсатына жетті. Жекелей кезеңде қарсыластарынан оқ бойы озық шықты. Командалық сында да әріптестерін алға жетелеп, бас жүлдені алып берді.
Рас, жеңісті жолымыз үзілмек емес. Мұны көркем гимнасшыларымыз Джакарта төрінде дәлелдеді. Алина Әділханова, Даяна Әбдірбекова, Адиля Тілекенова командалық сайыста жеңімпаз атанды. Ал Алина Әділханова жекелей көпсайыста да чемпион болды. Осылайша, екі алтын жүлде де біздің еншімізге тиді. Командалық сайыста Өзбекстан күміс, Оңтүстік Корея үшінші орыннан көрінді.
– Даяна Әбдірбекованың жеңіске жеткеніне ерекше қуандым. Өйткені, Даяна жекеменшік мектебіме қабылданған ең алғашқы шәкірт еді. Кішкентай кезінен тәрбиелеп шығардық. Бұл – тарихи жеңіс. Жеке жаттықтырушысы Лола Әділбекова екеуі көп ізденді. Тер төкті. Мінекей, ең алғашқы шәкірттеріміз Азия ойындарында топ жарды. Алина Әділханова да менің жеңісті жолымды жалғастырып, екі алтын жүлдеге ие болды. Джакартада делегация басшыларының бәрі жарқын жеңісімізбен құттықтады. Басқа елдің жанкүйерлері, бапкерлері де жылы лебіздерін айтты. Жалпы, бұл мақсатта көп дайындық кезеңінен өттік. Бізде еш демалыс жоқ. Күн сайын жаттығамыз. Осындай қажырлы еңбектің өтеуі шығар. Құдайға шүкір, ізбасарларымыз өсіп келеді. Соған қуанамын, – дейді Әлия Мақсұтқызы көңілі жайлана отырып. Жүзінде қуаныштың лебі бар.
Жыл сайын Юсупованың жүлдесіне арналған халықаралық турнир өтетін. Былтырғы Азия ойындары, Азия чемпионатына дайындық кезеңдеріне байланысты бәсеке кейінге шегерілді. Енді беделі биік жарыс келесі жылы ұйымдастырылмақ.

«Жексенбі күні де демалыс болмайды»

Шымкенттегі жаңа әкімшілік-іскерлік орталығында орналасқан көркем гимнастика кешенінде жыл бойы жаттығу қайнап жатады. Қазір көркем гимнастика орталығы жарыс ордасына айналған. Бүгінде еңселі жаңа ғимарат балалардың көз қуанышы. Онда 442-гимнаст қыз тәлім алуда. Жаңа ғимараттағы залдың іші кең, жылы әрі жайлы.
Бұрын жарыс өткізетін жер іздеп, әуреге түсетін едік. Халықаралық бәсекелер бірде «Мұз» сарайында, бірде Опера және балет театрында, енді бірде Оңтүстік-циркте өтті. Енді ол қиындықтың бәрі артта қалды.
Әлеуетті көркем гимнастика кешені ел Тәуелсіздігінің 24 жылдығы қарсаңында 2015 жылы 21 желтоқсанда ашылды. Нысан 8 блоктан тұрады. Мұнда спорттық арена, екі көрініс алаңы және 700-ден астам көрерменге арналған трибуна бар. Сонымен қатар 6 жаттығу залы, хореография залы мен венткамера, буфет, медпункт және егу бөлмесі, спортшылардың киім ауыстыру және жуыну бөлмесі қарастырылған. Сондай-ақ, 4 бір орындық қонақжай бөлмесі, екі орындық 6 нөмір, бассейн, 38 адамға арналған екі орындық жатын бөлмесі мен галерея бар.
Мұнда өзге жаттықтырушылармен қатар көркем гимнастикадан Азияның абсолютті чемпионы,
Қазақстан ұлттық құрамасының бас жаттықтырушысы Әлия Юсупованың өзі де көркем өнердің қыр-сырын үйретеді.
– Мемлекет осындай әлеуетті зал ашып бергеннен кейін жеңісті дәстүріміз үзілмеу керек. Чемпиондарды тәрбиелеп шығаруда үлкен команда күні-түні еңбек етіп жатыр. Білікті бапкерлеріміз, хореографтар, дәрігерлер... бәрі жеткілікті. Жарыстан қалмаймыз. Жарыстың алдында тіпті жексенбі күні де демалыс болмайды. Осындай табанды еңбектің нәтижесіне орай жеңімпаздар көбейе бермек, – дейді ұлттық құраманың бас бапкері.
Әлия Мақсұтқызы 2011 жылдан бері ұлттық құраманың бас бапкері. Одан бөлек, Шымкент қалалық №9 көркем гимнастикадан спорт мектебіне басшылық етеді. Осындай тығыз жұмысқа қарамастан Әлия Мақсұтқызы жеке шәкірттеріне де уақыт табады. Индонезияда ғаламат жеңіске жеткен Алина Әділханова бүгінде әйгілі спортшыдан тәлім алады. Мұнан бөлек бас бапкер қазір Эльвира Адамбаеваны да өз қоластына (доппен жаттығып жүрген балауса қызды нұсқады) алыпты. Алматыдан келген жасөспірім спортты енді бастап жатыр.

