Пятница, 24 Ноябрь 2017 05:58

Екі гүлзар жаңартылуда

Шымкентте қоғам қайраткері Асанбай Асқаровтың есімімен аталатын гүлзар мен Кеңес одағының батыры Әлия Молдағұлованың ескерткіші тұрған аллеяда қайта құру жұмыстары қызу жүргізілуде.

gulzar-93

Қазіргі таңда А. Асқаров ескерткіші маңында жөндеу жұмыстары басталған, онда тозығы жеткен орындықтар ауыстырылмақ. Айналасындағы жасыл желекті суару үшін арнайы ұңғыма қазылуда. Биыл жыл соңына дейін мұнда жаңа көшеттер отырғызылып, көктемде көгалдандыру басталады.

Ал «Көмешбұлақ» базары маңындағы Ә. Молдағұлованың ескерткіші тұрған аллеяда қайта құру жұмыстары аяқталуға жақын. Тозығы жеткен ескерткіш тұғыры қымбат тастармен әрленуде. Айта кетерлігі, көріктендіру жұмыстары жергілікті тұрғындардың көңілінен шығып отыр.

Опубликовано в Қала

Африка мен Азия! Қазақстан, Австралия, Оңтүстік Америка! Бұл елдер мен құрлықтардың «бір бөлігі» болашақта Шымкент зообағынан орын теппек. Қазірдің өзінде акация, пальма ағаштары құрылысы аяқталып қалған «Африка» аймағының сәнін еселей түскен. Зообақ басшысы, қалалық мәслихаттың депутаты Нұрғазы Бұхарбаев қайта құру бағытындағы жұмыстармен таныстырды.

23635359 1345477295575483 2096719635 n

zoo-1Көгалданып, жаңарған ішкі жолдар мен аяқжолдар бойына зообақ логотипі бейнеленген орындықтар орнатылды. 

– Орындықтардың екі түрін таңдап, 68 данаға тапсырыс бердік. Әзірге зообақтың қайта құрудан өткен бөліктеріне ғана орнатылды. Алда ІІІ-IV кезеңнің жұмыстары бар. Логотиптер орындықта ғана емес, қоқыс жәшіктерінде де көрініс табатын болады, – дейді зообақ басшысы Нұрғазы Бақтыбайұлы.

Хайуанаттар бағының орталық ішкі жолындағы гүлзарда жағалай аң мүсіндері орнатылған. Соның ерекше көз тартатыны – тау барысы.

zoo-4

– Астана қаласында өткен ЭКСПО-2017 халықаралық көрмесінде тау барысының мүсіндері Ресей павильонының шырайын келтірген-ді. Сол екі мүсіннің бірі көрме аяқталғаннан кейін «Нұр Әлемде» қалады деп жоспарланған. Көрші ел сыйлаған екінші мүсін Шымкент зообағына бұйырды. Жаңа бағытқа бетбұрыс жасаған біздің ұжым үшін бұл таңдау үлкен мәртебеге ие, – дейді Н.Бұхарбаев.

Зообақ басшысының айтуынша, тау барысының айналасынан тағы 6 жануардың мүсіні орын теуіп, ортадан субұрқақ іске қосылмақ. 

zoo-74

Күз түсіп, күн салқындағанымен Шымкент зообағындағы қайта құру жұмыстарының ІІІ кезеңі басталды. Дәл қазір мұнда жоспарға сәйкес «Азия аумағы» жобасы жүзеге асуда. 7 гектарға созылған «Африка» аумағында антилопа, түйеқұс, гну, зебра, түйе, марал сынды жан-жануардың 6 түрі еркін жорта бастаса, 3,5 гектарлық «Азияға» қоныстанатын жыртқыш аңдар да болашақта ашық аспан астында өмір сүретін болады.

shymkala 91-45

ІІІ кезең жұмыстарына «Азия» аумағынан бөлек «Аралас жануарлар» экспозициясы мен мал дәрігерлік аймағының жобасы еніп, құрылысы қолға алынды. Қала тұрғындары мен қонақтарының есінде қалатын ерекше көріністер балықтардың мекені – «Аквариумге» барар жолдан көзге түспек. Көпір маңындағы екі төбе «Гиббон» аралына айналып, ол жерге маймылдар тұрақтаса, жобаға сәйкес, осы маңдағы көлде аққу, үйрек, қаздар мекендейтін болады.

zoo-3

Бұл кереметті тамашалауға келген көрермендерге арналған орындардың да көлемі ұлғайып, жаңарады. 

 shymkala 91-48

Жан-жануарлар әлемі – нағыз кереметтер әлемі. Мұндағы қызықтың бірі күндіз ұйқыға кетіп, түнде оянатын тіршілік иелерін біз жайшылықта көрмейміз де. Соңғы кездері Голливудтың фэнтези жанрындағы кинофильмдерінің көзіріне айналған жарқанаттарды енді өз көзімізбен көріп, бір сәтке ертегі әлеміне енгендей әсер аламыз. Себебі, зообақта түнгі тіршілік иелеріне арналған орындар ашылады дейді ғылыми әдістемелік бөлімнің меңгерушісі Қанат Егембердиев.

shymkala 91-47

– Зообақтағы «Тау» экспозициясының жертөлесінен орын тепкен «Түнгі әлем» бөлімінің құрылысы аяқталуға жақын қалды. Мұнда ит тектес жарқанаттарды жайғастырмақпыз. Әзірге мұндай жануардың екі түріне тапсырыс бердік. Қала тұрғындары зообаққа күндізгі уақытта келеді. Сондықтан біз «Түнгі әлем» бөлігінде күн режимін жасанды түнге ауыстырдық. Едендегі әлсіз ғана жарық келушілерге бағыт сілтейді. Ал жануарларды қызыл түсті жарықтың көмегімен бақылап, қызықтай алады. Құрылысы аяқталып, жануарларды түгендеп үлгерсек, «Түнгі әлемнің» есігі келер жылдың басында қала тұрғындары үшін ашық болады, – дейді Қ.Егембердиев.

