unnamed

Бүгінгі әлемдік экономикалық дағдарыс бір бүйірден қысып тұр. Коронавирус індеті әлем елдерін алаңдатып отыр. Тығырықтан шығар жол қандай? Кезекті әлемдік дағдарыстың тигізер зардаптары қандай болмақ? Міне, бұл көпшілікті алаңдатқан сауал.
М. Әуезов атындағы ОҚМУ «Басқару және бизнес» жоғары мектебінің деканы Марат Сейдахметовпен осы тұрғыда сұхбаттасқан едік. Экономика саласының маманы әлем елдері енді өзгеше бағытта дамитынын айтады.

IMG 20200519 160730– Марат Қанымбекұлы, бүкіл әлемді дүрліктірген пандемияның қаупі әлі толық сейілген жоқ. Әлем елдері бұл тығырықтан қалай жол тауып шықпақ?

– Жалпы, экономикалық дағдарыстар әр қилы жағдайда өрбиді. Кейде циклдық кезеңдерге созылады. Әлем халқы күрделі жағдайларды бастан кешіп жатқан уақытта COVID-2019 індеті шықты.
Бұрынғы пандемиялар тек локальді жағдайда ғана таралған еді. Ары кетсе төрт-бес елді ғана шарпитын. Ал бұл пандемия әлемге таралып кетті. Оның қауіптілігі де сонда.
Әлемдік экономикалық және қаржылық дағдарыстың кең етек алуына бірқатар факторлар әсер етті: Соның бірі, Қытай мен АҚШ-тың экономикалық сауда соғысының тым ұзақ уақытқа созылып кетуі және COVID-19 пандемиясының дүние жүзі мемлекеттеріне таралуына байланысты экономикада кері төмендеу қауіпінің төніп тұруы.
Grant Thornton стратегиялық талдау Институтының болжамына сәйкес, биылғы әлемдік экономика өткен жылмен салыстырғанда ЖІӨ (Жалпы ішкі өнім) 3-5%, - ға құлдырайды. Пандемиядан кейін экономиканың өзі де, оның құрылымы да өзгереді. Бұл өзгерістерден Қазақстан да тыс қалмайды. Коронавирустық пандемия және мұнай бағасының құлдырауы жаңа әлемдік дағдарысқа алып келді, оны экономистер «ерекше» және «терең» деп атайды.
Пандемия бірінші кезекте экономикада тұтынушылардың сатып алу қабілетінің төмендеуіне әсер етеді. Мысал ретінде Қытай тауар өндірушілерін айтсақ болады: Олар аз уақыт ішінде тауар өндіру көлемін 80% дейін қалпына келтіргенімен, оларға деген сұраныстың төмендігі өндіріс көлемін арттыруға шектеу қоюда. Бұл тенденция мамандар тарапынан барлық елдерде де болжануда. Аталған институттың зерттеулерінің нәтижесі бойынша еңбекке жарамды тұрғындардың 68 % короновируске қарсы шаралардың салдарынан табыстарының төмендегенін атап көрсеткен. Олардың басым бөлігі қызмет көрсету саласында жұмыс істейтіндер. 29% табыстарының бұрынғы мөлшерде сақталғанын айтқан – олар негізінен мемлекеттік қызмет, өнеркәсіп, ауыл шаруашылығы, медицина, энергетика салаларында жұмыс істейтіндер. Ал 2% пандемия басталғаннан өздерінің табыстарының артқанын көрсеткен.

– Дағдарысқа тойтарыс беру үшін қандай шаралар қабылдау керек?