«Жеңісті дәстүріміз жалғаса бермек»

Рио ойындарында спортшымыз тәуір нәтиже көрсетті. Сәбина Әшірбаева осында жаттығып, 12-орын алды. Қазір әлемде бұл спорттың дамуы қарқынды. Әлем чемпионатында Италия, Израиль спортшылары да жүлделі орындарға іліге бастады. Бұл – тарихта болмаған жағдай. Болгария, Беларуссия, Украина елдері әрдайым көшбасшылардың қатарында. Соңғы кездері Жапония, Қытай, Корея спортшылары да шеберліктерін Мәскеуде шыңдап жүр. Сол себепті де біз де қалмай, дамуымыз керек.
Әлемдік спорт мамандары біздің балғын қыздарымызға жоғары баға беруде. Мәселен, әлем чемпионатында ұлттық құраманың екі қызы ТОП 30-ға енді. Онда жалпы 160 спортшы бақ сынаған болатын. Осы нәтижені шетелдік сарапшылар, бапкерлер жоғары бағалаған.
Қазіргі басты меже – үздік бестіктің қатарына кіру. Соның өзі қиын болып тұр. Көркем гимнастикада Олимпиадаға жолдама алу оңай емес. Біздің қыздар бүгінгі нәтижелерден түспей, одан әрі жақсартуға жұмыс істейміз. Алда мақсат көп. Өзім 2 рет Олимпиадаға қатысып, үздік бестіктен көріндім. Менің арманым – осы қыздар ең мықты бестіктің қатарынан ойып тұрып орын алса деймін. Алдымен осы үздіктердің қатарында болсақ, одан кейін медаль алуға тырысу қажет. Жалпы, жеңісті дәстүріміз үзілмеуі тиіс. Ұрпақтар сабақтастығы деген осы емес пе?!
Бас бапкер алдағы ой-жоспарларынан сыр шертіп, болашаққа көз тастап көрді. Мақсат айқын, бағытымыз белгілі. Мүмкіндіктеріміз де мол.

«Ата-аналар да жұмыс істеуі тиіс»

Жалпы, көркем гимнастика қымбат спорт түріне жатады. Өйткені, доптары, ленталарының бағасы қымбат тұрады . Жарыста өнер көрсететін киімдері 500 доллардан кем болмауы керек. Сондай талап бар. Десек те Шымкентте ата-аналардың бұл спортқа қызығушылығы арта түсуде. Бәрі де перзенттерінің чемпион болып, ел мақтанышына айналғанын қалайды. Азия ойындарындағы жеңістен кейін олардың саны арта түсетіні де белгілі.
Тарихы тереңге жайылған Шымкенттің көркем гимнастика мектебінің даңқы аспандап тұр. Ұлттық құраманың бас бапкері үмітін үкілеген ата-аналарға бір ғана кеңес айтады: қыздардың үлкен спорттан өз несібесін алуын қаласа, өздері де үйде көбірек жұмыс істеуі қажет. Жаттығудағы қиындықтарға шыдап, бапкерлердің талабына көндігуі тиіс. Үйге барғанда қыздарымен сөйлесіп, дұрыс бағыт-бағдар бергені жөн. Негізінен, жас балғындар төзімділік, шыдамдылық қасиеттерімен ғана бұл спортта жеңіске жетпек.