Зообаққа кіру құны қазір 23 теңге 69 тиын. Биылғы хайуанаттар бағына келушілер саны 400 мыңға жеткен. Н.Бұхарбаев алдағы 2-3 жылда Шымкент зообағын піл жануарымен де толықтыру ниеті барын жеткізді.

 shymkala 91-46

"ШК"-анықтама

Шымкент зоологиялық бағы 1979-1981 жылдары қазақтың көрнекті ұлы Социалистік Еңбек Ері Асанбай Асқаровтың жеке бастамасымен әрі тікелей басшылығымен құрылған.

Зообақтың жалпы ауданы – 30 гектар. Оның ішінде экспозициялар 19 гектар жерге орналастырылған. Шымкент хайуанаттар бағында жануарлардың 239 түрі бар, жалпы саны 2 495 құрайды. Олардың 40 түрі Қызыл кітапқа енген. Зообақта тұяқтылар, жыртқыштар, приматтар, құстар, балықтар, бауырымен жорғалаушылар және қосмекенділерді тамашалауға болады. Сондай-ақ, мұнда балықтың 70 түрінен, 1 254 балық мекендейтін аквариум орналасқан.

Опубликовано в Қала

Шымкенттіктер былтырғы қызғалдақ рекордын жаңартпақ. Биыл қала аумағында қызғалдақтың 1 миллион 300 мың тұқымы егілді. Былтыр дәл осындай қызғалдақтың 700 мың түбі егілген болатын.

2

Осылайша бұл гүлдің саны екі есеге көбейіп отыр. Гүл тұқымдары сәулетшілер мен суретшілердің бірлесіп сызған эскизіне сай егілуде.

— Біз егіп жатқан гүлдер келесі жылдың көктемінде, яғни сәуір айынан бастап гүлдейтін болады. Негізінен Голландиядан әкелген гүлдің сұрыптарын отырғызып жатырмыз. Сары, қызыл, көк, алқызыл, күлгін секілді 6 түрлі түс бар. Егер күтімі мен баптауы жақсы болса, қалаға ерекше сұлулық сыйлары сөзсіз, — дейді көгалдандыру компаниясының өкілі Сұлтанхан Ахметов.

Айта кетейік, шаһардың символына айналған гүл қаланың барлық көшелерінде жайқалып өспек. Ал А2 айналма тасжолының бойына егілген гүл алаңшасы ғарыштан түсірілген фотосуреттерден де көрінетін болады дейді гүл егушілер.

Мұнымен қатар шаһардағы тал-дарақ та біршама жасарады. Қазіргі таңда 616 қарағай егілген. Олардың ішінде 330 қырым қарағайы бар. Қалғандары – қарапайым қарағай. Қалалық тұрғын үй-коммуналды шаруашылық бөлімінің мамандары мердігер қырым қарағайларын өз қаржысына егеді деп мәлімдеді.

Бұл қурап қалған ағаштардың өтеуі болмақ.

Таяуда ОҚО табиғи ресурстар басқармасына қарасты «Жасыл желек» мемлекеттік мекемесінен қалаға 87 450 жай және қылқан жапырақты көшет беріледі. Олардың барлығы қаланың орталық көшелеріне, мектеп және көпқабатты үйлердің аулаларына отырғызылады. Осылайша 200 катальп, 32 900 қарағаш, 780 боз арша, 8570 шаған, 9500 қараған, 300 терек, 8050 үйеңкі, 700 емен және 20 150 бұталар мен өзге де ағаштар қала көшелерінің ажарын ашпақ.

Айта кетейік, қазіргі таңда Бәйдібек би даңғылы хризантема гүлімен көмкерілген. Мұнда осынау күзгі гүлдің 2138 түбі егілген. Ал сүйкімді раушан гүлдерге шаһардағы өзге де алаңшалардан орын табылатын болады.

Опубликовано в Қала
Пятница, 10 Ноябрь 2017 04:29

Париж суретшілері – Шымкентте

Франция граффистері Шымкентте ғимарат қабырғаларына сурет салуды бастады.

Үш суретші бостандық белгісі – қызды, қала логотипі саналатын – қызғалдақты және ұшақ суретін Темірлан тас жолы бойындағы түзеу мекемесінің қабырғаларына салып жатыр. Қылқалам шеберлері жұмыстарын 5 күн ішінде бітіреміз деп жоспарлауда.

Айта кетейік, бұл шара Қазақстан мен Франция елдерінің арасындағы достық қарым-қатынас және Шарль де Гольдің Қазақстанға келгеніне 50 жыл толуына орай ұйымдастырылған.

Опубликовано в Қала

Жақында облыстық сәулет және құрылыс басқармасының басшысы Еркін Жүсіпов облыс аймағында және Шымкент қаласында жүргізіліп жатқан құрылыс барысымен таныстырған болатын. Жоспар бойынша қалада жаңа әуежай, аймақты барлайтын «Қарауылтөбе», «Шымкент Арена» спорт сарайы секілді ғимараттар бой көтереді. Сондай-ақ, 40 қабаттан тұратын «Шымкент тәжі» тұрғын үйінің нобайы дайындалған.

megapolice

Шымкентте биік ғимараттардан гөрі жер үйлердің саны көп екені белгілі. Мегаполис стандарттарына сәйкес қалаларда көпқабатты ғимараттар басым болуы керек. Қытайдың Чунцин қаласында 30 миллионнан астам тұрғын бар. Мамандар бұл мегаполистің таяу жылдары халық өсімі бойынша Токиоға жетуі мүмкін екенін айтады. Өйткені, мұнда урбанизация өте жылдам өріс алуда. Ал ауылдық жұртшылықты қалаға тез қоныстандырудың ең тиімді жолы – баспанамен қамтамасыз ету. Чунцин тау мен өзеннің маңында орналасқандықтан көпқабатты үйлер тек жоғары қарай өсуде. Мысалы, австралиялық компания «Belt Collins» Цзянбэй ауданында бар жоғы 76 шаршы метр аумақта саябағы бар тұрғын үй салуда. Жоспар бойынша онда 800 мың адам қоныстанады. 

