Елбасы Н.Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы еліміздің әрбір азаматына шабыт беріп, қанаттандырды. Жолдау жауапкершілік жүктейді. Біздерді – ғалымдарды жыл аяғында қандай жетістікке жеттік, болашақта не істейміз деген сұрақтар мазалайды. Саяси маңызы зор құжатпен таныса отырып, өзімнің ойларымды ортаға салсам деймін.

Елбасының биылғы Жолдауында да агроөнеркәсіп саласына айрықша назар аударылды. Қазір «Ақылды технологиялар – агроөнеркәсіп кешенін қарқынды дамыту мүмкіндігі» атты үшінші міндетін бірлесе атқарар сәт туды. 

Рас, «көл-көсір мұнайдың» дәуірі аяқталып келеді. Сол себептен Қазақстанның экономикасын көтеретін бірден-бір сала – түйе сүтінің кластерлік технологиясын дамыту. Түйе сүтінен жасалған шұбаттың құрғақ ұнтағы мен таблеткасы дүние жүзінде үлкен сұранысқа ие. Оның дәлелі, Біріккен Ұлттар Ұйымының 2006 жылы шыққан шешімі. Мәселен, түйе өсіретін Мавританиядан бастап, Қазақстанға дейінгі елдер, өз елдерінің экономикасын көтеру үшін, түйе сүтінен жасақталған қышқыл сүт өнімдерін Еуроодақ пен Америка, Азия елдерін қамтамасыз етуге назар аударып отыр. 

Дүние жүзінде бір тонна түйе шұбатының құрғақ ұнтағының құны кем дегенде 200000-500000 еуроға тең. Ол деген мұнай өнімінен мың есе қымбат деген сөз. Өкініштісі, жылда ғылыми гранттық жоба ретінде берілгенімен әртүрлі себептермен жобалар өндіріске енбей қалып жатыр. 

Бір айта кетерлігі, отандық өнімдеріміз – түйе сүтінен жасалған биойогурт және өрік қағын, жүзім мейізін дүние жүзіне емдік қасиеті ерекше бренд өнімдер ретінде танытуға әбден болады. 

Елбасы «Мемлекет бизнеспен бірлесіп, отандық өнімді халықаралық нарыққа шығарудың стратегиялық жолын тауып, ілгерілетуге тиіс. Ауыл шаруашылығын қарқынды дамыту өнімнің сапасы мен экологиялық тазалығын сақтай отырып жүргізілуі қажет. Бұл бүкіл әлемге танылатын «Қазақстанда жасалған» табиғи азық-түлік брендін қалыптастырып, ілгерілетуге мүмкіндік береді» деп басты бағытты атап өтті. 

Міне, Жолдау аясында өзіміздің отандық өнімді қолдап, әрі нақты іске асыратын уақыт жетті деп ойлаймын. Сондай-ақ, Бәйдібек ауданындағы Ақмешіт үңгірі дүниежүзілік экотуризм және емдік касиетті шипажай болуға сұранып тұрған орын екенін ғылыми еңбектерімді атап көрсеткенмін. Бұл да маңызы зор іс. 

Елбасы Жолдауы ғалымдарға жігер беріп, нақты мақсаттарды жүзеге асыруға зор мүмкіндік туғызады. Мен де қолға алған ғылыми зерттеу жұмыстарымды одан әрі жалғастыра беремін.

 

Мұсатіллә ТОҚАНОВ,
М.Әуезов атындағы ОҚМУ-дың «Ауыл шаруашылығы және су қоры мәселелері» институтының директоры, а.ш.ғ.к., «Ерен
еңбегі үшін», «Ауыл шаруашылығы үздігі» медальдарының иегері

Опубликовано в Қоғам
Пятница, 24 Ноябрь 2017 05:51

471,5 млрд теңгенің өнімі өндірілді

Жыл басынан бері облыста жалпы көлемі 471 млрд теңгеден астам қаржыға ауыл шаруашылық өнімі өндірілген. Бұл туралы Шымкентте «2021 жылға дейін агроөнеркәсіптік кешенді дамыту бағдарламасын іске асыру» тақырыбында өткен партиялық тыңдауда айтылды.

nur otan-23

«Нұр Отан» партиясы облыстық филиалының ұйымдастыруымен өткізілген іс-шарада облыстық ауыл шаруашылық басқармасының басшысы Серік Тұрбеков ағымдағы жылы атқарылған жұмыстары және бұл саладағы негізгі жетістіктері туралы баяндама жасады. 

– Ағымдағы жылы ауыл шаруашылығы жалпы өнім көлемі 10 айда 471,5 млрд теңгеге жетіп, өткен жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 88 млрд теңгеге артты. Негізінен өңірден экспортқа өсімдік майы, бидай, көкөніс, бақша, жеміс-жидек және балық өнімдері жөнелтілуде, – деді ол. 

Сондай-ақ, ОҚО-да 27 сүт қабылдау және 11 ет бордақылау пунктерін дамытуға 2 миллиард теңге мемлекеттік қолдау бөлінген. Партиялық тыңдау барысында қатысушылар бағдарламаның атқарылу барысын қосалқы шаруашылық пен шағын шаруа, фермерлік қожалықтарды өндірістің өсу факторына тоқталып өтті. Сонымен қатар, партиялықтар жанар-жағармай тапшылығы, жылыжайларға көмір жетпейтіні, мал ұрлығының толастамай тұрғандығы сынды проблемаларды да ортаға салды. 

– Бұндай келеңсіздіктер агроөнеркәсіп саласын дамытуға, сонымен қатар облыстың әлеуметтік-экономикалық өсуіне кедергі келтіруде, – дейді депутаттар. Сонымен қатар, халық қалаулылары ауыл тұрғындарының өмір сүру деңгейін арттыру, кооперацияларды дамыту және ауылда кәсіпкерлікті дамытуға ықпал ету қажеттігін алға тарты. 

