Шымкентте «Нұр Отан» партиясы жанындағы «Мирас» республикалық қоғамдық кеңесінің көшпелі отырысы өтіп, жиында мәдениет саласының дамуы, өзекті мәселелерді шешу жолдары талқыға түсті.

DSC 8295

– Елбасымыз Шымкентке келген іс-сапарында ауқымды іс-шаралар өткізуге тапсырма берді. 2020 жылы ТМД елдерінің мәдени астанасы атанғалы отырмыз. Оған дайындық жұмыстары басталды. Ұйымдастыру комиссиясы құрылды. Шымкент қаласы бүкіл еліміздің мәдениеті қандай екенін әлемге паш етпек. Осы мақсатта бірлесе жұмыс атқарайық, – деді қала әкімінің бірінші орынбасары Қайрат Нұртай.
Қайрат Нұртайдың айтуынша, Шымкенттің 2020 жылғы ТМД елдерінің мәдени астанасы атануына орай дайындық жұмыстары басталып кеткен.

file203

«Цифрлы Қазақстан: мәдениет саласын цифрландыру мәселелері және еліміздің театрларындағы репертуарлар» тақырыбында өткен мәжіліске «Мирас» республикалық кеңесінің төрағасы Бекболат Тілеухан, Парламент Мәжілісінің депутаты Бақытбек Смағұл, қалалық әкімдік пен «Нұр Отан» партиясы Шымкент қалалық филиалының басшылығы, зиялы қауым өкілдері қатысып, ұсыныс-ойларын жеткізді.
Жалпы, Тәуелсіздік жылдары елімізде 19 жаңа театр ашылды. 6 театрға арнайы ғимарат салынған. Соның бірі – Шымкент қаласында. Деректер бойынша еліміздегі театрлар жыл бойына 12 мыңнан астам қойылым көрсетеді. Оның ішінде 300 жаңа қойылым сахналанады. Министрлік тарапынан енді жергілікті театрларға шетелге шығуға қолдау көрсетілмек. Басты мәселенің бірі – репертуарлық саясатты айқындау.
– Біз мәселелерді ашық білгіміз келеді. Қордаланған мәселелерді бірлесіп шешу – басты мақсат. Театр – мәдениет. Бізде отбасы институты әлсіреп барады. Мұны тоқтататын басты институт мәдениет болуы керек. Өнер, театр арқылы адамдардың санасын өзгертейік. Біздің кеңестің ұстанымы бойынша – мәдениет қоғамды тәрбиелеуі керек. Қоғамда болып жатқан мәселелерді мәдениет арқылы шешуді қарастырайық. Ғылыми-зерттеу жұмыстарды көбейтейік. Бізге нақты ұсыныстар керек, – деді республикалық кеңестің төрағасы Бекболат Қанайұлы.
ҚР Мәдениет және спорт министрлігі мәдениет және өнер департаментінің директоры Әбіл Жоламановтың айтуынша, «Мәдени мұра» нысандарын цифрландырудың жобасы, «Қазақстанның ұлттық электрондық кітапхана» жол картасы әзірленген. Кітапханалардың кітап қорын сандық форматқа көшіру, кітапханаларды трансформациялау, тетарлардың жағдайына талдау жасалуда.
– Облыстар мен Астана, Алматы, Шымкент қалаларындағы сандық жүйеге көшірілген кітаптардың санына мониторинг жүргізілді. 13 қыркүйектегі жағдай бойынша сандық жүйеге көшірілген жалпы кітап саны – 36 348. Бұл мардымсыз көрсеткіш. Министрлік «Рухани жаңғыру» бағдарламалық мақаласының «Туған жер» арнайы жобасы бойынша кітапханаларды трансформациялауды бастап кетті. Жобаның басты мақсаты – үлгілі кітапханалардың санын арттыру, кітапханаларды мәдениет және демалыс орнына айналдыру, - деді министрлік өкілі.
ҚР Парламент Мәжілісінің депутаты Бақытбек Смағұл да санамыз жаңғырмай, рухани жағдайымыз түзелмейтінін атап өтті. Оның айтуынша, елімізде жұмыс істейтін 55 театрдың барлығы мемлекет қамқорлығында. Жылына 100-ден астам өнер маманы даярланады. Бірақ олардың әрі қарай жұмыс істеуге құлшынысы жоқ. Баспана мәселесі шешілмесе, жағдай қиындай бермек. Жастардың жыл өтпей жатып қаша бастайтыны осы себептен. Бұл – өзекті мәселе. Енді қаламызбен бірге санамыз да өсуі тиіс.
Келелі жиында, сондай-ақ, қаладағы театрларға жастарды көптеп тарту, қойылымдарды жаңалау сынды мәселелер көтерілді.
Айта кетейік, «Мирас» республикалық қоғамдық кеңесінің көшпелі отырысы Шымкентте алғаш рет өтіп отыр. Елбасы Жолдауы, «Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында айтылған ұсыныстар мен пікірлер бойынша хаттама түзіліп, ол атқарушы органдарға орындау үшін жолданады.
Жиыннан кейін кеңес мүшелері қаладағы әдет-ғұрып және салт дәстүр орталығының, «Отырар» ғылыми-әмбебап кітапханасының тыныс-тіршілігімен танысып, Тәуелсіздік саябағында ағаш көшетін екті. Сондай-ақ, «Ескі қалашық» аумағын абаттандыру және қайта қалпына келтіру жұмыстарын бағалады.

Қалада нанның бағасы қымбаттады. Оған негізгі себеп – солтүстік облыстарда ауа райының бұзылуына байланысты биыл бидайдың аз болуы. Тиісінше, ұнның бағасы да көтерілді. Бұл бағытта Шымкент қаласы әкімдігі тарапынан бағаны тұрақтандыру және ауыл шаруашылығы тауарын қайта өңдеушілерге қолдау көрсету мақсатында бірқатар жұмыс қолға алынуда. Азық-түлік тауар өндірушілермен де келісім жасалды. Алдағы уақытта қалада ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдейтін агроиндустриалды аймақ құрылады.