Шымшаһарда да көпқабатты тұрғын үйлердің құрылысы қызу жүріп жатыр. Кейбіреулері аяқталып та қалған. Мәселен, қаладағы Әкімшілік іскерлік орталығы маңындағы жаңадан бой көтерген зәулім тұрғынүйлер қаламыздың көркін ашып тұр. Қазірдің өзінде ол жаққа халық қоныстануды бастап кетті. Аумағы – 280 гектар. Ал «Шымкент ситиде» 403 гектарға 9, 12, 16 қабатты тұрғын үйлердің құрылысы қызу жүріп жатыр. Онда 70 мыңға таяу халық өмір сүреді деп күтілуде. 62 гектар аумақта үлкен саябақ және 7 мектеп салынады.

1465624808

Облыс әкімі Жансейіт Түймебаев Шымшаһарда жер үйлердің көптігін және олардың қала көркін бұзып тұрғанын айтқан болатын. Мәліметтерге сүйенсек, Шымкентте 2042 тұрғын үй бар. Бұл – қалалықтардың 39,3 пайызы. Ал жер үйлер саны – 217 мың. Қазіргі таңда пәтер алу үшін кезекте тұрған адам саны – 87 214. Осы өзекті мәселелерді шешу мақсатында бірқатар бағдарламалар әзірленіп, құрылыс жұмыстары жүргізілуде. 

– Қала әкімінің тапсырмасы бойынша «Жаңарту 2017-2021» бағдарламасы аясында Қошқар ата өзенінің бас жағына жаңа аудан түседі. Онда 420 ескі үй бұзылып, орнына 61 көпқабатты тұрғын үй салынады. 600 орындық мектеп, 320 орындық балабақша, сонымен қатар 30-ға жуық коммерциялық нысандар бой көтереді, – дейді Шымкент қаласы сәулет және қала құрылысы бөлім басшысының орынбасары Жеңіс Байымбетов. 

qarauyl tobe

Зәулім ғимараттарды салып қана қоймай оның сапасына да мән беру керек. Әлемнің ең ірі мегаполистерінде төбесі көк тіреген ғимараттар көп-ақ. Алайда, болмашы табиғат апаттары мен техникалық ақаулардың салдарынан қирап, талай адамның өмірін қиғанын білеміз. Осындай жағдайларды ескеріп Шымкентте жаңадан салынып жатқан ғимараттарды арнайы сынақтан өткізу жұмыстары жүргізілуде. Мәселен, «Тұран» шағынауданында бой көтерген нысан сейсмологиялық зерттеуден өтті. Сынақ қорытындысы бойынша ғимарат 7 балдық сілкініске төтеп берген.

Германияның Гамбург қаласында «HafenCity» деген жоғары оқу орны бар. Онда сәулетші, инженер, геоматика, қалалық дизайн және мегаполис мәдениеті мамандарын оқытады. Олардың басты міндеті – қаланың экологиясы, ғимарат құрылыстары секілді салаларды дамыту. Студенттер білім ордасында түрлі жобалар дайындап, үлкен қалалар мен мегаполистерде жүзеге асырады. Шымқаланың келбетін бұдан да көркейте түсу үшін осындай мамандарды дайындау – заман талабы. 

– Жаңа ғимараттар салу үшін алдымен сәулетшілерден ұсыныс болуы керек. «Мынадай жерлерді алсақ, осындай нысандар саламыз» деген. Соған қарай жер қатынастары бөлімі жер бөліп, құжаттарды дайындайды. Бас жоспарға сәйкес, қазір барлық аудандарда қай жерде мектеп, қай жерге дүкен салынатыны белгіленіп қойған, – дейді ОҚО құрылыс басқармасы басшысының орынбасары Ербол Ахметов. 

Қала зәулім ғимаратымен көрікті. Менмұндалаған мұнаралар қала тұрғындарына саясын түсіріп, дауыл, желдерден қорғап тұруы керек. Алдағы уақытта макеттен көрген ғимараттар нобайын шынайы өмірімізде тамашалайтын күннің келеріне сенейік.

Опубликовано в Қала

Бұл күндері қызметін тоқтатқан Шымкент қаласындағы бұрынғы қоқыс полигонының орны келбетті дендросаябаққа айналмақ.

Аталмыш нысанға барған қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов қолға алынған жұмыстардың барысымен танысты.

Айта кетейік, 40 жыл бойы жұмыс істеген қоқыс алаңы жергілікті тұрғындарды әбден әбігерге салып келген еді. Жанған қоқыстан шыққан түтін жақын маңдағы елдімекен тұрғындарына қолайсыздық туындататын. Мәселенің өзектілігі ескеріліп, 2015 жылы қоқыс алаңы жабылды. Онда қазір қоқыстың орнын көміп, қайта өңдеу жұмыстары басталған.

Жоспар бойынша қоқыс алаңының орнында тағы бір дендросаябақ бой көтеруі тиіс.

Мұнда 6800 түп ағаш, 160 мың түп гүл мен 260 шаршы метр көгал егу жоспарланған.

Қазір мұнда жер өңдеу жұмыстары қарқын алған. Өз кезегінде, мердігер мекеменің жетекшілері полигонды жоспарлы мерзімінен кешіктірмей дендросаябаққа айналдыруға уәде беріп отыр.

Опубликовано в Қоғам
Понедельник, 16 Октябрь 2017 04:12

Қаланың кіреберіс қақпалары

тазалық пен тәртіпке бастайды

REN 9

Қалада көлік кептелісін азайту әрі шаһардың сәулеттік келбетін арттыру мақсатында жолдар абаттандырылып, жолайрықтар салу жоспарлануда. Мұндай жобалар негізінен үлкен даңғылдардың қиылысында, үлкен тас жолдардың аумағында жүзеге асырылатыны мәлім. Ол жүргізушілердің тәртіпті сақтау әрі уақытын үнемдеуді бағдарлайды, әрине. Ендігі мәселенің бірі – қалаға кіреберіс бағыттағы жолдарды абаттандыру, кіреберіс қақпа орнату. Заман талабына үндесетін, келбеті алыстан көз тартатын, еңселі қақпаларды орнатар уақыт жеткендей.