Солтүстік өңірден бастау алған «Абылай ханның қара жолы» атты экспедиция Шымкентке жетті. Тарихта әлі де ашылмаған тың деректер, мұралар көп-ақ. Отандық ғалымдар, дін жанашырлары тарихты танып білуге тамшыдай болса да үлес қосуға ниет еткен. «Отырар» кітапханасында 17-27 қыркүйек аралығына жоспарланған, жалпы ұзақтығы 3700 шақырымдық тарихи экспедиция мүшелерімен кездесу өтті.

 DSC6576

«Туған жерге туыңды тік» деп бекер айтылмаса керек. Біз әлі де тарихи құндылықтарымызды танып білуіміз қажет. Солтүстіктен Оңтүстікке қарай бағыт алған тұңғыш экспедиция да осы мақсатты көздейді.
Алдымен «Отырар» кітапханасының директоры Күлия Айдарбекова топ мүшелеріне кітапхананың бүгінгі тыныс-тіршілігімен таныстырды.
Экспедиция жетекшісі, қоғам қайраткері Мұрат қажы Ыдырысұлының айтуынша, бұл жобаға Ақмола облысының әкімдігі қолдау көрсеткен. Ішкі саясат, туризм, мәдениет бөлімдерінің өкілдері жұмылдырылған. Бурабайдағы Абылай хан алаңынан шыққан тарихшылар Шымкентке дейін 8 күн жүріп келген.
– Жобаның ең бірінші мақсаты – Елбасының «Рухани жаңғыру» мақаласы аясында елімізді, жерімізді танып білу. Екіншіден,
Абылайханның қара жолымен жүріп, сондағы деректерді халыққа насихаттау. Біз сапарымызды Қызылжар өлкесінен бастадық. Көкшетау, Астана, Қорғалжын, Баршын, Шұбаркөл, Ұлытау, Сәтбаев, Жезқазған, Қызылорда және Түркістанға соғып, одан бері Шымкентке келіп отырмыз. Қара жол деген сөзді түсінбей, оның мәнін сұрайтындар бар. Қара дегеніміз – қарашаңырақ, қасиетті даңғыл, киелі, кең деген сөзді білдіреді. Осы жолдың бойында қандай аңыздар бар, Абылайханнан қалған қандай белгілер бар? Соларды білуге тырыстық. Бір қуантарлығы, бұл тарихи деректер елдің жадында сақталыпты.
Абылайханның қара жолымен жүріп отырып, талай кереметтерге куә болдық. Абылайханның ең бірінші резиденциясы Петропавлда салынған екен. Бірақ Абылайхан оған еш бас сұқпаған. Қызылжардың бергі жағында, Алтай, Тарбағатай жақта да ордасы болған, – дейді Мұрат қажы Ыдырысұлы.
Астананың 20 жылдығына арналған тарихи сапардың жас ұрпаққа берер тағлымы көп-ақ. Шымкент қалалық ардагерлер кеңесінің төрағасы Исамуддин Рысбай да тың жобаны қолға алғандарға алғысын жеткізді.
Топ негізінен мемлекеттік тарих институтының қызметкерлері, тарихшылар, журналистерден жасақталған. Мемлекеттік тарих институтының жетекші ғылыми қызметкері, тарих ғылымдарының кандидаты Қанат Еңсенов қара жолдың негізгі тарихи маңызын түсіндіріп берді. Бұрын Абылайдың бірнеше қара жолдар бағыты болған. Соның бірі – керуен жолдарымен Түркістанға қарай өтетін бағыттары. 19 ғасырда орыс офицерлерінің жазбаларында және Левшиннің жазбаларында айтылады. Жаңғыру бағдарламасы аясында қара жолды қайта жаңғырту, оны халыққа кеңінен насихаттауды мұрат етіпті.
Бурабайдың төсінде, құрбандық шалынып, Абылайдың рухына Құран бағышталған. Баршыннан бері аса бергенде үлкен қорымға жолыққан. Онда жоңғардың бір батырының зираты бар. Таңқаларлық жайт – жоңғар қанша жау болса да, сол моланың бірде бір тасына ешкім тиіспеген. Бұл қазақтың әруақты сыйлағаны емес пе?! Тарихшылар осындай қызықты жағдаяттардан хабардар етті.
– Қызылордада тарихшылармен кездесіп, «дөңгелек үстел» өткіздік. Одан бері қарай Сығанақ, Сауран қаласына тоқтадық. Арыстан баб, Отырар төбеге бардық. Бұл өлкенің бәрі де Абылайханның заманындағы тарихқа қатысы бар жерлер. Шымкенттен Алматы бағытына қарай 40-50 шақырымда Абылай ханның Хан қорғаны бар. Қазір онда археологиялық жұмыстар жүріп жатыр. Сол жер Абылайханның соңғы ордаларының бірі болған деген дерек бар. Біз енді сол жаққа бағыт алып, одан әрі Тараз қаласындағы Қазақ хандығынаң 550 жылдығына арналған керемет аспан астындағы мұражайын тамашалаймыз, – дейді Қанат Еңсенов.
Құрамында 16 адам, 3 көлігі бар тарихи топ мүшелері одан әрі қарай Шу, Балқаш арқылы Астана қаласындағы «Мәңгілік ел» алаңында басқосуды жоспарлап отыр. Ал соңында Көкшетауда экспедциияны қорытындылап, баспасөз конференциясын өткізбек. Алдағы уақытта деректі фильм монтаждалып, көрермен назарына ұсынылады. Одан бөлек, қара жол сапары жайында жинақ та жарыққа шықпақ.