– Бүгінгі партиялық тыңдауда қаралған тақырыптың негізгі бағыты мемлекеттік бағдарламалардың өңірде сапалы іске асырылуын қадағалауды қамтамасыз ету болатын. Ұсыныстар беріліп, алдағы уақытта жұмыстарды жүзеге асыру бойынша нақты тапсырмалар берілетін болады. Олардың орындалуын біз қатаң бақылауға аламыз, – деп облыстық партия филиалы төрағасының бірінші орынбасары Нұрмахан Жолдасов жиынға қорытынды жасады.

Опубликовано в Экономика
Среда, 11 Октябрь 2017 05:27

Шымкент өнімі Еуропада

2017-Hot-Sale-Prp-Medical-Vacutainer-TubeЖыл басынан бері облыс кәсіпорындарының экспортқа шығарған өнімдерінің құны 700 млн АҚШ долларына жеткен. Бұл туралы өңірдің кәсіпкерлік басқармасының басшылығы мәлімдеді.

Осыған дейін оңтүстік өңірінен экспортқа шығатын тауарлар тек азық-түлік, мақта-мата және ауылшаруашылық өнімдері ғана болса, бұл тізімді енді ортопедиялық құрал-жабдықтар, кілемдер мен жаңаша жасалған плиталар толықтыруда. 

Шымкентте шығарылатын бір ғана вакуумдық түтікшелер Еуропа елдерінде саудалануда. Сала мамандарының айтуынша, экспортқа өнім шығаруда мемлекеттік қолдау зор. Экспорттық өнімді арттыру мақсатындағы жұмыстар жыл сайын жандана бермек.

Опубликовано в Экономика

DSC 5951

Шымкенттегі «Оңтүстік» АЭА орналасқан кілем өнімдерін шығаратын «Бал Текстиль» ЖШС-гі бүгінде кілем өнімдерін сату үшін алыс және жақын шетел өкілдерімен байланыс орнатқан.

 

Енді фабрика басшылары таяуда Еуропадағы әріптестік байланысты нығайтып, текстиль өнімдерін Қытай нарығына шығаруды жоспарлап отыр. Бүгінгі таңда фабрика өнімдері Қырғызстан, Тәжікстан, Әзірбайжан, Ресей, Ұлыбритания, Германия және Францияға экспортталады. Ірі шетелдік тапсырыс берушілер саны 20-дан астам.

Кәсіпорында кілем, кілем өнімдері тоқылады, полипропилен жіптері шығарылады. Кілем өндірісіне қажет шикізат Ресей, Түркия, Бангладеш, Үндістан және тағы басқа алыс шетелдерден тікелей жеткізіледі. Ал кілемнің өзі мұнда Бельгияның жоғарғы технологиялы Michel Van De Wiele жабдығында тоқылады.

Бүгінгі таңда кілем және кілем өнімдерін шығару өндірісінің қуаттылығы жылына 5 млн шаршы метр өнімді құрайды. Кәсіпорында кілемнің екі мыңға жуық бірегей түрі шығарылады. Олардың арасында классикалық сурет, дәстүрлі өрнекпен тоқылғандары да, дизайнында модерн элементтері бар, сондай-ақ, заманауи хай-тек және авангард стильде тоқылатын кілемдер де бар. Ал полипропилен жібін иірудің қуаттылығы – жылына 4 000 тонна. Қазір кәсіпорында 236 адам жұмыс істейді.

Опубликовано в Экономика

ayaqkiim

Шымкентте шығарылған аяқ киімдерге бүгінде сұраныс артып, импортты алмастырып келеді.

«Қазақстанда жасалған» деген таңбамен ел нарығында сатылып жатқан аяқ киімдер былғары және қолтырауын терілерінен жасалады. «Заря» сауда белгісімен өнім шығаратын цех ерлер, әйелдер және балаларға арналған қыстық, жаздық және спорттық үлгідегі 27 түрлі аяқ киім шығарады. Қазіргі заманға лайықты 180 модель тігіледі. Өнімдер шетелдікінен еш кем емес екенін айтқан кәсіпкер аяқ киімді бір рет сатып алған адам тұрақты клиентке айналатынын айтуда. Себебі сапасы жоғары, жағымсыз иіс шығармайды. Отандық өнім шығарып отырған кәсіпкер шикізаттың басым көпшілігін Шымкенттегі қаракөл зауытынан және Алматы мен Семей қалаларынан алып отыр.

Өнімін экспортқа шығаруды көздеп отырған цех басшысы бүгінде Ресей кәсіпкерлерімен келіссөздер жүргізген. Келісім оң нәтижесін берсе, оларға айына 1000 жұптан астам өнім жөнелтілетін болады. Сондай-ақ, цех өніміне Астана мен Ақтөбе қалаларының кәсіпкерлері де қызығушылық танытуда. Олар өз қалаларында «Заря» аяқ киім дүкенін ашуды көздеп отыр. Күніне 30-40 жұп аяқ киім шығарып отырған цех өз өнімдерін ОҚО мен Жамбыл, Қызылорда облыстары мен Алматы қаласының нарығына шығарып келеді. Айта кетейік, өнімнің бағасы да қалтаға қонымды. Мәселен, ерлерге арналған аяқ киім 5-10 мың теңге аралығында болса, әйелдер аяқ киімі 5-15 мың теңге төңірегінде. Ал, балалар аяқ киімін 4000-8000 теңгеге сатып алуыңызға болады.

Опубликовано в Қоғам

Шымкент қаласы Тәуке хан көшесіндегі №233 мекенжайда орналасқан «Барно» квасын білмейтіндер кемде-кем шығар, сірә. Онда қашан барсаңыз да адам қарасы үзілмейді. Ал кешкісін ұзын сонар кезек көше бойына шығып жатады. Тіпті, кейбіреулер осынау сусынды ішу үшін өзге өңірлерден арнайы келеді екен. Тіл үйірер квасты өз көзімізбен көріп, дәмін татып қайттық.