47 Нан қашанда бағалы

Ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілермен келісім жасалды

Шымкент қаласы әкімдігінде өткен жиында азық-түлік тауарын өндірушілермен бірге бірқатар мәселелер талқыланды. Әлеуметтік маңызы бар тауарлар бағасының өсуіне жол бермеу мақсатында тауар өндірушілер мен әкімдік арасында меморандумға қол қойылды. Ауыл шаруашылығы өнімін өндіруші шаруа қожалықтарының өнімін сатуға әкімдік тікелей қолдау көрсетеді. Яғни, әкімдік тарапынан ұн өнімдері, макарон, май өнімдерін кепілді түрде сатып алынады. Ең бастысы, өнімдер делдалсыз сатылады. Бұл бағаны көтермеуге өз септігін тигізеді. Себебі, шаруа қожалықтары өз өнімін базарға апарып сатса, бағасын төмендетіп тастайтын жағдайлар кездеседі.
Қалалық ауыл шаруашылығы және ветеринария басқармасының басшысы Асқар Қаныбековтың айтуынша, келесі жылы қалада тұрақтандыру қоры құрылады. Шымкентте халықтың ең маңызды азық-түлік өнімін тұтыну көлемі белгілі. Бүгінде 15 шаруа қожалығымен келісім түзілген. «Шымкент май», «Дани нан», «Алтын дән» мекемелерімен, сондай-ақ, картоп, пияз, қырыққабат өсіретін шаруа қожалықтарымен меморандумға қол қойылып отыр.
Ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер мемлекет есебінен нан зауытын салсақ деген ұсыныс айтады. Кәсіпкерлер солтүстік облыстардан бидай алып келіп, мемлекеттен нан зауытын ашуға ынталы. Сол кезде нан арзандау болар ма еді, дейді. Қазір олар кәсіпкерлердің әкелген ұнына тәуелді болып отыр. Ол қай жерден әкелетіні, қандай ұн келетіні, қандай бағада келетіні белгісіз. Басқарма басшысы да мұны қолдауға дайын екенін айтты.
Мәжілісте сонымен қатар, кейбір азық-түлік тауарын өндірушілер базарда өнімін сатуға орын жетпей жатқан уәжін жеткізді. Бұл мәселе бойынша да қалалық кәсіпкерлік және индустриалды-инновациялық даму басқармасы қолдау көрсетуге дайын. Басқарма басшысының міндетін атқарушы Әсет Әбдірахановтың айтуынша, қалада «1000 сауда орнын ашу» бағдарламасы дайындалуда. Яғни, қалада көше саудасына арналған 1000 орын анықталмақ. Қала әкімінің тапсырмасына сәйкес бағдарлама қараша айында дайын болады. Бүгінде қалада тұрақты түрде апта сайын жәрмеңке өтіп жатқанын айта кеткен жөн. Өйткені, арзан әрі сапалы азық-түлік алуға халық та көп келетіні мәлім.

Агроиндустриалды аймақ – өнімді қайта өңдеудің үлкен алаңы

Елбасы халыққа арнаған Жолдауында «Агроөнеркәсіп кешенінің әлеуетін толық іске асыру керек» деп тапсырды. Негізгі міндет – еңбек өнімділігін және қайта өңделген ауыл шаруашылығы өнімінің экспортын 2022 жылға қарай 2,5 есе көбейту. Үкімет өңдеу секторындағы экспорттаушыларға қолдау көрсетуге баса мән беруі қажет. Ішкі нарықты отандық тауарлармен толтыру да маңызды. Сондай-ақ, көлік-логистика және басқа да қызмет көрсету секторларын ілгерілету жөніндегі жұмыстарды жандандыру керек. Жолдаудағы негізгі басымдықтар осындай.
Асқар Сәкенұлының айтуынша, Шымкентте агроөнеркәсіп саласын дамытуда бірқатар жоспар бар. Талдау жұмыстары көрсеткендей, агроөнеркәсіп әлеуеті толық жүзеге аспай отыр. Осы себепті қаланың ауыл шаруашылығы саласының басым бағыттары айқындалған. Салаға білікті адамдарды тартудың үздік тәжірибелері енгізіледі. Бұл ретте ғылыми-зерттеу институттардың базасында агропарк құру жұмыстары жүргізілуде. Агропаркте ғылымға бетбұрыс жасалмақ. Онда жылыжайлар кешенінің әлеуеті, қарқынды баулар, топырақтың химиялық құрамы зерттеледі.
– Әуежай маңынан 136 гектар аумақта агроиндустриялық аймақ құру жоспарда. Онда тек қана ауыл шаруашылығы өнімін қайта өңдеу жүзеге асырылады. Бүгінгі таңда техникалық-экономикалық негіздемесін әзірлеп отырмыз. Келесі жылға жобалық-сметалық құжаттарын дайындап, инфрақұрылымын жүргіземіз. Сол жерде өнім қайта өңделіп, экспортқа жіберіледі. Аталған аймақта 90-нан астам жоба іске асырылады. 3000-нан астам жаңа жұмыс орны ашылады. Сіздердің жоспарларыңыз болса, цех ашамын десеңіздер, біз қолдау көрсетеміз. Жобаларыңызды ұсыныңыздар, – дейді басқарма басшысы.
Шымкент қаласының әкімі Ғ.Әбдірахымов та Жолдауды талқылауға арнаған жиында өңдеу саласына көңіл бөлу қажеттігін атап өткен еді. Бізде тамақ, мақта-мата өндірісін дамытуда мүмкіндік мол. Енді халықтың тұрмыс сапасын жақсартуда жалақыны арттырып, жұмыс орындарын көбейту үшін жаңа кәсіпорындар құру керек. Агроиндустриалды аймақта бүкіл қаладағы және Түркістан облысында өндірілетін өнімдер қайта өңдеп, экспортқа шығарылмақ. Оған барлық инфрақұрылым бар. ҚР ауыл шаруашылығы министрлігі де бұл бағытта қолдау көрсетуге дайын.
Ғабидолла Рахматоллаұлы Елбасы жолдауын іске асыру жөнінде өткен жиында осылай деген еді. Енді бұл бағыттағы жұмыстарды тезірек қолға алу міндеті тұр.

Шымкентте «Деструктивті діни ағым өкілдерімен жұмыс істеудің тиімді әдіс-тәсілдері» тақырыбында өткен семинар-тренингте бірқатар мәселелер айтылды. Бұл бағыттағы діни семинар шілде айында облыстағы қала, аудандық ақпараттық түсіндірме топ мүшелеріне арнайы ұйымдастырылған еді. Бұл жолы білім беру мекемелерінің басшылары мен дінтану пәні негіздерінің мұғалімдері дін саласындағы ахуалды мұқият тыңдады.