 

Қақпасына қарап, қаласын таны

Бүгінде қалада автотұрақтар ретке келтіріліп жатыр. Аудандарға, елдімекендерге жолаушылар тасымалдайтын шағын автобустарға да қатаң талап қойылуда. Облыстық жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары басқармасы бірқатар шараларды бастап кетті. Көліктерге компанияның аты жазылуы керектігі жөнінде талап бар. Мұның бәрі де жолаушылар тасымалы саласында жауапкершілікті арттырып, тәртіпті қадағалауға үндейді. 

almaty-baghyty

Қала көркі мен тазалығы – мәдениеттің өлшемі. Тазалық, тәртіп, жарасымдылық болса еңбек те өнімді болып, тұрғындардың да көңіл күйі жақсарады. 

Жалпы, қала көркi кiреберiстен танылатынын газетімізде бұған дейін жазып едік. Бірқатар мәселелер айтылған. Кез келген қаланың кіреберіс босағасының тазалығына, тәртібіне әрі сәулетіне қарап баға беріп жатамыз. Расында, шетелдік туристердің де, қонақтардың да алдымен көзі түсетіні осы аумақ емес пе?!

almaty-baghyty-2

Алматы бағыты

Шымкентте тұрғындардың саны миллионға жуықтаса, көліктердің саны да үш жүз мыңға жақындады. Өңірдің әр шалғайынан келетін көліктер, қала маңындағы елдімекендерден нәпақасын айырып жүргендер де көбейіп келеді. Осыған сай қаланың кіреберіс жолдарын ретке келтіру, абаттандыру мәселесі жыл өткен сайын өзекті бола түсуде. 

Батыс пен шығысты, оңтүстік пен солтүстікті жалғаған транзиттік «Батыс Еуропа – Батыс Қытай» көлік дәлізі де аяқталды. Қаланың бас жоспарына сәйкес, Шымкент қаласының үлкен магистральдық жолдарына – Түркістан, Ташкент, Алматы бағыттарына кіреберіс қақпа орнатылуы тиіс. Бұлар тоғыз жолдың торабында орналасқан республикалық маңызы бар бағыт саналады. 

Осы орайда қалалық сәулет және қала құрылысы бөлімінің мамандары аталған үш бағытқа кіреберіс қақпаларды орнатуда бірқатар жұмыстарды қолға алған. Эскиз жобалары дайын. Орнатылар аумақтардың схемасы да көрсетілген. Бөлім басшысының орынбасары Жеңіс Байымбетовтың айтуынша, үш бағытқа да сәулеттік формасы бірдей нұсқа әзірленген. Шығыс стилі мен қазіргі заманның сәулетіне сай дайындалыпты. 

tashkent-baghyty-1

– Бұл мәселе бойынша тиісті жұмыстар атқарылды. 20 қыркүйек күні қала әкімінің аталған кіреберіс қақпа құрылысын жобалау жөнінде Қаулысы шықты. Оған сай, эскиз жобаларды, жобалық-сметалық құжаттарын дайындадық. Әр бағыт бойынша қақпаның жалпы құрылысының жобалық құны – 150 млн теңге. Оның ішіне көгалдандыру, абаттандыру да кіреді, – дейді бөлім басшысының орынбасары. 

Шымкент тереңнен сыр тартатын көне қала болғандықтан, сәулеттік жобалар да ұлттық нақышта бедерленіп, тарихи келбетті танытып тұруы тиіс. Қаламыздың көнелігін білдіретін атрибуттардың болуы маңызды. Бөлім мамандарының дайындаған эскиздік жобаларынан осыны байқадық. Алдымен ұлттық нақышта болуына, заманауи талаптарға сәйкестендіруге баса мән беріліпті. 

tashkent-baghyty-2

Ташкент бағыты

Алматы, Түркістан, Ташкент бағытындағы нұсқаның әрқайсысының өз ерекшелігі бар. Мәселен, Түркістан бағытындағы қақпа шығыс стилінде жасалған. Көлік аялдайтын орын, дүкендер болмақ. Үшеуінің де формасы бірдей болғанының да өз себебі бар. Жеңіс Жайлауұлы оны бізге Шымкент республикалық маңызға ие шаһар болғандығымен түсіндірді. 

Бүгінде қалалық құрылыс бөлімі жобалық-сметалық құжаттарды нақтылау жұмыстарын жүргізуде. ЖСҚ мемлекеттік сараптамадан өтсе, одан кейін қалалық мәслихаттың сессиясына қаржы бөлуге ұсынылады. Мәслихат депутаттарының қолдауымен қаржы бөлініп, әрі қарай құрылыс жұмыстары да жоспарға сай басталады.

 

Қала дамыса, сана дамиды

turkistan-baghyty

Жол – адамзатты игілікке бастайтын, қарым-қатынасты жалғайтын алтын көпір. Ал қаланың кіреберіс босағасы алыстан көзге шалынып тұрса, тұрғындардың пейіл-пиғылы түзеліп, көңілін қуаныш кернеп жүрер еді. Қалаға кіргеннен жылылық, қуаныш лебі есіп тұрса, қандай жарасымды!

Таяуда облыстық жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары басқармасы басшысының орынбасары Мақсат Мырзабаев бастаған топпен рейдке шықтық. Қаладан аудандарға қатынайтын жолаушылар көлігінің талапқа сәйкестігін, құжаттарының дұрыстығын тексеру мақсатында. Дәл күре жолдың бойында, Ташкент бағытынан қалаға кіреберістегі бұрынғы ескі қақпаның маңында бірқатар заңсыздықтар анықталды. Сөйтсек, жүргізушілердің көбісінің жолаушыларды тасымалдайтын куәлігінің уақыты өтіп кеткен. Оларға жол-патрульдік полиция қызметкерлері тарапынан 5 АЕК мөлшерінде айыппұл салынды. Ал енді бірінің сақтандыру полисінің мерзімі жарамсыз болып шықты. Мәселен, Мақтарал ауданының тұрғыны, жасы елуден асқан жүргізушінің мұндай халде жүргеніне алты айдан асқан. Осы жағдай дәл кіреберіс қақпа маңында болғаны ой салды. 

Жүргізушілер неге салғырттыққа жол береді? Үшінші мегаполиске келе жатқанын естеріне түсірмейтіні неліктен? Мұның бәрі самарқаулық, бойкүйездік емес пе?! 