DSC 0494

Біз келгенде күн тас төбеден ауып, екінтіге таяп қалған еді. «Барноның» дәмін тату үшін біршама уақыт кезек күттік. Қарапайым ғана бастырмада орналасса да қызметшілерге де, келушілерге де ыңғайсыздық тудырмайды. Сатушылар шөлдеп, қаталаған адамдарға 3-4 жерден тәтті сусынды ерекше әдіспен құйып беріп жатыр. Біздің алдымызда тұрған жас жігіт бір бокалын ішіп жатып, өзімен бірге алып кетуге 10 литрге тапсырыс берді. Бізге өзін Сұлтан Махамбетов деп таныстырған азаматтың бұл сусынға деген әуестігіне таң қалып, квасты мұнша көп мөлшерде алуының мәнісін сұрадық.

– Квас пепси-кола емес. Шөліңді тез қандырады. Таза табиғи өнім. Пайдасы да бар. Жаз мезгілінде отбасыма жиі алып барамын. Жұмыстағы әріптестерім де осы жаққа келеді. Қалада басқа жерде бар ма, жоқ па білмедім. Дәл мұндай жоқ шығар. Өзім осы жерге келіп жүргеніме 3 жылдан асты. «Барно» өз дәмін жоғалтқан емес, – дейді қала тұрғыны Сұлтан Махамбетов. 

Біздің де кезегіміз келді. Тапсырысымыз дайын болғанша, сатушы қызбен сұхбаттасып үлгердік. Айтуынша, «Барно» квасының үш түрі бар. Тәтті, орташа, қышқыл. Бағалары да қолжетімді. Кіші ыдысы (0,3) 70, орташасы (0,5) 100, үлкені (1,5) 250 теңге. Басқа квастардан айырмашылығы консервантсыз екен. Құрамында қатқан нан (сухарики), ашытқы, қайнаған су, қант және табиғи газдалуы үшін аздаған жүзім бар. 

DSC 0512

– Бұл квастың дайындалу технологиясын әпкем Барно 1998 жылы ойлап тапқан. Алғашында тек өздері үшін қолданып жүрді. Кейіннен басқаларға да ұнай бастаған соң, көп мөлшерде шығарды. 2002 жылдан бастап тап осы жерден өз атымен сатыла бастады. Табиғи және денсаулыққа да пайдасы болғандықтан қазірге дейін келушілері кеміген емес. Әсіресе, жаз мезгілінде сұраныс көп, – дейді Барноның сіңлісі Юлдуз Ахмедова. 

Сусынымызды асықпай ішіп, шөлімізді басып алдық. Самсасы да келген бойда сатылып жатыр. Бағасы 150 теңге. Ғимараттың жоғары жағына Шымкент қаласы әкімдігінен көшпелі саудамен айналысуға алған рұқсат қағазы, санитарлық-эпидемиологиялық қорытындысы және тағы басқа құжаттар ілініп тұр. Суды бұлақ басынан ішкен секілді, «Барно» квасын да бастапқы сатылатын жеріне келіп, дәмін таттық. Айта кетейік, квас орталығы апта бойы таңғы 9:00-ден, түнгі 00:00-ге дейін үзіліссіз істейді.

 

Біле жүріңіз!

Мыңдаған жылдар бұрын ойлап шығарылған бұл сусын ас қорыту жүйесін реттеп, зиян және ауру туғызатын микробтардың пайда болмауын қадағалайды, зат алмасуды, жүрек-қантамырлары жүйесінің жұмысын жақсартады, тәбетті ашады. Құрамындағы пайдалы микроағзалардың мөлшері жағынан квас айраннан қалыспайды. Ол да ас қорытуды, зат алмасуды жақсартады және иммунитетті күшейтетін қасиетке ие.

Опубликовано в Әлеумет

Оңтүстікте шыны ыдыстарын шығаратын «Еврокристалл» зауыты жұмыс істеу аясын кеңейтуді қолға алып, көмірқышқыл газын өндіруді бастамақ. Ол үшін кәсіпкерлер арнайы итальяндық құрылғыларды сатып алуды жоспарлап отыр.

Зауыт қожайынының мәліметінше, көмірқышқыл газын сусындарды газдау үшін пайдалану көзделіп отыр. Бұл туралы ОҚО әкімінің баспасөз қызметі хабарлады. 

Баршаға белгілі, бүгінде «Еврокристалл» серіктестігі шыны ыдыстар шығару ісімен танымал. Ондағы өндірілетін өнімдерді алкогольдік және газдалған сусындар мен шырындар, сүт пен дәрі-дәрмектер шығаратын зауыттар қолдануға мүдделі. Мұнда түрлі қалыпта – 200 мл-ден 3 литрге дейінгі түссіз және жасыл түсті бөтелкелер мен құтылар әзірленеді. Осынау өнімдерге Қазақстанның барлық аймағы мен Қырғызстаннан тапсырыстар келіп түсуде.

Еске сала кетсек, «Оңтүстік» индустриалды аймағынан ашылған шыны ыдыстар шығарушы зауыт тарихы 2014 жылдан бастау алады. Сол кезде жылына 70 млн бөтелке шыны ыдыстарын өндіруге қауқарлы зауыттың І кезеңі жұмысын бастаған болатын. 2016 жылы өндірістің ІІ кезеңі іске қосылып, бір жылдағы жалпы қуаттылық 200 млн бөтелкеге шықты.

Шыны ыдыстар өндіретін зауытта әлемнің жетекші өндірушілерінің (Хайе, Германия; Санжин-Эмхарт, Қытай-Швейцария) заманауи құрылғылары орнатылған. Олардың ерекшелігі сол, бақылаушы мәшинелер өндірілген өнімдерді мұқият тексеріп, қираған әйнектер мен ақауы бар ыдыстарды анықтап, өндіріске кері қайтарады. Сонымен бірге, онда шыны өнімдерді қабылдау мен жою процестері автоматтандырылған. 

Әйнектерді өндіру жұмысында еліміздің жер қойнауынан алынатын кварц құмдары мен дала шпаты, доломит, әктас, бор, микрокальцит сынды шикізаттар қолданылады. Қалған шикізаттарды зауыт басшылығы шетелден алдырады.