IMG 20180928 093945

Мұғалімдердің біліктілігі сыналар сәт

Бүгінде діннің айналасындағы заң жобалары, мектептегі діни ахуалға байланысты көптеген мәселелер бар екені мәлім. Мектеп формасына қатысты да мәселелермен бетпе-бет келіп отырмыз. Жуырда ҚР Қоғамдық даму министрі Дархан Кәлетаев Мәжіліс депутаттарына дін саласындағы заң жобасын таныстырған еді.
Семинар-тренингте негізінен еліміздегі діни тұрақтылықты қамтамасыз ету және орта білім беру мекемелеріндегі зайырлылық қағидаларын сақтауды түсіндіру, білім саласындағы «Зайырлылық және дінтану» пәні мұғалімдерінің діни танымдық білімін арттырудың тетіктері кеңінен талқыланды.
Рас, ақпараттық түсіндіру тобы мен ұстаздарға зайырлылық принциптері, діни қызмет саласындағы заңдар мен толықтырулар мәселелері бойынша ақпараттандыру өзекті. Жиында ҚР Қоғамдық даму министрлігі Қоғамдық келісім комитетінің төраға орынбасары Балғабек Мырзаев, облыстық дін істері басқармасының бөлім басшысы Батырбек Жалмұрзаев, облыстық дін істері басқармасы «Дін мәселелерін зерттеу орталығы» КММ-нің директоры А.Ноғаев, т.б дінтанушылар сөз сөйлеп, қазіргі заңнамалардан хабардар етті.
Б.Жалмұрзаевтың айтуынша, облыстағы мектептерде дінтану пәні негіздері бойынша маманданған мұғалімдер өте аз. Негізінен басқа пәннің мұғалімдері дәріс беріп жүр.
– Біз қазір бала тәрбиесінің жауапкершілігін мектепке жүктеп қойдық. Әсіресе, ауылды жерлерде бала тәрбиесіне қатысты барлық мәселемен мектеп басшылары айналысады. Жыл сайын біздің қала, аудандардағы мектептегі қызметкерлеріне діни тұрақтылықты қамтамасыз ету мақсатында семинарлар өтеді. Заңдылықтарға өзгерістер енгізіліп жатыр. Қазіргі заңдылықтар негізінде мемлекет тарапынан қандай нақты шаралар атқарылуда? Біз күнделікті жұмыс орнымызда ол мағлұматтарды қалай пайдаланып, жүзеге асыра аламыз? Осыған назар аударайықшы. Мұғалім осы заңдылықтарды қаншалықты біледі? Бұл мәселеге де жоғары дайындықпен баруымыз қажет. Біреуге үйрету үшін алдымен өзіміз білуіміз керек. Біз мемлекеттің дін саласындағы саясатын жетік білмей, бұл мәселені толыққанды шеше алмаймыз. Біз өз кезегімізде қажетті құрал-жабдықтармен, әдістемелік материалдармен жеткілікті қамтамасыз етіп отырмыз. Соны ұтымды пайдалана білсек, жұмыс та соғұрлым жемісті болатын еді, – дейді облыстық дін істер басқармасының бөлім басшысы.
Жалпы, мектеп формасына қатысты діни мәселені білім ошағының өз тарапынан шешуге қауқары жетпей жатқан жағдайы бар. Ондай мәселелер орын алған жағдайда облыстық білім басқармасы, дін істері басқармасының мамандарына жүгінуге тура келеді екен. Батырбек Қаратайұлы бұл жағдайға да назар аударды. Бұл іспен негізінен «Дін мәселелерін зертету орталығы» мамандары айналысып келеді.
Түптеп келгенде әр ауылдағы діни мәселені шешетін – сол ауылдың тұрғындары. Әр азамат ауылын түлетуге атсалысып, болашағы үшін бірлесе жұмыс істеуі қажет.

Заңды қатайту шаралары қолға алынды

Дін саласы мамандарының айтуына қарағанда, қазір мектеп оқушыларының мешітке барамыз деп сабақтан қашу мәселесі түбегейлі шешілген. Әрине, бұл діни заңнамаларды жетілдіру бағытындағы жұмыстардың нәтижесі екенін айта кеткен жөн. «ҚР Діни қызмет және діни бірлестіктер туралы» кейбір заңнамаларына толықтырулар мен өзгерістер енгізу туралы баяндамасында Б. Мырзаев заңнамаға енгізілген бірқатар өзгерістерді түсіндіріп берді.
– Елімізде дін тақырыбына қатысты бірқатар мәселелер бар екені рас. Дегенмен, діни ахуал бізде жалпы тұрақты. Біз не үшін қоланыстағы заңнамаларды жетілдіріп, толықтырып жатырмыз? Білесіздер, соңғы жылдары біздің елде осы қолданыстағы заңнамаларды толыққанды қабылдамау сияқты көрініс белең алды. Кейбір діни ағымдар немесе діни топтар бүгінде «біз Конституциямен бекітілген заңдарға емес, діни нормалармен жүреміз» деген уәжді алға тарта бастады. Мектептегі орамал тағу мәселесі, жұма намазға кетіп қалып жатқандар жайында бірқатар мәселелер шықты. Шынында бұл жағдай діни қызмет туралы заңды қатайту, күшейту керегін көрсетті. Осындай діни алауыздыққа апаратын барлық көріністерді жиынтық бойынша заң жобасына енгіздік. Азаматтардың бет-әлпетін тануға кедергі келтіретін киім түрлерін қоғамдық орында киіп жүруге тыйым салдық. Мұның да көптеген мәселелері бар. Біз мұны діни қолданыспен ғана емес қоғамға қатер төндіретін болғаны үшін қолға алдық, – дейді Балғабек Әбдіқайымұлы.
Діни алауыздыққа алып баруы мүмкін деген мәселелердің бәрі заң шеңберінде қарастырылуда. Азаматтарды әр түрлі діни көзқарастарға мәжбүрлеп тарту мәселесі де заң шеңберінде оңтайлы шешілді. Кәмелетке толмаған балаларды ата-аналарының келісімі болмаған жағдайда діни көзқарасқа тартуға жол берілмейді.
Биыл 16 мамырда ҚР Парламентінің Мәжілісінде «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне діни қызмет және діни бірлестіктер мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заң жобасы бірінші оқылымда-ақ мақұлданған еді. Заң жобасының мақсаты – мемлекеттік-конфессиялық қатынастарды жетілдіру, діни субъектілердің құқықтары мен міндеттерін айқындау, сондай-ақ, діни саланы реттеу.
Жалпы, бұл жобадағы нормалар еліміздегі діни ахуалдың тұрақтылығын нығайту үшін, діни бірлестіктердің, азаматтардың жауапкершілігін арттырып, дінді деструктивті мақсаттарда пайдалануға жол бермеу үшін енгізіліп отыр. Заң жобасы аясында 12 нормативтік актілерге 53 түзетулер мен толықтырулар енгізу қарастырылған. Дінді деструктивті мақсаттарда пайдалануды болдырмауға бағытталған түзетулер, адамның бет келбетін тұмшалайтын киім түрлерін киюге тыйым салу қарастырылған. Деструктивтік діни ағымдардың идеологиясын таратуға тыйым салу көзделген. Сонымен қатар діни бірлестіктер субъектілерінің құқықтары мен міндеттерін айқындау туралы ережелер бар.
Заңнамадағы дінге сенушілер мен дінді ұстанбайтындардың теңдігін қамтамасыз ету нормасы Қазақстанның халықаралық міндеттемелеріне сәйкес келеді. Кәмелетке толмағандарды діни қызметке заңсыз тартудың алдын-алу, сондай-ақ діни бірлестіктердің қаржылық қызметінің ашықтығы қамтамасыз етіледі.

ҚР Қорғаныс министрлігі мен Шымкент қаласының әкімдігі, республикалық «Жас сарбаз» әскери-патриоттық қоғамдық қозғалысы арасында азаматтардың әскери-патриоттық тәрбиесі саласындағы ынтымақтастық және өзара іс-қимыл туралы меморандум түзілді. Оған Қорғаныс министрі Нұрлан Ермекбаев, Шымкент қаласының әкімі Ғабидолла Әбдірахымов және «Жас сарбаз» қоғамдық қозғалысы республикалық штаб төрағасы, генерал-майор Мұхамеджан Таласов қол қойды.