Егер, біз айтқандай, қалаға кіреберіс босаға алыстан көзге шалынып тұрса, бұл мәселенің де шешімі табылар еді-ау. Тұрғындардың да, жүргізушілердің де санасы сергек болар ма еді?!

Опубликовано в Қала

Ақпарат айдыны белең алған бүгінгі таңда ізденушіге дұрыс мәлімет жеткізудің өзі біліктілікті талап етеді. Дәл осы біліктілікті арттырып, тәжірибе бөлісу мақсатында Шымкент қаласының БАҚ өкілдері және әлеуметтік желі белсенділері тренингке қатысты.

 DSC0563

Ақпаратты сүзгіден өткізіп тарату қажет

Шымкент қаласы әкімдігінің ұйымдастыруымен өткен тренингте спикер ретінде «Егемен Қазақстан» газетінің Оңтүстіктегі меншікті тілшісі Бақтияр Тайжан мен «Южный Казахстан» газеті бас редакторының орынбасары Кеңес Исмаилов қатысты. Олар «Шымкенттің оң имиджін қалыптастыруда БАҚ-тың рөлі» тақырыбында сөз қозғап, ұтымды тәжірибелерін ортаға салды.

– Американдық журналист Энн Комптон Ақ үйдегі «ABS News» телеарнасында 40 жылдан астам уақыт жұмыс істеді. Бұл аралықта 10-нан астам президент ауысты. Себебі, Энн ақпараттық салада қызмет атқару барысында біліктілік, дағды және білімділік сынды қасиеттері арқылы ерекшеленді. Өзінің тұрақтылығын қалыптастыра білді. Ондай журналист кез келген ақпаратты қалаған адамынан барлық уақытында ала алатын мықты болып қалары даусыз. Ақпаратты бұрмаламай сол күйінде жеткізе алатын бірқатар журналистерді бізде де аккредиттеу керек-ақ, – дейді К. Исмаилов.

К. Исмаилов өзекті мәселелердің қалай шешімін табуға болатыны жайында әңгімелесе, Б. Тайжан «оң имидж» түсінігіне тоқталып өтті.

 DSC0598

– Бірнеше шетелде болдым. Көлдегі жабайы үйрек қаздарға жем берсең келіп қолыңнан алып жейді. Италияда болдым. Біздерге таңсық форель балықтары біз шомылуға барған судың жағасында толып жүр. Әсері керемет. Ал бізде үйрек-қазды атып, балықтарды сол күні аулап алып кеткен болар едік. Адамдардың санасы өзгеріп кеткен жоқ, халыққа түрлі ойды салып отырған бұқаралық ақпарат құралдары. Сондықтан ақпарат таратушы күндегі атыс-шабыстан көрі мейірімге бөлейтін, сүйіспеншілікті арттыратын дүниені көрсете білуі тиіс, – деді ол.

Аға журналистердің сөзімен айтсақ, ақпаратты бұрмаламайтын журналист халықтың да, биліктің де сеніміне ие бола алады. Екеуінің арасындағы алтын көпірге айналатындар да сол – сенімге селкеу түсірмегендер.

 

Бақтияр ТАЙЖАН:

«Шымкентті жақсы көретін адам бұл қала жайлы бәрін білуі керек»

 DSC0478

Әлеуметтік желіде шымкенттік келіннің тағдырынан асқан қиын өмір жоқ сияқты. Сондай бір жазбаға көзім түсті. «Таңғы сағат 6:00-де ұйқысынан тұрып есік алдын сыпырады екен» деген бос сөзге 10 мыңнан астам адам «иә, Шымкент сондай» деп қолдау танытыпты. Оқып отырған адам «қалың малын төлеп құл ретінде сатып алды» деп шошитындай. Шын мәнінде олай емес қой?!

Ең жақсы келіндер Шымкентте тұрады. Өскеменнен бір әріптесіміз Сарыағашқа демалуға келді. Сонда жәй ғана дәмханадағы даяшы қыздың жолын кесіп өтпей, «аға, өтіп кетіңіз» деген ілтипатына әсерленіп, «мына Оңтүстіктің халқы қандай иманжүзді еді?!» дегені бар. Бір ғана даяшының тапсырыс қабылдауын қошемет деп білген өскемендік әріптесім тағы бірнеше үйде қонақта болды. Үй иесінің келіні сәлем салып қарсы алып, дастарханға ас алып келді. Мұны көрген қонағымыз «біз жақта отбасы мүшелері бірге жүрген дос-құрдастар сияқты өмір сүреді. Шымкентте қазақы салт-дәстүр сақталған. Келіннің бір ғана иіліп салған сәлемі өзіңді елге сыйлы, үлкен адам ретінде сезінуге мұрсат береді. Ал хан сыйлағандай сыйлап, қонақтың алдына ас әкелу мәнері ерекше құрмет» деп сүйсініп қайтты.

Біздің өңірде қонақ болғандардың ойы осылай өзгеріп қайтады. Мұнда ерте тұрып, аула сыпырып, қор болып жүрген келін жоқ. Керісінше салтты сақтап, үлкенге құрмет көрсетіп, кішіге ізет танытып, күндей күлімдеп жүр. Сол ізеттіліктен болар, туған жерімізді даттаған әлгіндей жазбаларға да мән бермей өте шығамыз. «Бізде бәрі тамаша» деген ішкі сенімділік көңілімізді жайландырады. Сабыр сақтап, ешкіммен сөз таластырып уақыт өлтіргіміз келмейтін, уақытты тиімді пайдалануға деген ынта-жігеріміз тағы бар. Бірақ, Шымкентті жақсы көретін адам бұл қала жайлы бәрін білуі керек. Сондықтан, әлеуметтік желідегі осындай тақырыптардың бос сөз екенін айғақтайтын әңгімелерді жиі жариялап отырғанымыз абзал.

 

Кеңес ИСМАИЛОВ:

«Тұрғындар қаланың дамуына стратегиялық көзқарас танытса...»