Опубликовано в Экономика

Таяуда Шымкентмұнай өңдеу зауытындағы жаңғырту жұмыстарының бірінші кезеңі аяқталады деп күтілуде. Еліміздегі мұнай өңдейтін ең ірі үш зауыттың бірі саналатын өндірісте бүгінде құрылыс жұмыстары қарқынды жүргізіліп жатыр, деп хабарлайды ОҚО әкімінің баспасөз қызметі. Кәсіпорын мұндай мүмкіндікке еліміздегі Үдемелі индустриалды инновациялық даму бағдарламасының аясында қол жеткізіп отыр.

Жаңғырту жұмыстарының негізінде зауыт жылына 4 мың тонна күкірт шығаруға қауқарлы болады. Мұнай өнімдерін саңлаусыз құю кешенінің де құрылысы аяқталған. Нәтижесінде зауыттағы жанармай мен дизель отынының сапасы Еуро-4 және Еуро-5 стандартына сәйкестендірілмек. Ал, жаңғырту жұмыстарының екінші кезеңінде зауыттың өнім шығару көлемін жылына 6 млн тоннаға дейін жеткізу және мұнай өңдеу тереңдігін 80 пайызға дейін көбейту көзделіп отыр. 

Жоба толық жүзеге асқан кезде еліміздегі мұнай өңдеу зауыты әлемдік талаптарға толық жауап беретін жоғары технологиялы ірі өндіріс орнына айналатын болады. Стратегиялық маңызы бар жобаны «Қазақстанның Даму Банкі» қаржыландырып отыр. Яғни банк пен зауыт арасындағы келісімге сай қайта жөндеу жобасын қаржыландыру үшін несие желісі ашылған болатын. 13 жылға дейінгі мерзімге берілген несиенің жалпы сомасы 932 млн АҚШ долларын құрайды. Жалпы құны 1,9 млрд АҚШ доллары болатын жоба индустриялық-инновациялық дамудың 2015-2019 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы аясында қаржыландырылуда.

Шымкент мұнай өңдеу зауытын жаңғырту және қайта жөндеу екі кезеңмен жүзеге асырылуда. Бірінші кезеңде Кеден одағы елдерінде қабылданған К4 және К5 (Еуро-4 және Еуро-5 баламасы) экологиялық класты бензин мен дизель отынын шығаруды реттеу жоспарланған, екінші кезеңде мұнай өңдеу тереңдігін, сондай-ақ қуатын жылына 5,250 млн тоннадан 6 млн тоннаға дейін ұлғайту жоспарланған.

Опубликовано в Қала

Естеріңізде болса, Елбасы биылғы Жолдауында Үкімет пен әкімдерге биылғы 1 шілдеге дейін бизнесті қайта реттеу жөніндегі жүйелі шаралар әзірлеу міндетін жүктеген еді. «Дамыған елдердің озық стандарттары мен тәжірибесін енгізу керек. Бұл жұмысты, әсіресе, өңірлік деңгейде атқару маңызды», – деген болатын Президент. Осыған орай біздің өңірімізде де шағын және орта бизнестің үлесі артып келеді. Шымкентте аяқ киім шығаратын екі бірдей фабрика бар. «Заря» және «Софи» деген отандық өндірушілердің өнімі бүгінде дүкен сөрелеріне жетпей-ақ таусылып қалады. Себебі, қарапайым халық Қытайдан келетін арзан аяқ киімнен гөрі сол бағадағы өзіміздің өнімдер әлдеқайда сапалы әрі тиімді екенін ұғынды.

 

20170329 100118 Burst01«Софи»-дің тауары – табиғи таза былғарыдан

Қытайдың жасанды дермантинінен жасалған аяқ киімінің бір маусымды аяқтар-аяқтамас «шаруасы бітсе», «Софи»-дің аяқ киімдерін бірнеше маусым алаңсыз киесіз. 

– Біздің аяқ киімдер табиғи таза былғарыдан, тері, күдері былғары (замшевая кожа) мен лакталған былғарыдан, шүберектен де жасалады. Ерлер мен әйелдер, жасөспірімдерге арналған аяқ киімдердің бағасы да қолжетімді, жаздық аяқ киімдер – 7-8 мың теңгеден, ал қыстық аяқ киімдер – 10-15 мың теңгеден сатылуда, – дейді «Софи» аяқ киім фабрикасының басшысы Артық Марайымов. 

Кейіпкеріміз аяқ киім шығару өнерін әкесі Сәйдікәрімнен үйреніпті. 1950-60 жылдары Сейдікәрім қария Шымкенттегі танымал етікшінің бірі болған деседі. Әкенің қанымен берілген қолөнерлік қасиет Артықты да осы салаға жетелеген. 1976 жылы қалалық оқу-өндірістік комбинатты оқып тәмамдаған соң, кәсіби маман атанады. Шебер өзінің «Тассай» атты жеке кооперативін ашып, шаруасын 90-жылдардың орта тұсына дейін дөңгелетеді. 1994 жылы нарықтың аумалы-төкпелі кезеңінде бұл кооператив жабылғаннан кейін Марайымовтар отбасы басын шалмаған кәсіп қалмаған шығар. Азық-түлік дүкені, асхана, қала берді көлік жөндеу орталығын да ашып, бизнестің әрқилы түрлерінде бағын сынап көрген. Алайда, әу бастағы қанмен берілген қолөнершілік – ата кәсіптен артығы жоқ екенін түсінген Артық Сәйдікәрімұлы қайтадан аяқ киім шығару саласына бет бұрады. Осыдан екі жыл бұрын, яғни, 2015 жылы немере қызының есімін еншілеген «Софи» деген атпен кәсібін қайта бастайды. Етікші өзінің Момышұлы, 23 мекенжайында жеке учаскесінен шағын дүкен мен цех ашқан. Бұл фабриканың Шымкент қаласындағы «Спорт» шағынауданында тағы бір дүкен-бөлімшесі бар. 