IMG-20181011-WA0010

Мемлекет басшысы 5 қазан күнгі халыққа арнаған Жолдауында әскери-патриоттық тәрбиені жандандыру, әрбір мектепте осы жұмыстарды қолға алуды тапсырған еді. Осы орайда Қорғаныс министрлігі мен Шымкент әкімдігі Жолдаудағы нақты іс-шараларды орындауға кірісіп кетті.
Бес жыл мерзімге жасалған меморандум аясында тараптар жастардың әскери-патриоттық тәрбиесі саласында және әскери-қолданбалы спорт түрлерін насихаттаудағы ынтымақтастық және өзара іс-қимыл жасауғакелісті. Өскелең ұрпаққа отансүйгіштік сезімнің, азаматтық жауапкершіліктің, еліміздің салт-дәстүрі мен мәдениетіне деген құрметтің қалыптасуына бірлесе жағдай жасалмақ. Шымкент қаласының әкімдігі тұңғыш болып осы іс-шараларға қолдау көрсетті. Қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов та меморандум қалада әскери-патриоттық тәрбиені дамытуға өз септігін тигізетінін атап өтті.
– Бұл қадам – Елбасының тапсырмасын орындаудағы алғашқы нақты іс-шаралардың бірі. 2019 жыл жастар жылы деп жарияланды. «Сарбаз» балалар жасөспірімдер бірлестігі мектептерде әскери-патриоттық тәрбиенің рөлін нығайтуға өз септігін тигізбек. Осы орайда азаматтардың әскери-патриоттық тәрбиесі саласында ынтымақтастық және өзара іс-қимыл туралы келісімге келдік, – деді Шымкент қаласының әкімі.
Қорғаныс министрлігі жергілікті әскери бөлімдер және өңірлік қолбасшылықтарды арнайы жабдықтау, клубтардың жұмысын әрдайым назарда ұстамақ.
– Елбасы саясатының басым бағыттарының бірі – қазақстандық патриотизмді қалыптастыру, жастарды әскери-патриоттық тұрғыда тәрбиелеу. Осы бағытта Қорғаныс министрлігі «Жас сарбаз» республикалық әскери-патриоттық қоғамдық қозғалысын құрған еді. Бұл қозғалыстың республикалық штабының құрамына мемлекеттік органдардың, Қарулы күштердің және басқа да әскери және әскери құрылымдардың, қоғамдық жастар ұйымдарыңың өкілдері кірді.
Елбасы Жолдауда жастарды әскери-патриоттық тұрғыда тәрбиелеуді күшейтуді басым бағыт ретінде айқындады. Бұл келісім Шымкентте жастарды әскери патриоттық тұрғыда тәрбиелеуге және жастарды әскери өмірмен таныстыруға зор мүмкіндік. Болашақта «Жас сарбаз» бірлестіктерін әр облыстан құруды жоспарлап отырмыз, – деді Қорғаныс министрі Нұрлан Ермекбаев.
Сондай-ақ, меморандум аясында жастарға әскери-патриоттық тәрбие беру мәселелері бойынша бірлескен жылдық іс-шаралар жоспарын әзірлеу; жастарды әскери-патриоттық тәрбиелеуге, сондай-ақ әскери қызметтің беделін арттыруға және Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің имиджін ілгерілетуге бағытталған бірлескен іс-шаралар өткізу; кадет сыныптарын және әскери-патриоттық клубтарды ашуда мүдделі органдармен және республикалық және өңірлік жастар ұйымдарымен өзара іс-қимыл жасау жоспарланып отыр.

Шымкент қаласы әкімдігінде ҚР Президентінің «Қазақстандықтардың әл-ауқатының өсуі: табыс пен тұрмыс сапасын арттыру» атты Жолдауын жүзеге асыру бойынша мәжіліс өтті. Оған қала активі, мәслихат депутаттары, құрылымдық басқарма басшылары, зиялы қауым өкілдері, ардагерлер қатысты. Жиында қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов Жолдаудағы негізгі 6 басымдықты атап берді.

DSC 6484

– Елбасы Жолдауының басты міндеті – Қазақстанның әлемдік бәсекеге қабілеттілігін арттыру, экономиканың жаңа моделін құру. Халықтың әл-ауқатын көтеріп, тұрмыс сапасын жақсартуда не істеу қажеттігін айқындап берді. Нақты тапсырмаларды жүктеді. Біздің мақсат Жолдауды қайталау емес, тиісті сала басшыларына нақты тапсырмалар беріп, нақты шешім қабылдау. Қалада нақты іс-шаралар қабылдау үшін Жолдауды іске асыру бойынша жол картасы дайындалады. Соны әзірлеуді аппаратқа тапсырамын. Әр бағытта жасалатын жұмыстарға қала әкімінің орынбасарлары бекітіледі, – деді қала әкімі.
Жолдауды жүзеге асыру жөніндегі мәжілістің форматы өзгеше ұйымдастырылғанын айта кеткен жөн. Басқарма басшылары Жолдаудағы негізгі міндеттерден туындайтын тапсырмалар бойынша атқарылатын жұмыстар туралы баяндама жасады. Білім, денсаулық сақтау, ауыл шаруашылығы және ветеринария, кәсіпкерлік және индустриалды-инновациялық даму, жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау, энергетика және коммуналды шаруашылық, тұрғын үй қатынастары, жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары, отбасы, балалар және жастар жастар істері жөніндегі басқармасы басшылары баяндама жасап, негізгі жұмыстар жөніндегі жоспарлымен бөлісті.
Елбасы Жолдауда «Үкіметке 2019 жылдың 1 қаңтарынан бастап ең төменгі жалақыны 1,5 есе, яғни 28 мыңнан 42 мыңға дейін өсіруді тапсырамын. Бюджеттік мекемелерде жұмыс істейтін 275 мың қызметкердің еңбекақысы көбейіп, орта есеппен 35 пайызға өседі. Осы мақсаттарға 2019-2021 жылдарда республикалық бюджеттен жыл сайын 96 миллиард теңге бөлу керек» деген еді.
Ең алдымен жұмыспен қамту және әлеуметтік қорғау басқармасының басшысы Ғалымжан Балтаев баяндама жасады. Оның айтуынша, жалпы бюджеттік мекемелерде, оларға қарасты кәсіпорындарда 55 мыңға жуық қызметкер жұмыс істейді. Қазіргі таңда экономикалық белсенді халық саны – 413 мың. Жұмыспен қамтылғаны 391 – мың азамат. Оның ішінде өздігінше жұмыспен қамтылғандары – 112 мың адам. «Нәтижелі жұмыспен қамту және жаппай кәсіпкерлікті дамытудың 2017-2021» жылдарға арналған бағдарламасында тиісті іс-шаралар жүзеге асуда.
Қала әкімі 2019-2021 жылдары халықтың тұрмыс сапасын жақсарту бойынша бөлінетін 96 млрд теңге қаражатпен Шымкент қаласы бойынша қанша адам қамтамасыз етілетіні, қанша бюджет қарастырылатыны бойынша есеп жүргізуді міндеттеді. 
Жолдауда кәсіпкерліктің дамуына баса назар аударылды. Қалада «Бизнестің жол картасы – 2020» бағдарламасы аясында бизнесті заңсыз әкімшілік қысымнан және қылмыстық қудалаудан қорғау, экспортқа бағытталған индустриаландыру мәселелері бойынша жұмыстар атқарылуда. Бүгінгі таңда кәсіпкерлерге мемлекет тарапынан кәсіпкерліктің жан-жақты қолдау көрсетіледі. Бизнесті заңсыз әкімшілік қудалаудан қорғау – әрбір мемлекеттік органның басты басымдығы. Кәсіпкерлік және индустриалды-инновациялық даму басқармасы басшысының міндетін атқарушы Әсет Әбдірахмановтың айтуынша, әкімшілік кедергілерді азайту мақсатында алдағы уақытта элеткронды құжат айналымы жұмыстары кеңінен жүргізілмек. Бұл өз кезегінде кәсіпкерлердің көлеңкелі экономикадан және қылмыстық қудалаудан қорғайды. Қалада 20 инновациялық жобаны іске асыру мақсатында жергілікті бюджеттен 2019 жылы 60 млн теңге бөлу жоспарда. 2019 жылы кәсіпкерлікті дамыту мақсатында шамамен 5 млрд теңгеден астам қаражат қарастырылған. 
Қала әкімі бұл ретте орта бизнеске жататын кәсіпорындар әлі көлеңкеде жұмыс істеп жатқанын, салық органдары мұнымен айналысуы тиістігін ескертті.