Қоржынымызда – 3 алтын, 3 күміс, 7 қола

Пятница, 21 Сентябрь 2018 05:13

Азия ойындарында ел қоржынына жүлде салған Шымкент қаласы спортшыларының еңбегi елендi. Қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов Азия ойындарының жеңімпаздары мен жүлдегерлерін, және олардың бапкерлерін марапаттады. Шымкентте спортты дамыту бойынша жұмыстар жандана бермек.

 DSC5901

18 тамыз бен 2 қыркүйек аралығында Индонезияның Джакарта қаласында өткен Жазғы Азия ойындарына Шымкент қаласынан 36 спортшы қатысқан еді. Сайыпқырандарымыз 13 жүлдемен оралды: 3 алтын, 3 күміс, 7 қола жүлде.
Қала әкiмi спортшыларды жеңiciмен құттықтап, сый-сыяпат жасады. Жеңiмпаздардың бапкерлерi де сыйға кенелдi. Ғабидолла Рахматоллаұлы мегаполисте спортты дамытуда барлық жағдай жасалатынын айтты.
– Маңызды сайыста ел намысын абыроймен қорғап, тамаша нәтиже көрсеттіңіздер. Барлықтарыңызға жанкүйер болдық. Осынау жарқын жеңіспен құттықтаймын. Шымкент – спорт орталығына айналуы тиіс. Бізде спортты дамытуда барлық жағдай бар. Шымкентте әлі көп спорттық ареналар салынады. Қысы-жазы спортпен шұғылдануға, ірі халықаралық жарыстар өткізуге күш саламыз. Үшінші мегаполис атағын алғандықтан, біз спортта да үлкен жетістіктерге жетуіміз керек. Алдағы әлем чемпионаты мен Олимпиада ойындарында сәттілік тілейміз, – деді қала әкімі Ғ. Әбдірахымов.
Салтанатты жиында жеңімпаз спортшыларға 1 миллион теңге, оның бапкеріне де осындай көлемде қаржылай сыйақы берілді. Күміс жүлдегерлер 500 мың, қола жүлдегерлер 300 мың теңге көлемінде қаржылай сыйлыққа ие болды. Олардың бапкерлеріне де сәйкесінше құрмет көрсетілді.
Төрт жылда бір келетін додада Шымкент қаласының спортшылары абырой биігінен көрінді. Әсіресе, көркем гимнастшылар 2 алтынмен елді қуантты. Құрама сапындағы Даяна Әбдірбекова мен Алина Әділханова – Шымкент қаласының көркем гимнастика спорт мектебінің шәкірттері. Ескек есуден Инна Клинова да алтын жүлдені қоржынға салды. Сондай-ақ, Севара Нышанбаева (дзюдо), Эльмир Әлімжанов (семсерлесу), Данияр Юлдашев (каратэ), Мария Дмитриенко (стенд ату), Пирмаммад Алиев (батутта секіру), Дмитрий Коблов (жеңіл атлетика), Ерсұлтан Мұзаппаров (белбеу күресі) сынды спортшылар қола жүлде жеңіп алды.