 DSC0584

Біз көбіне «Шымкенттегі шешімін таппай қалған кішкентай мәселелерді өзекті етіп көрсету» мен «қалаға деген махаббатты» шатастырып аламыз. «Мына шұқырдың беті ашық қалыпты, түнде біреу түсіп кетсе қайтеді? Адам өміріне қауіп төндіріп, билік қайда қарап отыр?» деген жазба иесі өзін әлемдік мәселені талқыға салғандай сезінетіні бар.

Бірақ, ақпарат таратушы да, әлеуметтік желі белсенділері де мына нәрсені білуі керек: әр аудандағы мәселені қолға алатын аудан әкімдері бар. Әр шағынаудандағы халықтың өтінішіне жауап беретін аудандық әкімдік қызметкерлері бар. Ал «қала әкімі» деген шаһардың даму стратегиясымен айналысатын адам. Үлкен картадан қарап, қаланың сәулеті мен инфраструктурасын, туристік нысандарын жобалау оңай шаруа емес. Бір тоқтамға келу үшін бірнеше мекеме ескертпелері мен ғалымдардың ойы түйісуі керек. Одан кейін бұл жобаның сәтті шығатынын республикалық мінберде дәлелдеу қажет. Мақұлданған жобаны іске асыруда да талай қиындықтар кездеседі. Бір ғана «Ескі шаһарды» мысалға алайық. Шымкентке келген саяхатшыны қызықтыратын бірден бір тарихи нысан бұл. Бірақ, мақтанышпен көрсететін құндылықтың аумағында сүйкімсіз сауда қатарлары бар. Бірнеше жыл бұрын Шымкент қамалына көтерілетін жалғыз жолға бір азамат заңсыз түрде үй салып алды. Міне, осылай бір ғана адам «үйімді бұзбаймын, баспанасыз қалмаймын» деген орынсыз дауменен-ақ қаланың үлкен бір жобасына кедергі келтіреді. Қазіргі таңда «Ескі шаһардағы» сауда нүктелері де «кәсіпкерге қысым көрсетіліп жатыр» деп айтуы бек мүмкін. Десе де, олар шыққан шығынын әлдеқашан ақтап алған және сол қыруар табыс әкеліп жатқан кіріс көзінен айрылғысы келмейді. Яғни, жеке бас пен қу құлқынның қамы. Ал қаланың дамуын ойласа, сондағы кәсіпкерлердің өзі-ақ қор жинап, «Ескі шаһарды» қайта құруға демеушілік танытуға атсалысар еді. Сол сияқты, әрбір қала тұрғыны жанашырлық танытып, жасалған істі дамытуға құлықты болса, ауласына отырғызған ағашты күтіп баптайды. Үйін түзеп, көшесін күзетіп, айналасындағыларды да игі іске шақырады. Туған жеріңді сүю, оны бағалау деген осы ғана.

Опубликовано в Қала

DSC 4988

«Шымкент – сәулетті қала. Тарихқа тұнып тұр. Астана, Алматыдан кейінгі Қазақстанның үшінші қаласы. Халқының саны бір миллионға жетерлік қаланың көркі бүгінгісінен де көркем болады». Елбасы Н. Ә.Назарбаев Шымкентке келген жұмыс сапарының бірінде осылай деген еді.


Шындығында, Шымкент біз білетін, біз көріп жүрген қалаға бірден айнала салған жоқ. Оның бүгінгі дәрежесіне жетуіне, еліміздегі үшінші қала мәртебесіне көтерілуіне талай азамат тер төкті. Солардың ішінде Әбдіғани Ташқараев ағамыздың есімі алғашқылардың бірі болып аталады. Қызмет жолын қарапайым құрылысшы болудан бастаған Әбекең Шымкенттегі көпқабатты үйлердің алғашқы іргетасын өзі бастап қалаған. 

tashkaraev

Саналы ғұмырын Шымқаланы абаттандыру, көркейту, жаңғырту жұмыстарына арнаған «ҚР Құрметті құрылысшысы», «Шымкент қаласының Құрметті азаматы» Әбдіғани Ташқараев құрылыс саласына кездейсоқ келген адам емес. 1955 жылы сол кездегі Индустральді техникумның құрылыс факультетіне оқуға түсіп, оны тәмамдаған соң Шымкентте тұрғын үй салумен айналысатын треске іс басқарушысы болып арнайы жолдамамен келген болатын. Дегенмен, мекеме басшысы Виниярин Смириннің тағайындауымен, еңбек жолын қарапайым 3 разрядты бетоншы қызметінен бастайды. Араға жыл салып, байланыстырушы, одан әрі де іскерлік қабілетінің нәтижесінде, шебер, аға шебер қызметтерін атқарады. 

– 1960 жылы Одақ көлемінде арнайы бағдарлама аясында панельді үйлер құрылысын жүргізу тәжірибесі алғаш рет қолға алынды. Айта кетсек, 285 мың ғана халқы бар Шымкент қаласында сол кезеңдерде Коммунистік, Кеңестік және Ленин көшелері ғана болатын. Арнайы тапсырма алған соң, әр жыл сайын әрқайсысы 60 пәтерлі 6 үйді пайдалануға беріп отырдық. Трестің қарауында 12 көтергіш кран болды. Одақ басшылығына Никита Хрущев келген соң, жұмыс ырғағы мүлдем өзгерді. Бұған дейінгі салынған әр пәтердің қабырғасының биіктігі 3 метр 20 сантиметрді құрап келген болса, жаңа талапқа сәйкес, бұл өлшем айтарлықтай қысқарды. Және еңбек өнімділігін арттыру тапсырмасы бойынша, 1965-80 жылдары әр тоқсан сайын 10 үйдің ғимараты пайдалануға беріліп отырды. Тек Шымкент қаласында ғана емес, біздің трест Жаңатас, Кентау, Гурьев, Тараз қалаларында да сәулетті ғимараттардың құрылысын жүргізді. Аталмыш қалаларда сол жылдары салынған нысандардың 80 пайызын біздер өз қолымызбен салғанымызды мақтанышпен айта аламын, – дейді Әбдіғани Ташқараұлы.