Агроиндустриялық аймақ құрылады

Сондай-ақ, Жолдауды талқылау жиында энергетика және коммуналды шаруашылық басқармасының, ауыл шаруашылығы және ветеринария басқармалары басшыларының іс-шара жоспарлары тыңдалды.
Энергетика және коммуналды шаруашылық басқармасының басшысы Нұрлан Аманқұлов өз баяндамасында коммуналды қызмет пен табиғи монополияларды реттеу және қалалық инфрақұрылымды жүйелі дамытудағы мәселелерден хабардар етті. 2018-2025 жылдарға арналған даму бағдарламасын іске асыру бойынша іс-шаралар жоспарына сәйкес, құрылыс жұмыстарына 24 млрд теңгеден астам қаражат қажет. Нәтижесінде ауызсумен қамтуды 99 пайызға жеткізу көзделіп отыр. Қаладағы жылу жүйелерін жаңғырту және тозу деңгейін төмендету мақсатында жалпы 45 млрд теңге қаржы қажет. Халықтың коммуналды қызмет көрсету саласына сенімін арттыру, ашық болуын қамтамасыз ету жұмыстары қолға алынбақ.
Агроөнеркәсіп саласын дамытудағы талдау жұмыстарына сәйкес, қаланың ауыл шаруашылығы саласының басым бағыттары айқындалды. Еңбек өнімділігі және қайта өңделген ауыл шаруашылығы өнімін ұлғайту 2020 жылға қарай 2,5 есеге артыру жоспарда. Бұл ретте ғылыми-зерттеу институттардың базасында агропарк құру жұмыстары қолға алынған. Өңдеу өнеркәсібін талдау жұмыстары бойынша әуежай маңынан 136 гектар алаңда Шымкент агроиндустриалды аумақ құрылатын болады. Сол жерде өнім қайта өңделіп, экспортқа жіберілмек.
Шаһар басшысы бұл салаларға да жеке-жеке тоқталып, өз ұсыныстарын айтты.
– Қалада әрбір аулада, үйлер абаттанып, көз тартар кейіпке енуі тиіс. 2018, 2019, 2020 жылдары қалада өте көп күрделі жұмыс жүргізіледі. Әрбір көшенің, ауланың, аяқжолдардың келбеті өзгереді. Балалар алаңшалары қосылады. Коммуналды шаруашылық дегеніміз – өз үйіміздің, ауларымыздың абаттануы, көрікті болуы.
Ал жаңадан құрылатын агроиндустриалды аймақта қалада және Түркістан облысында өндірілетін бүкіл өнімдерін қайта өңдеп, экспортқа шығару мәселесін іске асыру қажет. Барлық инфрақұрылым бар. Енді тезірек іске кіріскен жөн, – деді шаһар басшысы.

Әлеуметтік саланың әлеуеті артпақ

Қалада әлеуметтік саланың дамуы да басты назарда. Білім басқармасының басшысы Ақерке Абылайханның айтуынша, бүгінгі таңда ҚР Білім және ғылым министрлігімен бірлесе отырып, қалада жалпы білім беру бағдарламаларына қатысты арнайы жол картасы дайындалуда.
Назарбаев зияткерлік мектептерінің іс-тәжірибелерін пайдалану үшін өзіміздің ұстаздарымыздың осы мектептерде білім жүйесі, жаңа оқу жүйесі бойынша біліктіліктерін арттыру көзделген. Бүгінгі таңда қаладағы 15 938 ұстаздың 8 мыңнан астамы осы жаңа бағдарлама бойынша біліктіліктерін жетілдірген. Мамандықтарға бейімдеу үшін кәсіби диагностика жүргізу қажет. Алдағы уақытта диагоностикалық тест жүргізу жұмыстары қолға алынады.
Ал денсаулық сақтау басқармасының басшысы Нұрлан Қасымов қалада отбасылық-тәрбиелік орталықтар ашу, цифрландыруды кеңінен енгізу бойынша іс-шаралар жоспарын атап өтті. 2019 жылдан бастап барлық емханалар мен ауруханалар цифрлық жұмыс істеуге көшеді.
Қала әкімі бұл салалар бойынша да бірқатар ойларын айтты.
– Педагог мәртебесі туралы заңға ұсыныстар беру бойынша ұсыныстар әзірленбек. Үш ауысымдық мектеп мәселесі шешіледі. Демографиялық өсімі жоғары аумақтардан мектептер салынады. Қазіргі уақытта 10 мектептің құрылысына қаржы бөлуге келістік. Ал медицина саласы халықтың сұранысына әлі де толыққанды сай емес. Қаладағы ауруханалар облыстан келетін азаматтарға да қызмет етеді. Әлі де жұмысты ширату керек. Ең бастысы, мамандардың біліктілігін арттыру керек. Отбасылық-дәрігерлік амбулаторияларды көптеп ашу керек, – деді шаһар басшысы.
Сондай-ақ, жастар мен отбасы институтын кешенді қолдауға бағытталған 2020 жылдарға дейінгі іс-шаралар жоспары бекітілген. Келесі жылы жас отбасыларға семинарлар, психологиялық көмектер көрсетіледі. «Тұрмыстық зорлық-зомбылықсыз Қазақстан» пилоттық жобасы іске асырылады. Инновациялық жобаларға грант бөлу, кітапханаларды жаңа заманауи білім орталықтарына айналдыру бойынша коворкинг орталықтар ашу жұмыстары жанданбақ. Ғабидолла
Рахматоллаұлы жастар саясатында, ең алдымен, жұмыссыздықты жою және баспанамен қамту ең өзекті екеніне назар аударды.
Жалпы, Шымкентте Жолдауды іске асыру бойынша негізгі атқарылатын жұмыстар жоспары түзіліп, нақты іс-шаралар қолға алынбақ. Қалалық және аудандық насихаттық топтар құрылып, өткізілетін іс-шаралардың кестесі бекітіледі.