Ер кезегі үшке дейін...

Среда, 19 Сентябрь 2018 05:29

«Дүние алма кезек» деген. АҚШ-тың Лас-Вегас қаласындағы T-Mobile аренасында өткен кәсіпқой бокс кеші осыны ұқтырғандай. Орта салмақта әлем чемпионы, отандасымыз Геннадий Головкин (38-1-1, 34 КО) қарымта кездесуде мексикалық қарсыласынан ұпай айырмасы бойынша жеңілді. Рас, жанкүйерлердің пікірі әрқилы. Дегенмен, екі боксшы да төзімділіктің нағыз үлгісін көрсетіп, гонгтың соңғы үні естілгенге дейін жұдырықтасты.

1113

Белдікті қайтаруға бекініп отыр

Жекпе-жек толық 12 раунд өтіп, төрешілер шешімі бойынша Сауль Альварес жеңіске жетті (115-113, 115-113, 114-114). Әлемдік бокс мамандары, отандастарымыз да бәсекенің нағыз драмалық шоу болғанын айтады.
Рас, бұл кездесу жылдың басты жекпе-жегіне баланған. Алғашқы раундтан-ақ отандасымыз қарсыласын жойқын соққылардың астына алды. Соңғы раундқа дейін мексикалықты тықсырып, бар күшін сарқыды-ақ. Дегенмен, төрешілердің шешімі басқаша болды.
Кәсіпқой бокс – бизнес. Санамызда бұрыннан солай сіңісіп кеткен пікір бұл. Бұған Геннадий Головкин мен Сауль Альварес арасындағы екінші жекпе жекте көз жеткізіп отырмыз. Көпшілік үлкен бокс кешінің құйтырқы әрекеттері, қыры мен сырына енді қаныға бастағандай. Түптеп келгенде, кәсіпқой бокс елдің абыройы, үлкен қаржы айналымы жүрген қайнаған орта.
Қоғамда түрлі пікірлер айтылып жатыр. Айтылуы заңдылық та. Кәсіпқой боксқа даңғыл жол салған Геннадий Головкиннің ғажайып жеңістеріне үйренгенбіз. Бұған дейін жеңілістің не екенін білмей келген. Әттеген-айы, «Ти Мобайл» аренасы отандасымыз үшін сәтсіздік әкелді.
Жалпы, Геннадий Головкинің елімізге сыйлаған жеңісі көп. Бүгінде қазақ жігіттері де АҚШ-қа кетіп жатқаны мәлім. Бәрінің де арман-мақсаты – Головкин сияқты майталман боксшы болу. Отандастарымыз да бұл есені қайтармаққа бекініп отыр.
Таяуда кәсіпқой боксқа ауысқан әлем чемпионы Жәнібек Әлімханұлы: «Канело», қуанышың ұзаққа созыла қоймас. Саған қазақ боксының стилі қандай екенін көрсетемін. Жекпе-жекке дайынмын!» деді әлеуметтік желідегі парақшасында.
Жас дарынды боксшы Садриддин Ахмедов те қарап қалған жоқ. «Әзірге, сабыр етейік. Әлі уақыт келеді. Алла нәсіп етсе, бұл белдіктер өз еліне міндетті түрде қайтады!» дейді ол.
Бұл жігіттер дәл осы орта салмақта бокстасып жүр. Мейірім Нұрсұлтанов, Данияр Елеусінов те кәсіпқой бокстың дәмін татып үлгерді. Әлі-ақ, есе қайтатындай көрінеді-ақ.
– Қазақтың атын күллі әлемге танытқан тарланның тұяғы тасқа тиді. Әділетті айқаста арыстанша алысып, жолбарысша жұлқысып барып, қамшысын қолдан түсіріп алғаны, әттегене...Шеберлігі шырқау шыңына жеткен, тәжірибесі әбден толысқан саңлаққа өйтпедің-бүйтпедің деп сөз айтудың өзі ақылға сыймайтын шаруа. Бұл – тағдыр. Мұндай кепті атағы жер жарған чемпион атаулының бәрі де киген. Тек, мұны кәтепті қара нардай көтере білу керек. Халықтың осынша махаббатына ие болудың өзі пенде баласына бұйыра бермейтін бақ қой. Мәселе – мықты болсаң, теңселіп кеткеніңде де осы бақты тепе-тең қалыпта ұстап тұруда.
Шаршы алаңда талай мықтыны тізерлетіп, шаттықтың тұғырында мейманаң тасып тұрғаныңда, қазағым да «Батырым!» деп сенімен қоса талай мәрте мағмұрланған. Ендігі тұғырдан түскеніңде де өзекті өртеген өкінішіне қарамастан, сенің еңсеңнің түспеуін тілеп жатыр. Міне, балам дейтін ел!, – деді қарағандылық журналист Қайрат Абдолла әлеуметтік желідегі парақшасында.