Осылайша, табысты еңбек жолын жалғастырып келе жатқан ағамызға арада 19 жыл өткенде сол тресті басқару бақыты бұйырыпты. Өзі басшылық жасаған жылдарда аталмыш үй құрылысы комбинаты қаладағы 1, 2, 3, 16, 18 және «Шығыс» шағынаудандары мен 7 орамның үйлерін салды. Құрылысшылар 3 ауысыммен жұмыс істепті. Әбекең еңбек еткен үй құрылысы комбинаты, одан өзі басқарған трест шағын шаһарды үлкен қалаға айналдырып, жүздеген панельді көпқабатты үйлер тұрғызды. 

Тәуелсіздік жылдарында да Әбдіғани Ташқараұлы лауазымды қызмет атқарып, еліміздің дамуына үлкен үлес қосты. Шымкенттегі 9 қабатты биік үйлерді, көпшіліктің игілігіне айналған сәулеттік көркем стильдегі ғимараттарды тұрғызды. Соның бірі Елбасы тұсауын кескен – Мұз сарайы.

– Атқарып жатқан шаруаларымыз ағымдағы жұмыстар ғой. Дегенмен, Шымкенттің үшінші қала мәртебесіне лайықты болуы үшін әлі де күні-түні тынымсыз жұмыс істеуге тура келеді. Қаланың мәдени келбетін заман талабына сай ету, берілген тапсырманы дер кезінде орындау – басты міндет. Сондықтан да белгілі нәтижеге қол жеткізу үшін көп еңбектеніп, ізденуге тура келеді. Ал «ананы істедім, мынаны істедім» деу меніңше, артық болар. Бұл жалғыз менің жетістігім емес, бүкіл құрылысшы мамандардың еңбегі. Қаладағы барлық нысандар, атқарылып жатқан тірлік ауызбіршілігі жарасқан қала тұрғындарының ортақ жетістігі, – дейді ол.

Иә, Кеңестік кезеңде «хрущевка» деп аталған үлкен панелді үйлер баспана мәселесін шешуге едәуір көмектескен еді. Ол кезде ел аумағында 38 комбинат қарқынды жұмыс істеді. «Қазіргі кезде де соның тым болмаса бесеуін жандандырып ұстаса жөн болар еді», – дейді ардагер құрылысшы. Бұл өз кезегінде, құрылыс шығынын едәуір төмендетуге, осы арқылы, жас отбасыларды тұрғын үймен кеңінен қамтуға сеп болар еді.

Бүгінде облыс орталығындағы сәніне сәулеті сай жобалардың басым бөлігі соңғы онжылдық мерзімінде іске асырылып, бой көтерген. Атап айтқанда, «Жер ана» монументі, Ордабасы алаңындағы субұрқақ, Жібек Жолы аллеясы (Т. Рысқұлов ескерткіші), Көркемөнер галереясы, Абай мұражайы, «Даңқ» мемориалы, Дендросаябақты қайта жөндеу, «Шәмші әлемі» аллеясы, Неке сарайы, Жастар орталығы, Қабанбай батыр ескерткіші, «Қызғалдақ» субұрқағы, Әдет-ғұрып орталығы, Наурыз алаңы, Бәйдібек ата ескерткіші, қай-қайсы да қазір халық игілігі үшін жұмыс істеп тұр. «Жайлаукөл» демалыс аймағы қала тұрғындары және қонақтарына арналған нағыз жанға жайлы демалыс аумағы екенін халық мақтанышпен айтып жүр. 

Сәулеттік кескін-келбеті айрықша бағаға ие Шымкент қаласының алдағы міндеті айқын, келешегі жарқын боларына кәсіби құрылысшы Әбдіғани ағамыз бек сенімді екенін шаттана айтты. «Көз алдымда көркейген Шымкент – менің шуақты күндерімнің естелігі, еңбек жолымның бір бөлшегі», – дейді ол.

Опубликовано в Қала
Среда, 27 Сентябрь 2017 06:20

«Нұрсәттегі» нәтижелі істер

Биыл «Нұрсәт» шағынауданының құрылғанына 13 жыл толды. Бір мүшел уақытта шағынаудан адам танымастай өзгерді. Ұзындығы 2,5 шақырым аллеяға егілген бір кездегі кішкентай аршалар бүгінде биіктеп өсіп қалған. Көпқабатты тұрғын үйлер саны 300-ге жуықтап, халық саны – 40 мыңға жеткен. Жер аумағы кеңіп, тағы бір «Нұрсәт» тұрғын алабы пайда болды. Ең үлкен жаңалығы - бір кездері қаланың шеті саналатын елдімекен орталыққа айналып үлгерді.

DSC 8817

«Нұрсәтті» Шымқаланың орталығына айналды деуге негіз бар. Әкімшілік іскерлік орталық, театр, көрме орталығы, гимнастика мектебі, «Түркістан» сарайы секілді маңызды деген ғимарттардың барлығы осында шоғырланған. Шағынаудандағы алғашқы құрылыс жұмыстары 2004 жылдары басталды десек, оның қарқыны қазір тіпті арта түсті.

Шағынауданның аумағы жылдан жылға кеңейіп жатыр. Қазір Бәйтерек көшесінің арғы бөлігі «Нұрсәт» тұрғын алабы деп танылып, ол жақтың өзінде құрылыс жұмыстарының қарқыны күшті. Қазірдің өзінде онда 31 көпқабатты тұрғын пайдалануға берілген, 23 тұрғын үйдің құрылысы жүруде. 1200 орындық мектеп құрылысы бітуге жақын, желтоқсан айында пайдалануға беріледі. Сыйымдылығы 8 мың адамды қабылдайтын мешіт салынып жатыр, – дейді Қаратау аудандық әкімдігінің халықпен жұмыс жүргізу бөлімінің басшысы Бауыржан Қалдыбаев.

bauyrzhan

Жауапты маман шағынауданның көркейіп-гүлденуі тұрғындармен тығыз жұмыс істеудің нәтижесі екендігін атап өтті. Абаттандыру, көше мен аула тазалығы, коммуналдық мәселелерді шешу, қауіпсіздікті қамтамасыз етуде аудан әкімдігі тұрғындарды жұмылдырып, жаңашылдықты ендірген. Осы себепті елдімекенде тазалық мәселесі шешілген, тыныш әрі ондағы әрбір тұрғын өзін қауіпсіз санайды.

nursat-76-2

Шағынауданды бейнебақылау қырағы бақылайды

Шағынауданда тұрғындардың қауіпсіздігін қамтамасыз етуде айтарлықтай жұмыстар атқарылған. Барлық тұрғын үйге жарықтандыру бағаналары қойылған. Қазір көшелерде 65 бейнекамера орнатылып, басым бөлігі орталықтандырылған жүйеге қосылған. Нәтижесінде, ұсақ қылмыс, көлік ұрлығына мұнда жол жоқ. Орын алған жағдайда, бұл жүйе арқылы қылмыстың тез арада ашылуына септігін тигізеді. Енді, тұрғындар өз ауласы мен баспанасының қауіпсіз болғандығын дұрыс санаған. 