Жеңісті дәстүр үзілмейді

Понедельник, 08 Октябрь 2018 04:19

Өнімді еңбектің өтеуі – жеңіс. Спортта бұлжымайтын қағида осы. Жарыстан жеңімпаз болып оралғаныңды ұмытып, келесі бәсекеге дайындық басталады. ...Әлия Мақсұтқызы да жаттығу залында шәкірттердің дайындығын пысықтап отыр. Таяуда ғана Азия ойындарының чемпионы атанған Даяна Әбдірбекова доппен жаттығуда. Жеке бапкері Лола Әділбекова да жанында. Джакарта төрінде көпшілікті таңырқатқан қазақ аруы қайта жаттығуға кіріскен. Алда – басқа мақсат, бәсі биік бәсекелер...

40129725 2068090673223866 6091437869786726400 o

Заманауи талаптарға сай, еңселі спорт кешенде барлық жағдай бар. Таңмен таласа кішкентай бүлдіршендер дайындыққа асығады. Мұндағы бүлдіршіндердің талпынысын көріп қуанасыз.
Жеңімпаз қыздар небәрі 16-17 жаста. Азия ойындарының екі дүркін жеңімпазы атанған Алина Әділханова биыл 17 жасқа толды. Даяна Әбдірбекова он алтыда.
Қазақ көркем гимнастикасының падишасы, Азияның абсолют чемпионы Әлия Мақсұтқызы болашаққа үмітпен қарайды. Жеңісті дәстүрдің жалғасқанына бек қуанышты.

«Тарихи жеңіске ерекше қуандық»

19437304 1905902756292535 7763196764180690388 n

Сұлулық пен сырбаздық үйлесім тапқан көркем гимнастикада есеміз кете қойған жоқ. Әлия Мақсұтқызы Афиныда төртінші, Бейжіңде бесінші орын алып, көркем гимнастикада да ерлік жасауға болатынын ұғындырды. 2007 жылы Грекияда өткен әлем чемпионатының жекелей сынында алтыншы орын алған. Ал Азияда қарсылас шақ келтірмейтін: 2000-2009 жылдары Азия құрлығын 12 рет мойындатты. Дохадағы Азия ойындарының жеңімпазы.
Бүгінде көркем гимнасшыларымыз жеңісті жолды жалғастырып келеді. Олимпиада медалі бұйырмады демесеңіз, Азия ойындарында жалпы есепте көшбасындамыз. Есеп-қисабымызды Орта Азия өрендері қосылған Хиросима ойындарынан бастайық. Әлия Юсупова бастаған көркем гимнасшылар бес ойында жүлде алып, бәрін басып озды. Яғни, сары құрлық додасында көркем гимнасшыларымыз жалпы есепте 6 алтын, 2 күміс, 1 қоламен бірінші орында келе жатыр. Қытай (4 алтын, 2 күміс, 4 қола) – екінші орында. 1 алтын, 4 күміс, 1 қоласы бар Өзбекстан үштікте.
Жапония, Корея аруларын да артқа тастадық.
Мінекей, қазақ көркем гимнастикасының примасы Әлия Юсупованың алғашқы баспалдақтары Пусандағы Азия ойындарынан басталады. Әрі Афины олимпиадасы алдындағы дайындығын пысықтау үшін Корей түбегіне аттанған Юсупова қос күміспен оралды. Әлия Юсупова, Заира Жақыпова, Лола Ерос, Аида Красникова күмісті мойнына ілген. Алдымызда – тек екі алтынымен қытай қыздары. Елдегі көркем гимнастиканың даму жолына түскенін аңғарып едік. Пусанда алтынның маңайынан қайтқан Ә.Юсупова Катар жерінде мақсатына жетті. Жекелей кезеңде қарсыластарынан оқ бойы озық шықты. Командалық сында да әріптестерін алға жетелеп, бас жүлдені алып берді.
Рас, жеңісті жолымыз үзілмек емес. Мұны көркем гимнасшыларымыз Джакарта төрінде дәлелдеді. Алина Әділханова, Даяна Әбдірбекова, Адиля Тілекенова командалық сайыста жеңімпаз атанды. Ал Алина Әділханова жекелей көпсайыста да чемпион болды. Осылайша, екі алтын жүлде де біздің еншімізге тиді. Командалық сайыста Өзбекстан күміс, Оңтүстік Корея үшінші орыннан көрінді.
– Даяна Әбдірбекованың жеңіске жеткеніне ерекше қуандым. Өйткені, Даяна жекеменшік мектебіме қабылданған ең алғашқы шәкірт еді. Кішкентай кезінен тәрбиелеп шығардық. Бұл – тарихи жеңіс. Жеке жаттықтырушысы Лола Әділбекова екеуі көп ізденді. Тер төкті. Мінекей, ең алғашқы шәкірттеріміз Азия ойындарында топ жарды. Алина Әділханова да менің жеңісті жолымды жалғастырып, екі алтын жүлдеге ие болды. Джакартада делегация басшыларының бәрі жарқын жеңісімізбен құттықтады. Басқа елдің жанкүйерлері, бапкерлері де жылы лебіздерін айтты. Жалпы, бұл мақсатта көп дайындық кезеңінен өттік. Бізде еш демалыс жоқ. Күн сайын жаттығамыз. Осындай қажырлы еңбектің өтеуі шығар. Құдайға шүкір, ізбасарларымыз өсіп келеді. Соған қуанамын, – дейді Әлия Мақсұтқызы көңілі жайлана отырып. Жүзінде қуаныштың лебі бар.
Жыл сайын Юсупованың жүлдесіне арналған халықаралық турнир өтетін. Былтырғы Азия ойындары, Азия чемпионатына дайындық кезеңдеріне байланысты бәсеке кейінге шегерілді. Енді беделі биік жарыс келесі жылы ұйымдастырылмақ.