«Лондон немесе Абу Дабиде ұйымдастырсыншы» 

Кәсіпқой бокс бизнес екенін айттық. Сонымен қоса, шаршы алаңдағы бәсекелерге кейде саясаттың салқыны да тиіп жатады. Жалпы, АҚШ-та 35 млн-ға жуық мексикалықтар тұрады. Бұл – үлкен әлеует екені рас. Онымен қоса, бұл күні Мексика елі өз Тәуелсіздігін тойлап жатты. Мұндайда спорт жарыстарының да саясиланып кететіні бар емес пе?!
Әлемдік кәсіпқой бокс майталмандары да негізінен Головкиннің жеңгенін айтады. Мәселен, аса ауыр салмақтағы бұрынғы әлем чемпионы Леннокс Люис бұл жекпе жекте Головкин жеңгенін мәлімдеді. Одан бөлек, америкалық Теренс Кроуфорд, бұрынғы қарсыласы Дэниель Джейкобс та Головкин жеңді деген пікірде.
Әлемдік бокс майталмандары үшінші бәсекені көргісі келетіндерін айтуда.
Бұл ретте біз де бірқатар батыс басылымдарын шолып шықтық. Британиялық «Telegraph» басылымының бокс сарапшысы Роб Крилли де мұны айтып өткен.
– Мен бұл шешіммен келіспеймін. Бұл бәсеке Мексиканың Тәуелсіздігі күніне тұспа-тұс келіп тұр. Не айтуға болады?! Трилогия одан әрі жалғасатын шығар, – дейді ол.
Сондай-ақ, британдық бокс жанкүйерлері осы сыңайда пікірлер білдірген. «GGG үшін Лас-Вегаста жұдырықтасуы тиімсіз болды», «Еш күмәнсіз букмекерлер өз мақсаттарына жетті», «Меніңше, үшінші бәсеке Лондонда немесе Абу Дабиде өтсе, дұрыс шешімі шығар еді. Екеуі де ұлы боксшылар!», «Келесі бәсекені Лондонда ұйымдастырсыншы» «Головкин екі жекпе жекте де жеңді. Бұл жерде ақшаның рөлі ойнап кетті» деген британдық жанкүйерлердің пікірлерін көзіміз шалды.
Үшінші бәсекенің өтуі мүмкін бе? Оны да тамашалауымыз әбден мүмкін. Екі боксшы да үшінші жекпе жекке шығуға дайынмын деген сыңайда пікір білдірді. «Дұрыс шарттар жасалса, әрине келісім беруге дайынмын», – дейді Головкиннің өзі.
«Ер кезегі үшке дейін». Атақты кәсіпқой боксшылар Джордж Форман мен Рой Джонс та үшінші қарымта кездесуді көргісі келетіндерін жасырған жоқ. Әрине, бәріне уақыт төреші. Үшінші жекпе-жекте кеткен есеміз қайтар, бәлкім?!.

Жатақхана жайлы ма, студент?