– 14 көпқабатты тұрғын үйдің ауласы мен подъездеріне бейнебақылау қойылды. Оны тұрғындар арнайы бағдарлама арқылы өз смартфондарына енгізді. Енді, нұрсәттіктер қай жерде болмасын ұялы телефоны арқылы үйлерінің қауіпсіздігін бақылап отырады», – дейді әкімдік өкілі.

 

«Басқару компаниясын» құрған

Көпқабатты тұрғын үйдің коммуналдық мәселелері көп. Су құбыры, жылу, аула, жертөле тазалығы, ойын алаңшаларының күтімінде мәселер жиі туындайды. Бұл жұмыстардың жауапкершілігі «Нұрсәт» шағынауданында «Спецкомплектсервис» ЖШС, «Нұрсәт»тұрғын алабында «Қызметкер – СК» ЖШС-на жүктелген. Дегенмен, үй болған соң шатыры, қасбеті тозады, табиғи апаттардан бүлінеді. Сол себепті, тұрғындардың пікірі мен ұсыныс-тілектері негізінде шағынауданда басқару компаниясы құрылған. Олардың саны қазір екеу: «ОҚО үйлерді басқарушы» және «Шымкент Сити» басқарушы компаниясы. Сала маманы компанияның тиімді тұстарын былайша жеткізді: «Қалалықтар өздері тұратын көпқабатты тұрғын үйді, ауласын күтіп-ұстауы міндетті. Қызмет көрсететін мекеме тарапына кейде тұрғындардың жауапкершікпен қарамауынан бұл міндеттер орындалмайды. Қоқыс әкетілмейді, аула тазаланбайды, алаңшалардағы құрылғылар сынады дегендей. Ал басқарушы компания осы мәселелердің барлығын қамтиды және қызмет көрсететін мекемелермен бірлесе жұмыс істейді. Яғни, ұйымдастыру жұмысын жүргізеді әрі істің орындалуын қадағалайды. Екіншіден, компания екінші деңгейлі банктен есепшот ашады. Осыған тұрғындар қалтасына қарай ай сайын қаражат құйып отырады. Жиналған қаржы шатырды жөндеуге, алаңшаларды ретке келтіруге, тағы басқа қажетті жұмыстарды атқаруға жұмсалады».

Айта кетерлігі, компания жұмысына тұрғындар белгілі бір мөлшерде ақша төлеп отырады екен. Әкімдік өкілі бұл әдіс тұрғындарды өзі тұрып жатқан үйдің тазалығына, күтіммен қарауына жауапкершілікпен қарауға үйретеді дегенді алға тартты.

Ауласына гүлдің 30 түрін еккен

«Нұрсәт» шағынауданыны тұрғындары ағаш-тал егу жұмыстарында белсенді. Олар күз-көктем айларында бір тал болса да, ауласына қондыруды әдетке айналдырған. Қаратау ауданы әкімдігінің қолдауымен осы жылы тұрғындар өздері 3000 түп көшет отырғызған.

Шағынауданның көркейіп, көгалдандыруына үлес қосып жүрген жандар бар. Солардың бірі - Бақытжамал Қозыбақова №236, 237, 238 үйдің ауласын гүлдендіріп жіберген. Мұнда қазір гүлдің 30-дан астам түрі жайқалып тұр. Түймедақтың төрт-бес түрі, намазшамгүл, хризантема тағы басқасынан көз сүрінеді. Иісі алыстан аңқиды әрі үйдің ауласы көрікті. 

– Отырар ауданында туып-өстім. 2007 жылы №238 үйге көшіп келдік. Бала кезімнен гүл өсіруге құмар болдым. Бос жатқан жерді көріп, тыныш отыра алмадым. Өткен жылы үй төрайымы болып сайланған соң, тұрғындарды бұл іске жұмылдырдым. Аулаға гүл отырғызуға жағдайлар қарастырылған екен. Тек оларды қолданбаған соң істен шыққан. Су бар. Құбырларды ретке келтіріп, тұрғындардың көмегімен шланга сатып алдық. Сосын гүлдің ұрығын, көшетін жан-жақтан жинап, ерінбей ектік. Арасында ерте көктемде ашатын, бір жылдық, көп жылдығы бар. Енді, көпжылдық түрлерінің көшетін екінші орындарға көшіріп жатырмыз. Барлық тұрғындарға алғыс айтамын. Бұл көпшілікпен біткен іс. Қала күні мерекесі таяп келеді. Бұл менің туған күніммен тұспа-тұс келетін мереке. Қос мерекені жылда үйімізде атап өтеміз. Әрқайсысымыз туған қаламызға жанашырлықпен қарап, дамуына үлес қоссақ, соның өзі үлкен жұмыс, – дейді үй төрайымы.

«Нұрсәт» шағынауданында дәл қазір көпқабатты тұрғын үйлерде қысқа дайындық жұмыстары жүруде. Сығымдау жұмыстары жақындауға таяу. 

Жаз бойына шағынауданда 700 метрге жуық жолаяқтар салынып, алаңшалардағы құрылғылар жаңасымен алмастырылған. Сынған орындықтар жаңартылған. Маман осы тұста, тұрғындарға ауладағы әрбір дүниеге жанашырлықпен қараса деген тілегін де жеткізді.

Опубликовано в Қала
Страница 1 из 9