20170329 095216

Атадан балаға мұра болып келе жатқан кәсіпті әулет болып жалғастырып келеді. Артықтың бауырлары мен балалары да осы шаруаға ден қойған. Ал жары Сахабат Марайымова – фабриканың тігіншісі. Отбасы мүшелерінен өзге кәсіпорын 10 шақты адамды жұмыспен қамтып отыр. Олардың орташа айлық жалақысы – 50-60 мың теңге көлемінде. 

Шебер былғары мен теріні, тігуге қажетті жіп іспетті шикізаттың барлығын негізінен көрші Өзбекстаннан және Жамбыл облысынан, сондай-ақ Шымкенттің өзінен алынатынын айтады. Ал аяқ киім табанының дайын үлгісі Қытайдың фабрикалары мен Өзбекстан, Түркиядан әкелінеді.

 

Өнімдерін ЭКСПО көрмесіне апарады

Артық Марайымовтың айтуынша, күніне 10-15 аяқ киім саудаланады. Фабриканың айлық тауар айналымы шамамен 1 400 000 мың теңгені құрайды. Әзірге Қазақстанның Астана, Алматы, Түркістан, Жетісай секілді қалаларына жөнелтілуде. Кәсіпорын алдағы жазда ЭКСПО көрмесіне қатысуға дайындық үстінде. Ал жергілікті базарларда «Софидің» аяқ киімдері сатылмайды. Неге десеңіз, базар сатушылары Қытайдың жасанды дермантинінен жасалған аяқ киімдерді арзан бағада сатып алып, үстеме ақысын көп қойғанды жөн санайды. Бірақ, бағасы қолжетімді әрі сапалы аяқ киім іздегендер Момышұлы көшесіндегі «Софи» дүкенін адаспай-ақ тауып алады. 

20170329 100545

«Софи»-дің аяқ киімдері қалай тігіледі?» деген оймен біз де кәсіпорын цехындағы жұмыс үдерісін бақылап көрдік. Алдымен аяқ киімнің үлгісі пішіледі. Одан кейін қолмен былғары мен астары біріктіріліп, мәшіңкеде, қалған кейбір жерлері қолмен тігіледі. Мысалы, бір аяқ киім түске дейін пішіліп, тігілсе, түстен кейін жапсырылып, қыздырылып, кептірілуге жіберіледі. Сонда бір жұп аяқ киім бір күнде дайын болады. Шеберханада 10 шақты шебердің барын ескерсек, күніне 10 аяқ киім сатуға шығарылады. 

Фабрика тігіншісі Сахабат Суярқызы сәуір айында әйелдер аяқ киімінің түрі көбейетінін жеткізді. Егер «Даму» қорынан қолдау алса, кәсіпорынды кеңейтпек ниетте. Ол үшін әйелдер аяқ киімінің сан түрлі үлгісі мен былғары, терілері дайын тұр. Бұған дейін негізінен ерлер аяқ киімін шығарып келдік. Ал сәуірден бастап әйелдердікін де саудаламақпыз.

 

Кәсіпке адалдық керек!

Ешкімнің қолдауынсыз, таза өз еңбегімен қазіргі нарықтық жағдайда бүтін бір фабриканы ұстап тұрған кәсіпкердің жанкештілігін айтпай кетуге болмас. Кәсібіне деген, еңбекке деген сүйіспеншілік оны бүгінгі дәрежесіне жеткізді. Осындай отандық өндірушінің қолынан шыққан табиғи таза былғарыдан жасалған туфли мен сандалдар, етік түрлері және спорттық аяқ киімдерін іздесеңіз, «Софиден» табасыз. Елбасы Н.Назарбаев айтқандай, еліңе пайдаң тисін десең, қазақстандық өнімді сатып ал! Өйткені, отандық өндірушілер мемлекет қазынасына салық төлеп қана қоймай, азаматтарға жұмыс орнын ашып береді.

 

«Заряға» бас сұғатындар көп

20170329 162833

20170329 164337Шымкенттегі аяқ киім шығаратын атақты «Заряны» білмейтіндер некен-саяқ. Кеңес кезінде дәурені дүркіреген фабрикадан бүгінде Қырғы базардың маңайындағы ұядай үш бөлмеде шығарылатын аяқ киімдер қалған. Бір бөлмесі – цех, екінші бөлмесі – дүкен, үшіншісі – қойма. Осында «Заря» сауда белгісімен, арнайы фирмалық қораптағы аяқ киімдер өңіріміз бен көрші облыс тұрғындарын сапалы әрі қолжетімді бағада қамтамасыз етіп отыр. Бұдан бөлек, тағы бір бөлімшесі жұмыс істеуде. 

Бұрынғы «Заря» 1992 жылы заманның қиын-қыстау кезеңінде қаржылық дағдарыстан жабылып еді. 2011 жылы кәсіпорын жетекшісі Әлімжан Ибрайымовтың көзсіз тәуекел етуімен «Заря» нарыққа қайта келді. 

«Заря» кәсіпорны жалпы саны 30 адамды жұмыспен қамтып отыр. Олардың орташа айлық жалақысы 70-80 мың теңге.

«Барлық істе дерлік ең қиыны – басталуы» деген екен бір ғұлама. Әлімжанға да бір кезде құрдымға кеткен кәсіпорынды қайта ашып, маркетингін жолға қойып, еңсесін тіктеу оңайға түскен жоқ. Осыған дейін тек өзінің қаржысымен әупірімдеп келген кәсіпкер жуырда Кәсіпкерлер палатасымен келіссөздер жүргізіпті. «Даму» қоры «Заря»-ның өнімдерін көрмелерге тұрақты түрде қатыстырып, клиент санының күрт артуына септігін тигізген. Ал қуантарлығы, палата таяу уақытта шеберханаға алып ғимарат бермек. 

Біз барғанда «Заряның» аяқ киім дүкеніне кіріп-шығушылар көп екен. Олар құр қол емес, бір-бір қорапты қолтығына қысып шығуда. Тіпті, клиенттердің көптігінен кәсіпорын жетекшісі Әлімжан Ахметжанұлы бізбен сұхбаттасудың сәтін әрең тапты. 