«Жексенбі күні де демалыс болмайды»

Шымкенттегі жаңа әкімшілік-іскерлік орталығында орналасқан көркем гимнастика кешенінде жыл бойы жаттығу қайнап жатады. Қазір көркем гимнастика орталығы жарыс ордасына айналған. Бүгінде еңселі жаңа ғимарат балалардың көз қуанышы. Онда 442-гимнаст қыз тәлім алуда. Жаңа ғимараттағы залдың іші кең, жылы әрі жайлы.
Бұрын жарыс өткізетін жер іздеп, әуреге түсетін едік. Халықаралық бәсекелер бірде «Мұз» сарайында, бірде Опера және балет театрында, енді бірде Оңтүстік-циркте өтті. Енді ол қиындықтың бәрі артта қалды.
Әлеуетті көркем гимнастика кешені ел Тәуелсіздігінің 24 жылдығы қарсаңында 2015 жылы 21 желтоқсанда ашылды. Нысан 8 блоктан тұрады. Мұнда спорттық арена, екі көрініс алаңы және 700-ден астам көрерменге арналған трибуна бар. Сонымен қатар 6 жаттығу залы, хореография залы мен венткамера, буфет, медпункт және егу бөлмесі, спортшылардың киім ауыстыру және жуыну бөлмесі қарастырылған. Сондай-ақ, 4 бір орындық қонақжай бөлмесі, екі орындық 6 нөмір, бассейн, 38 адамға арналған екі орындық жатын бөлмесі мен галерея бар.
Мұнда өзге жаттықтырушылармен қатар көркем гимнастикадан Азияның абсолютті чемпионы,
Қазақстан ұлттық құрамасының бас жаттықтырушысы Әлия Юсупованың өзі де көркем өнердің қыр-сырын үйретеді.
– Мемлекет осындай әлеуетті зал ашып бергеннен кейін жеңісті дәстүріміз үзілмеу керек. Чемпиондарды тәрбиелеп шығаруда үлкен команда күні-түні еңбек етіп жатыр. Білікті бапкерлеріміз, хореографтар, дәрігерлер... бәрі жеткілікті. Жарыстан қалмаймыз. Жарыстың алдында тіпті жексенбі күні де демалыс болмайды. Осындай табанды еңбектің нәтижесіне орай жеңімпаздар көбейе бермек, – дейді ұлттық құраманың бас бапкері.
Әлия Мақсұтқызы 2011 жылдан бері ұлттық құраманың бас бапкері. Одан бөлек, Шымкент қалалық №9 көркем гимнастикадан спорт мектебіне басшылық етеді. Осындай тығыз жұмысқа қарамастан Әлия Мақсұтқызы жеке шәкірттеріне де уақыт табады. Индонезияда ғаламат жеңіске жеткен Алина Әділханова бүгінде әйгілі спортшыдан тәлім алады. Мұнан бөлек бас бапкер қазір Эльвира Адамбаеваны да өз қоластына (доппен жаттығып жүрген балауса қызды нұсқады) алыпты. Алматыдан келген жасөспірім спортты енді бастап жатыр.

«Жеңісті дәстүріміз жалғаса бермек»

Рио ойындарында спортшымыз тәуір нәтиже көрсетті. Сәбина Әшірбаева осында жаттығып, 12-орын алды. Қазір әлемде бұл спорттың дамуы қарқынды. Әлем чемпионатында Италия, Израиль спортшылары да жүлделі орындарға іліге бастады. Бұл – тарихта болмаған жағдай. Болгария, Беларуссия, Украина елдері әрдайым көшбасшылардың қатарында. Соңғы кездері Жапония, Қытай, Корея спортшылары да шеберліктерін Мәскеуде шыңдап жүр. Сол себепті де біз де қалмай, дамуымыз керек.
Әлемдік спорт мамандары біздің балғын қыздарымызға жоғары баға беруде. Мәселен, әлем чемпионатында ұлттық құраманың екі қызы ТОП 30-ға енді. Онда жалпы 160 спортшы бақ сынаған болатын. Осы нәтижені шетелдік сарапшылар, бапкерлер жоғары бағалаған.
Қазіргі басты меже – үздік бестіктің қатарына кіру. Соның өзі қиын болып тұр. Көркем гимнастикада Олимпиадаға жолдама алу оңай емес. Біздің қыздар бүгінгі нәтижелерден түспей, одан әрі жақсартуға жұмыс істейміз. Алда мақсат көп. Өзім 2 рет Олимпиадаға қатысып, үздік бестіктен көріндім. Менің арманым – осы қыздар ең мықты бестіктің қатарынан ойып тұрып орын алса деймін. Алдымен осы үздіктердің қатарында болсақ, одан кейін медаль алуға тырысу қажет. Жалпы, жеңісті дәстүріміз үзілмеуі тиіс. Ұрпақтар сабақтастығы деген осы емес пе?!
Бас бапкер алдағы ой-жоспарларынан сыр шертіп, болашаққа көз тастап көрді. Мақсат айқын, бағытымыз белгілі. Мүмкіндіктеріміз де мол.

«Ата-аналар да жұмыс істеуі тиіс»

Жалпы, көркем гимнастика қымбат спорт түріне жатады. Өйткені, доптары, ленталарының бағасы қымбат тұрады . Жарыста өнер көрсететін киімдері 500 доллардан кем болмауы керек. Сондай талап бар. Десек те Шымкентте ата-аналардың бұл спортқа қызығушылығы арта түсуде. Бәрі де перзенттерінің чемпион болып, ел мақтанышына айналғанын қалайды. Азия ойындарындағы жеңістен кейін олардың саны арта түсетіні де белгілі.
Тарихы тереңге жайылған Шымкенттің көркем гимнастика мектебінің даңқы аспандап тұр. Ұлттық құраманың бас бапкері үмітін үкілеген ата-аналарға бір ғана кеңес айтады: қыздардың үлкен спорттан өз несібесін алуын қаласа, өздері де үйде көбірек жұмыс істеуі қажет. Жаттығудағы қиындықтарға шыдап, бапкерлердің талабына көндігуі тиіс. Үйге барғанда қыздарымен сөйлесіп, дұрыс бағыт-бағдар бергені жөн. Негізінен, жас балғындар төзімділік, шыдамдылық қасиеттерімен ғана бұл спортта жеңіске жетпек.

Солтүстік өңірден бастау алған «Абылай ханның қара жолы» атты экспедиция Шымкентке жетті. Тарихта әлі де ашылмаған тың деректер, мұралар көп-ақ. Отандық ғалымдар, дін жанашырлары тарихты танып білуге тамшыдай болса да үлес қосуға ниет еткен. «Отырар» кітапханасында 17-27 қыркүйек аралығына жоспарланған, жалпы ұзақтығы 3700 шақырымдық тарихи экспедиция мүшелерімен кездесу өтті.