Среда, 19 Сентябрь 2018 05:03

Шымкент – жастар қаласы. Қалада 10 жоғары және 38 арнаулы орта оқу орындарында жалпы 99 мыңнан астам студент білім алады. Жалпы, 30 жатақханада 7926 студент тұрады. Жылдан жылға студенттерге деген қамқорлық артып келеді. Алдағы уақытта студенттік кампус салу жобалары бар. Мұның бәрі де келешек ұрпақ үшін.

 MG 9553

Шымкент қалалық «Жастар ресурстық орталығы» мекемесінің мәліметтеріне сәйкес, Елбасының 5 әлеуметтік бастамасы аясында бірқатар жұмыстар атқарылуда. Жоғары білім алудың қолжетімділігі мен сапасын арттырып, студент жастардың жатақханадағы жағдайын жақсарту бағыты бойынша оң нәтижелер бар.
Шымкентте жоғары және орта арнаулы оқу орындарында жатақхана салу қолға алынуда. Қазіргі таңда 10 жоғары және 38 орта арнаулы оқу орнында 30 жатақхана бар. 8910 орынға қажеттілік сезіліп отыр.
Бүгінде жоғары және орта арнаулы оқу орындарының басшылығы инвесторларды тарту, сондай-ақ жатақхана құрылысы үшін жер мәселесі жұмыстарын жүргізуде. Мәселен, Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік педагогикалық университеті «Сәуле» шағын ауданында 2 мың орындық кампустың жобалық-сметалық құжаттамасын әзірлеуде. Жатақхана құрылысын аяқтау 2019 жылға жоспарланған.
Оңтүстік Қазақстан педагогикалық университетінде 2018 жылдың желтоқсанында 500 орындық жатақхана пайдалануға беріледі.
Одан бөлек, қала әкімдігіне М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік университеті, Оңтүстік Қазақстан Фармацевтика академиясы, Қазақстан инженерлік-педагогикалық халықтар достығы университетінің басшылығы тарапынан жер учаскесін беру туралы өтініш хаттар көптеп жазылып, мәселелер қаралуда.

«70 пайызы жатақханамен қамтылған»

 MG 9522

Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік педагогикалық университетінде жалпы студенттердің 70 пайызы жатақханамен қамтылған. Қазір онда 3 жатақханада 1100 орын студент жайғасқан.
2015 жылы пайдалануға берілген 12 қабатты «Студенттер үйі» қала көркіне көрік косып, оқу орнынының атын әйгілеп тұр. Заман талабына сай жабдықталған ғимаратта тек үздіктердің үздігіне орын бұйыратыны бұған дейін де жазғанбыз. Халықаралық стандарттарға жауап беретін жатақхана – студенттердің мақтанышы.
Жаңа оқу жылы қарсаңында жатақхана маңынан «Рухани жаңғыру» алаңы ашылды. Онда әр факультеттің бет-бейнесі көрсетілген. Яғни, жаңа нысан студенттердің танымын кеңейтіп, рухани кеңістігін байытары сөзсіз.
Биылғы оқу жылындағы жаңалықтың бірі – шетелдік 786 студенттің оқуға қабылданғаны. Өзбекстаннан 780, Түрікменстаннан 5, Қытайдан 1 студент іргелі оқу ордасында білім алуға өтініш білдірген. Бұл – халықаралық ынтымақтастықты арттыру мақсатында іске асқан жоба.
– Күндізгі оқу бойынша 3727 шәкіртіміз бар. Оның ішінде мемлекеттік грант иегерлері – 1549. Жалпы, 1100 студентке жатақхана толығымен жететін. Университет статусын алғаннан кейін біздің контингент көбейді. Әлеуметтік жағдайға байланысты жатақханаға сұраныс та артып отыр. Сол себепті, бірінші кезекте сабақ үлегрімі жақсы шәкірттерді, әлеуметтік жағдайы төмендер және шетелден келген шәкірттерді орналастырып жатырмыз. Қазір бізде жатақханамен қамту деңгейі 70 пайызға жуық. Орын жетіспеушілігінің тағы бір себебі – университет дәрежесін алғаннан кейін бізде магистратура, докторантура бағыттары ашылды, – дейді ОҚМПУ-дың тәрбие жұмыстары жөніндегі проректоры Ақлима Мархабатқызы.
Шетелдік студенттер негізінен, денешынықтыру және спорт, химия биология, психология және ағылшын тілі маманлықтарын оқуға ынталы.
Мінекейіңіз, оқу ордасында контингент саны артып, әлеует ұлғайып келеді. Ендігі кезекте бес бастама аясында бірқатар жобаларды іске асыру міндеті тұр. Ендігі кезекте 2 мың студентке арналған студенттік кампус салуға күш салынбақ.
Министрлік жанындағы қаржы орталығымен келіссөз жасалды. Тәрбие жұмыстар жөніндегі проректордың айтуынша, мемлекеттік-жекешелік серіктестік бойынша жатақхана салу мәселесі таяуда нақтыланбақ. Құрылысты 2019 жылы аяқтау жоспарда.
Жаңа нысан тек жатақхана емес, студенттерге, оқытушыларға арналаған ғылыми-зерттеу орталығы да болмақ.