– Біз сұранысқа сәйкес аяқ-киімдердің түрі мен үлгісін өзгертудеміз. Енді Үкіметтен қаржылай қолдау болса, брендке айналатын күн алыс емес. Өйткені, біздің аяқ киімді алған адам міндетті түрде қайта келеді, – дейді Әлімжан Ибрайымов.

 

Денсаулыққа пайдалы

Мұндағы аяқ киімдердің бағасына келсек, қымбат деуге де, арзан деуге де келмейді. Қолжетімді бағадағы балалар аяқ киімін – 5-7 мың, әйелдердікін – 4-9 мың, ерлердікін – 5-12 мың теңге аралығында алуға болады. 

20170329 161514

«Заряның» аяқ киімдері Алматы, Тараз қалалары мен Оңтүстіктің барлық аудандарына шығарылады. Дәл қазіргі уақытта Петропавл және Семей облыстарынан аталған фабриканың өнімдеріне сұраныс түсіп жатқанға ұқсайды. 

Цех бригадирі Шуһрат Асанов шеберханада бір күнде 70-80 жұп аяқ киім дайындалса, оның 40-50-і сатылып кететінін айтады. 

– Біздің аяқ киімдер таза былғарыдан жасалады. Үсті – қара малдың, астары – қойдың терісінен істелінеді. Резіңкелі, арзан, жасанды теріден жасалған аяқ киімдерге қарағанда денсаулыққа да пайдалы. Аяқты терлетпейді, – дейді Шуһрат. 

Мұнда ерлер аяқ киімінің 100, әйелдер аяқ киімінің 40 түрі бар. Шикізаттың барлығы шетелдерден және көрші облыстардан алынады. Мәселен табаны мен бауы, былғарысы – Ресей, Түркия, Семей, Тараздан, аяқ киімдерге арналған крем – Қытайдан әкелінеді. 

«Заря» аяқ киім шеберханасы да – отбасылық кәсіп. Жетекшісі Әлімжанның өз ұлы мен інілері, туыстары және цех бригадирі Шуһраттың баласы да осы жерде еңбегімен несібесін тереді. Кәсіпорын жалпы саны 30 адамды жұмыспен қамтып отыр. Олардың орташа айлық жалақысы 70-80 мың теңге.

 

Тобықтай түйін.

Екі фабрикада болып, басшыларымен сұхбаттасып, жұмыс барысынан байқағанымыз қазір кәсіби аяқ киім шеберлері жоқтың қасы. Кеңес кезінде қаламызда аяқ киім тігушілерді дайындайтын оқу-өндірістік комбинат болған. Бірақ ол кейіннен жабылып қалған. Сол оқу ошағының соңғы түлектері бүгінде өңір тұрғындарын аяқ киіммен қамтамасыз етіп отыр. «Заряның» да, «Софидің» де басшылары – сол қалалық оқу-өндірістік комбинаттың түлектері. Шымкенттің аяқ киімі брендке айналуы үшін алдымен кәсіби маман даярлайтын оқу ордасын, тым болмағанда, факультет ашылуы керек.

Опубликовано в Қоғам

Элмира Райымбекова отбасы мүшелерімен және қайынсіңлісі Раушанмен бірге көп жылдан бері Шымкент қаласы мен Отырар ауданында кәсіпкерлікпен және туризммен айналысады. 2013 жылдан бері Астана қаласындағы «Astana Leusire» халықаралық туристік жәрмеңкесіне қатысып, өздері жасаған түрлі гобелен, кілемше, ұлттық қолөнер бұйымдарын, сувенирлер сатып жүр. Енді биыл өтетін «Астана. Экспо-2017» көрмесінен орын алып, ұлттық қолөнер бұйымдарын және өңделген ауыл шаруашылық, көкөніс, бақша өнімдерін сатумен айналысқысы келеді. Әйткенмен көрмеден орын ала алмай жүр. Жаздың күндері қауыннан қақ жасайды. Сонымен қатар қауынды қазанға салып қауынқұрт қайнатады екен. «Астана. Экспо-2017» көрмесіне үлкен көлемде қауыннан жасалған қақ, қауынқұрт, ыдыстағы қымыран, кептірілген көкөніс апарып сатқысы келеді. Енді жер учаскесін алып, ұлттық қолөнер шеберханасын салмақ ниетте. Оның құрылысы басталмақшы. Әзірге қаладан көпқабатты үйлердің жертөлесін жалдап, дүкен ашып жатыр.

galereya-3

Біз Элмирамен пікірлескенімізде көкейінде жүрген ойларын ортаға салып, көптеген өзекті мәселелерді, шешуін таппай жатқан мәселелерін айтып, Үкімет пен жергілікті және атқарушы органдар назарына бірнеше өтініштерін, кәсіпкерлікті дамыту жөніндегі ұсыныстарын айтты: 

1. Мемлекет басшысы Н.Назарбаевтың халыққа ұсынған «Ұлт жоспары - 5 институционалдық реформаны жүзеге асырудың 100 қадамы» стратегиясында туризм саласын дамыту жайына кеңінен тоқталды. Бұл орайда Оңтүстік туризм саласында жетекші салаға айналатын күн алыс емес. Облысымызда табиғаты ғажайып демалыс орындары өте көп. Өйткені, өңірімізде әлем саяхатшыларын қызықтыратын ауқымды жобалар көптеп қолға алынуда. Бүгінде туризм экономикалық сектордың айнымас бөлігіне айналып үлгерді. Дүниежүзінде осы сала жоғарғы қарқынды даму үстінде.Өйткені, тұрмыс деңгейі жоғары адамдар демалысқа көп көңіл бөледі. Нәтижесінде әлемде шет елдерге шығатын саяхатшылар саны көбейді. Қазақстанда да саяхатшылар саны артты. 2014 жылы Шымкент қаласында өткен туристік форумда Қазақстанның туристік ассоциациясының президенті Роза Асанбаева «2013 жылы дүниежүзінде бір миллиардтан аса адам шетелге туризмге шыққан. Бұл туризмнің табыс көзі екендігінің айғағы. Елімізде барлық өңірлерде халықаралық талапқа сай демалыс орындары ашылуда. Ұлы Жібек Жолының жаңартылған үлгісі «Батыс Европа – Батыс Қытай» магистралының бойында орналасқан Оңтүстік Қазақстанның да туризмдегі мүмкіншілігі өте жоғары», – деді.