 DSC6576

«Туған жерге туыңды тік» деп бекер айтылмаса керек. Біз әлі де тарихи құндылықтарымызды танып білуіміз қажет. Солтүстіктен Оңтүстікке қарай бағыт алған тұңғыш экспедиция да осы мақсатты көздейді.
Алдымен «Отырар» кітапханасының директоры Күлия Айдарбекова топ мүшелеріне кітапхананың бүгінгі тыныс-тіршілігімен таныстырды.
Экспедиция жетекшісі, қоғам қайраткері Мұрат қажы Ыдырысұлының айтуынша, бұл жобаға Ақмола облысының әкімдігі қолдау көрсеткен. Ішкі саясат, туризм, мәдениет бөлімдерінің өкілдері жұмылдырылған. Бурабайдағы Абылай хан алаңынан шыққан тарихшылар Шымкентке дейін 8 күн жүріп келген.
– Жобаның ең бірінші мақсаты – Елбасының «Рухани жаңғыру» мақаласы аясында елімізді, жерімізді танып білу. Екіншіден,
Абылайханның қара жолымен жүріп, сондағы деректерді халыққа насихаттау. Біз сапарымызды Қызылжар өлкесінен бастадық. Көкшетау, Астана, Қорғалжын, Баршын, Шұбаркөл, Ұлытау, Сәтбаев, Жезқазған, Қызылорда және Түркістанға соғып, одан бері Шымкентке келіп отырмыз. Қара жол деген сөзді түсінбей, оның мәнін сұрайтындар бар. Қара дегеніміз – қарашаңырақ, қасиетті даңғыл, киелі, кең деген сөзді білдіреді. Осы жолдың бойында қандай аңыздар бар, Абылайханнан қалған қандай белгілер бар? Соларды білуге тырыстық. Бір қуантарлығы, бұл тарихи деректер елдің жадында сақталыпты.
Абылайханның қара жолымен жүріп отырып, талай кереметтерге куә болдық. Абылайханның ең бірінші резиденциясы Петропавлда салынған екен. Бірақ Абылайхан оған еш бас сұқпаған. Қызылжардың бергі жағында, Алтай, Тарбағатай жақта да ордасы болған, – дейді Мұрат қажы Ыдырысұлы.
Астананың 20 жылдығына арналған тарихи сапардың жас ұрпаққа берер тағлымы көп-ақ. Шымкент қалалық ардагерлер кеңесінің төрағасы Исамуддин Рысбай да тың жобаны қолға алғандарға алғысын жеткізді.
Топ негізінен мемлекеттік тарих институтының қызметкерлері, тарихшылар, журналистерден жасақталған. Мемлекеттік тарих институтының жетекші ғылыми қызметкері, тарих ғылымдарының кандидаты Қанат Еңсенов қара жолдың негізгі тарихи маңызын түсіндіріп берді. Бұрын Абылайдың бірнеше қара жолдар бағыты болған. Соның бірі – керуен жолдарымен Түркістанға қарай өтетін бағыттары. 19 ғасырда орыс офицерлерінің жазбаларында және Левшиннің жазбаларында айтылады. Жаңғыру бағдарламасы аясында қара жолды қайта жаңғырту, оны халыққа кеңінен насихаттауды мұрат етіпті.
Бурабайдың төсінде, құрбандық шалынып, Абылайдың рухына Құран бағышталған. Баршыннан бері аса бергенде үлкен қорымға жолыққан. Онда жоңғардың бір батырының зираты бар. Таңқаларлық жайт – жоңғар қанша жау болса да, сол моланың бірде бір тасына ешкім тиіспеген. Бұл қазақтың әруақты сыйлағаны емес пе?! Тарихшылар осындай қызықты жағдаяттардан хабардар етті.
– Қызылордада тарихшылармен кездесіп, «дөңгелек үстел» өткіздік. Одан бері қарай Сығанақ, Сауран қаласына тоқтадық. Арыстан баб, Отырар төбеге бардық. Бұл өлкенің бәрі де Абылайханның заманындағы тарихқа қатысы бар жерлер. Шымкенттен Алматы бағытына қарай 40-50 шақырымда Абылай ханның Хан қорғаны бар. Қазір онда археологиялық жұмыстар жүріп жатыр. Сол жер Абылайханның соңғы ордаларының бірі болған деген дерек бар. Біз енді сол жаққа бағыт алып, одан әрі Тараз қаласындағы Қазақ хандығынаң 550 жылдығына арналған керемет аспан астындағы мұражайын тамашалаймыз, – дейді Қанат Еңсенов.
Құрамында 16 адам, 3 көлігі бар тарихи топ мүшелері одан әрі қарай Шу, Балқаш арқылы Астана қаласындағы «Мәңгілік ел» алаңында басқосуды жоспарлап отыр. Ал соңында Көкшетауда экспедциияны қорытындылап, баспасөз конференциясын өткізбек. Алдағы уақытта деректі фильм монтаждалып, көрермен назарына ұсынылады. Одан бөлек, қара жол сапары жайында жинақ та жарыққа шықпақ.

Қоржынымызда – 3 алтын, 3 күміс, 7 қола

Пятница, 21 Сентябрь 2018 05:13

Азия ойындарында ел қоржынына жүлде салған Шымкент қаласы спортшыларының еңбегi елендi. Қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов Азия ойындарының жеңімпаздары мен жүлдегерлерін, және олардың бапкерлерін марапаттады. Шымкентте спортты дамыту бойынша жұмыстар жандана бермек.

 DSC5901

18 тамыз бен 2 қыркүйек аралығында Индонезияның Джакарта қаласында өткен Жазғы Азия ойындарына Шымкент қаласынан 36 спортшы қатысқан еді. Сайыпқырандарымыз 13 жүлдемен оралды: 3 алтын, 3 күміс, 7 қола жүлде.
Қала әкiмi спортшыларды жеңiciмен құттықтап, сый-сыяпат жасады. Жеңiмпаздардың бапкерлерi де сыйға кенелдi. Ғабидолла Рахматоллаұлы мегаполисте спортты дамытуда барлық жағдай жасалатынын айтты.
– Маңызды сайыста ел намысын абыроймен қорғап, тамаша нәтиже көрсеттіңіздер. Барлықтарыңызға жанкүйер болдық. Осынау жарқын жеңіспен құттықтаймын. Шымкент – спорт орталығына айналуы тиіс. Бізде спортты дамытуда барлық жағдай бар. Шымкентте әлі көп спорттық ареналар салынады. Қысы-жазы спортпен шұғылдануға, ірі халықаралық жарыстар өткізуге күш саламыз. Үшінші мегаполис атағын алғандықтан, біз спортта да үлкен жетістіктерге жетуіміз керек. Алдағы әлем чемпионаты мен Олимпиада ойындарында сәттілік тілейміз, – деді қала әкімі Ғ. Әбдірахымов.
Салтанатты жиында жеңімпаз спортшыларға 1 миллион теңге, оның бапкеріне де осындай көлемде қаржылай сыйақы берілді. Күміс жүлдегерлер 500 мың, қола жүлдегерлер 300 мың теңге көлемінде қаржылай сыйлыққа ие болды. Олардың бапкерлеріне де сәйкесінше құрмет көрсетілді.
Төрт жылда бір келетін додада Шымкент қаласының спортшылары абырой биігінен көрінді. Әсіресе, көркем гимнастшылар 2 алтынмен елді қуантты. Құрама сапындағы Даяна Әбдірбекова мен Алина Әділханова – Шымкент қаласының көркем гимнастика спорт мектебінің шәкірттері. Ескек есуден Инна Клинова да алтын жүлдені қоржынға салды. Сондай-ақ, Севара Нышанбаева (дзюдо), Эльмир Әлімжанов (семсерлесу), Данияр Юлдашев (каратэ), Мария Дмитриенко (стенд ату), Пирмаммад Алиев (батутта секіру), Дмитрий Коблов (жеңіл атлетика), Ерсұлтан Мұзаппаров (белбеу күресі) сынды спортшылар қола жүлде жеңіп алды.

Страница 1 из 39