«Ең лауазымды тұлға – студент»

Студенттер үйі – жатын орны ғана емес, сонымен қатар, білім-ғылым орталығы болар сәт қазір. Ғылыми зерттеу жұмыстары бойынша үйірмелер, шығармашылықтарын дамытар орталықтар болуы тиіс. Бұл – заман талабы.
ОҚМПУ-да 2015 жылы ашылған «Студенттер үйінде» бұл бағытта барлық жағдай бар. Ғимараттың бүгінгі тыныс-тіршілігімен, студенттердің өмірін бізге «Студенттер үйінің» басшысы
Гауһар Камалова кеңінен хабардар етті.
Алыстан көз тартатын, студенттерге құтты шаңырақ бола білген ғимаратты аралап көрдік. «Студенттер үйіне» бірінші кезекте оқуда озат, білім, ғылым, спорт сайыстарында оза шауып жүрген, институттағы іс-шараларға белсенді қатысатын қыздар қабылданады.
Мұнда студентке қажетті жағдайдың бәрі бар: әр жатын бөлмеде екі студент ғана қоныстанады. Ғимарат ішінде кітапхана, асхана, арнайы медициналық кабинет, химиялық тазарту, тағы басқа қызмет көрсету бөлімдері жұмыс істейді. Бір сөзбен айтқанда Шымкентте бұрын-соңды мұндай жатақхана болмаған.
Жеделсаты зырылдап істеп тұр. Жатақхананың екінші қабатында дефиле, айтыс, эстрада, фольклорлық аспаптар, бейнелеу өнері, вокаль, сәндік өнер, ұлттық аспаптар жасау, тігін, компьютер, тағы басқа үйірмелер жұмыс істейді.
Бағасы да қолжетімді. Мұнда бір жылдық төлемақы – 85 825 теңге. Бұл оқу орнында ең лауазымды тұлға – студент екенін де айта кеткен жөн. Мұны университет ректоры Оңалбай Аяшев әр жиын-жиналыстарда айтып жүргені мәлім.
Рас, шәкіртке жасалған қамқорлық – білімге жасалған қамқорлық. Қолдау барда білім сапасы да көтерілетіні анық.

Әлеуетті студенттер калашығы

Шымкент қаласының 2018-2025 жылдарға арналған Даму тұжырымдамасына сәйкес, студенттердің білім алуына жағдай жасау, жайлы жатақханамен қамтуға мән беріліп отыр.
Тұжырымдамаға сәйкес, «Бозарық – 2» шағынауданынан 150 гектар жерге студенттік кампус салу жоспарлануда. Ол жердің егжей-тегжейлі жобасы дайын. Қазіргі таңда жобаны іске асыру үшін инвестициялық комитетпен келісім-шарт жасалған.
Студенттік кампуста медициналық бағытта медакадемия, 1000 орындық көпсалалық базалық клиника және поликлиникалар, бизнес орталық, 10 мың студентке арналған қазақ химия және технологиялық инстиуты, 4000 орындық жатақханасымен, жоғары бизнес мектебі, 12 мың орындық спорт кешені бар.
Жобаның 70 пайызы шетелдік инвесторлар есебінен, 30 пайызын отандық инвесторлар арқылы іске асыру қарастырылып отыр.
Шымкент жастар қаласы десек, ендеше ел ертеңі болар жас ұрпаққа жағдай жасалуы керек-ақ.

Страница 1 из 39