Ия, экономиканы ілгері бастыруға туризмнің маңызы зор. Жыл сайын облысымызда 40-50 туристік нысан іске қосылуда. Бұған мемлекеттің де, кәсіпкерлердің де қызығушылығы жоғары. Себебі, туризм жылжымайтын мүлік. Ол жыл сайын табыс түсіреді. Екіншіден, өндірісте және ауыл шаруашылығында жаңа технология дамыған сайын қол күшіне сұраныс азаяды. Ал туризм, керісінше көп адамның күшін қажет етеді. Өйткені сервистік салаға жұмысшылар, адамдар қажет. Яғни, туризмді дамыту арқылы жаңадан көптеген жұмыс орындары ашылады. 

217

2016 жылы Шымкентте өткен «Астана.ЭКСПО-2017» халықаралық көрмесін өткізу жәрменкесінде Ұлыбританиядан келген туризм саласының Бас директоры Марк Ахмед біздің облыстың үлкен туристік хаб екендігін, Әбунасыр Әл-Фарабиді, Түркістан, Отырарды әлемге мақтанышпен таныстырып, осы мүмкіндіктерді пайдалану керектігін айтып, шет елдерге насихаттау жұмыстарын жақсартуды ұсынған еді. Сондықтан:

– Алдағы уақытта шет елдерде өтетін «WTM 2017» туристік көрмесіне облыс делегациясының қатыстырылуы ұсынылса және шет елдік туристік операторлармен байланыс орнатылса; 

– Шет елдік басылымдарда облыстың туристік мүмкіндігі туралы ақпараттық-жарнамалық мақалалар шығарылса; 

– «ONTUSTIKTOURISM-2016» халықаралық туристік форумда көтерілген мәселелер, ұсыныстар іске асырылса. 

Біз көп жылдан бері туризммен айналысамыз. Шымкент қаласында түрлі белгілер, медаль, сувенирлер шығарып сатып жатырмыз. «Арыстанбаб» кесенесі аумағында 2014 жылы құрылысы біткен 6 бөлмелі жаңа жекеменшік қонақ үйіміз бар. Зияратқа келген адамдарға, саяхатшыларға қызмет жасаудамыз. Әсем киіз үй тігіп, келген меймандарға қазақтың ұлттық тағамдарын, қымыз, қымыран ұсынып жатырмыз. Өткен жылы Ұлыбритания, Нидерланды, Франция т.б. көптеген шетелдерден саяхатшылар келіп, киіз үйдің керемет ұлттық нақыштағы ою-өрнектерін суретке, бейнетаспаға түсіріп алып кетті. Меймандарға біздің ұлттық тағамдармен қымыз, құрт, қолдың сары майы, қауынқақ, қымыран қатты ұнайды. Олар ежелгі Отырар қаласының өңіріне, халқының тыныс-тіршілігіне үлкен қызығушылық білдіруде

2. Мен екі рет «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ –ның көпкүндік оқу семинарына қатысып, сертификат алдым. Бірнеше рет қаржы ұйымдары мен екінші деңгейлі банктерге бардым. Банктер өздерінің филиалдары жоқ аудандарға бармайды, қаладан 40-50 шақырымнан алыс жерлердегі кәсіпкерлермен жұмыс жасамайды. Біздің ұсынып отырған жобамызға өздерінің банкінде мұндай бағдарламаның жоқ екенін алға тартады. Өздеріне ыңғайлап бағдарлама, жобалар жасап алған. Осылайша Ұлттық қордан, басқа да қаржы институттарынан бөлінген миллиардтаған теңгелер шалғай ауылдарға жетпей қалады. Көп жылдан бері қаржы институттарына, банктерге барып, несие ала алмай жүрмін. Жалпы облыста, қалада несие сұрап ала алмай жүрген кәсіпкерлерде есеп жоқ, зерделеу жұмыстары жүргізілмейді. Әркім өздігінше түрлі жолдар іздеп жүр. Облыстық кәсіпкерлік және ауыл шаруашылық басқармалары мен қалалық осындай тиісті бөлімдер сараптама жасап, мемлекеттік реттеу жұмыстарымен айналысса, дұрыс болар еді.

70898877 aszalt01

Қазақстанның әйелдеріне ЕБРР (Европейский Банк Реконструкции и Развития) банкінен 8 млрд.теңге несие беріледі дегенді БАҚ-нан оқып, біз «Атамекен» Ұлттық кәсіпкерлер палатасы Іскер әйелдер Кеңесінің төрайымы Л. Рамазановаға өтініш жаздық. Әйткенмен көмек жоқ. Өтінішті аудан әкіміне жіберді, біз хатымызға жауап та ала алмадық. Жуырда «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ-ның басқарма төрағасы Абай Сарықұловпен кездесуінде облыс әкімі 

Ж.Түймебаев отандық кәсіпкерлерге қолдау көрсетуде екінші деңгейлі банктер белсенділік танытуы керек, - деді. 

А.Сарықұлов біздің облыстағы 4 банкке қаржы құйып, жобаларға қолдау көрсеттік деген пікір айтты. Біздің несие алуымыз үшін Ұлттық банк жұмыс жасап, ол үшін қаржы ұйымдары несие беру шарттарына түзетулер енгізіп, кәсіпкерге дер кезінде көмек қолын созуы тиіс. 

3. Жылыжай ашуға 1,4 га жер учаскесін сатып алдық. Жуырда өткен облыс әкімінің облыс тұрғындары алдында есеп беру кездесуіне құрылыстарымыздың төбесіне арзан бағамен күн батареясын сататын мекемені табуға көмек сұрадық. Менің сұрағым және берілген жауап облыстық газет бетінде жарияланды. Енді «Оңтүстік» кәсіпкерлерге қызмет көрсету орталығында» маркетологтармен бірге жұмыс жасап жатырмыз. 

2015 жылы Елбасы Н.Ә.Назарбаев Катар еліне барды. Астанада күн энергиясын пайдаланатын, батарея шығаратын зауыт салынатын болған еді. «Казатомпром» басшысы келісім шарт жасады. Облысымызға арзан күн сәулесін пайдаланатын күн батареялары әкелініп осы мәселе қолға алынса дейміз. 

kf9t57ZsAKnEpXhX630220VTSI5x104. Үш жылдан бері Астанадағы «Атамекен» Ұлттық кәсіпкерлік палатасына, палатаның облыстағы және аудандағы филиал басшыларына өтініш жазып, «Астана.ЭКСПО-2017» халықаралық көрмесінен қазақтың ұлттық-тағамдарын (қауынның қағы, қауынқұрт, ыдыстағы қымыран, т.б.) және ұлттық нақыштағы қолөнер бұйымдарын (сувенир кілемше, алаша, қоржын, торсық, домбыра, гобелен т.б.) сатып, жұмыс жасау үшін көрмеден орын ала алмай жүрміз. ЭКСПО-2017 көрмесінен тегін немесе жеңілдікпен орын алуға жәрдем беру жөнінде жуырда өткен облыс әкімінің облыс тұрғындары алдында есеп беру кездесуіне сұрақ бердік. Сұрағым және берілген жауап облыстық газет бетінде жарияланды. «Астана.ЭКСПО-2017» халықаралық көрмесі басшыларына облыстық кәсіпкерлік, индустриялық–инновациялық даму және туризм басқармасы басшыларының тарапынан № 25-06-04/407 хат жолданыпты. Біз мәселе шешіледі деп үлкен үміт артып отырмыз. Себебі соңғы үш жылда халықаралық көрме басшыларына, Астанадағы «Атамекен» Ұлттық кәсіпкерлер палатасы және облыстық филиалы басшыларына онға жуық өтініш хат жолдадық. Көрмеден сауда жасауға орын алу мәселесі шешілмей тұр. Ендігі үмітіміз облыс әкімі тікелей өзі араласып көмек берсе деп өтінеміз. «Астана.ЭКСПО-2017» халықаралық көрмесі кезінде шетелдік қонақтардың облысқа көптеп келуі күтілуде. Шымкент қаласы бойынша 2 күндік туристік маршрут әзірленіпті. Біз келген туристерді Отырар ауданының тарихи-танымдық нысандарын аралап қайтуға экскурсия маршрутына енгізіп берсе деген өтініш айтқымыз келеді. Біздер меймандарды қарсы алар едік. Осы мәселе қолдау тапса, ауыл туризмі бір серпіліп, туризмнің дамуына үлкен үлес болар еді.

5. «ОҚО туризм индустриясын дамыту орталығы ассоциациясы» мен «Шымкент» әлеуметтік кәсіпкерлік корпорациясының жетекшілері Ұлыбритания, Канада өзге де елдердің өкілдерімен,отандық кәсіпкерлермен облыста туризмді дамыту жөнінде меморандумға қол қойған болатын. Біз шет елдік туристік ұйымдармен байланысып, бірге жұмыс жасағымыз келеді. «Туризм индустриясын дамыту орталығы ассоциациясы» мен «Шымкент» әлеуметтік кәсіпкерлік корпорациясының жетекшілерінің көмегіне мұқтажбыз. Туризм саласына инвестиция тартқымыз келеді. 

6. Көптеген елдердің тәжірибесінде шағын кәсіпкерлікті қолдаумен белгілі бір министрліктің департаменті айналысады. Оңтүстік Кореяда әкімшілік жанында технология мен сапаның Ұлттық институты, үкіметтік несиелер кепілдемелер жүйесі, арнайы ашылған кәсіпкерлердің банктері бар. Қытайда кәсіпкерлердің шетелдік ынтымақтастығын үйлестіру орталығы мемлекет көлемінде жұмыс жасайды. Үкімет осы бағыттар бойынша жұмысын жандандыра түссе деген тілек-өтініштеріміз бар.

13623882177. Қазір қажетсіз болып қалған тері мен жүн ауылдық жерлерде шашылып жатыр. Ауылда ешкім сатып алмайды. Жаңа технологияларды еңгізу арқылы қалдықсыз өндірістер ұйымдастырылса. 

8. Ұлттық қордан және басқа да қаржы институттарынан бөлінген қаржылар ауылға көбінесе жетпей жатады. Ауылдық жерлердегі үйлерді кепілдікке алып, несие беретін «Фермер банк» ашылса. 

9. Ауылдық жерлерде микроқаржы ұйымдарының саны көбейіп, қызметі дамытылса. 

10. Ауылда ақпараттық, консалтингтік, транспорт-логистикалық орталықтар желісі құрылса. Егілген өнімдерді, әсіресе бақша өнімдерін дер кезінде сату өзекті мәселе болып түр. Пісіп кеткен өнім тез сатуға жіберілмесе, көбінесе жарамсыз болып қалып жатады. Отандық тауарларды экспортқа жіберу орайында сервистік-ақпараттық қолдауға өте мұқтажбыз. 

11. Кәсіпкерліктің субьектілерін мемлекет тарапынан қолдауға, инфрақұрылымды тиісті көлемде қаржылар бөлу арқылы дамытуға және инвестициялық ахуалға Үкімет тарапынан көңіл бөлінсе. Қаржы бөлсе. 

12. Ауылдық жерлердегі аналарды, әйелдерді, қыз-келіншектерді жұмысқа тарту бағдарламасы бойынша арнайы гранттар бөлсе. Үйлерінде отырып түрлі гобелен, кілем, кілемше, алаша тоқып, қоржын жасап, сувенирлер дайындап, кәсіпкерліктің, әрі ұлттық қолөнердің дамуына үлестерін қосар еді.

Опубликовано в Қоғам
Страница 1 из 3