– Дағдарыстан көп елдер қиналып жатыр. Жалпы, саясат пен экономиканы бөліп қарастыруға болмайды. Қай жерде саяси стратегиялар мықты болса, ол жерде экономика қарыштап дамиды. Бізге қазір дағдарыстан шығудың нақты кешенді шаралары қажет.
Жалпы, ел экономикасын қалпына келтіру мәселесі бойынша бірінші кезектегі жұмыс тұтынушылардың сатып алу қабілетін қалпына келтіруге бағытталуы керек. Мемлекеттік қолдау шаралары жүзеге асуы тиіс. Яғни, тұрғындарға несиелерді төлеу мерзімін созу; қажет болған жағдайда қосымша несиелер беру мүмкіндігін қарастыру қажет. ШОБ субъектілері үшін несиелердің қолжетімділігін қамтамасыз ету; бизнесті жүргізуді сервистік қолдау және субсидиялау және кадрларды сақтап қалу және дамытуды қаржыландыру міндеті тұр.
Пандемия елдің, бизнестің және қарапайым халықтың өмірінде телекоммуникациялық саланың үлесі жоғары екенін көрсетіп берді. Үкімет отырыстарында соңғы жылдары цифрлық экономикаға көшу мәселесі жиі көтерілді. Жаңа індеттің келуіне байланысты бұл үрдісті одан әрі тездетуге тура келді.
Төтенше жағдай енгізілгеннен кейінгі 2 апта ішінде онлайн режимде көрсетілетін қызметтердің көлемі Қазақстанда 6 есеге артты. Олар білім, жұмыс, тұтыну және демалыс салаларын қамтыды. Бұл жағдай қазіргі экономиканың және әлеуметтік өмірдің цифрландырылу деңгейі мен проблемаларын ашып көрсетті.
Пандемияның салдарын жеңу үшін әлемдік банктің болжамы бойынша экономиканы қолдау шараларына әр ел ЖІӨ-нен 10−20% мөлшерінде қаржы жұмсауы қажет. Мәселе – осы қаржыларды қайдан алуда. Әрине бюджет тапшылығын азайтудың бірден-бір жолы – салықты көтеру.
Қазақстан Үкіметі СOVID-19 індетінің таралуына байланысты енгізілген төтенше жағдай кезінде экономиканы қолдау бойынша бірқатар дағдарысқа қарсы шаралар қабылдауда.
Әлемдік дағдарыс дүние жүзі мемлекеттерін қамтуына байланысты бұл жағдай біздің экономикаға, саяси-әлеуметтік дамуымызға да өз әсерін тигізетінін ұмытпайық.

– Ендігі бағыт – дағдарыстан кейінгі дамуға көңіл бөлу. Дағдарыстан кейінгі экономикалық шараларды қабылдауда не нәрсеге мән беру керек?

– Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев әлемді алаңдатып отырған індетке қарсы күресуде нақты шаралар қабылдау керектігін айтты. Кәсіпкерлерді қолдау мақсатында 200 млрд. теңге қаржы бөлініп отыр, сол қаражатты шағын және орта кәсіпкерлерді қолдауда тиімді пайдалану қажет. Өз кезегінде кәсіпорын басшылары мен жергілікті билік өздеріне толық жауапкершілік алып, барлық санитарлық нормалардың сақталуын қамтамасыз етуі тиіс. Сондай-ақ, Үкімет пен Ұлттық банк Экономикалық дамуды қалпына келтіру жөніндегі кешенді жоспарды дайындауы тиіс. Бұл да дер кезінде қабылданған шешім.
Қазір коронавирус инфекциясының залалын азайту және экономиканы тұрақтандыру жөніндегі арнаулы штаб жұмыс істеп жатыр. Азық-түлік пен ең қажетті тауарлардың, медициналық мақсатқа арналған заттардың тапшылығына жол бермеу үшін барлық жағдай жасалуда.
Отандық кәсіпкерлерге, шағын және орта бизнеске жан-жақты қолдау көрсетіліп жатыр. Жұмыс орындарын сақтауға барынша күш салынуда.
Яғни, бүгінде экономикада негізінен құрылымдық өзгерістер қажеттігі туындап тұр. Соның бірі, азық-түлік қауіпсіздігін сақтау. Ауылшаруашылық өнімдерін қоймаларда дұрыс сақтау, оның инфрақұрылымын жасау өте өзекті. 2 миллионға жуық тұрғында қосалқы шаруашылық бары айтылды. Міне, ауылшаруашылық өнімдері далада қалмас үшін оны қайта өңдеуге бет бұруымыз керек. Бұл орайда агросекторды цифрлық технологиямен толық қамтамасыз ету мәселесін шешіп алу тиімді.
Жалпы, «жасыл экономикаға» қарай бағыт алу уақыт күттірмейді. Яғни, цифрлық экономиканы дамыту, электронды сауда алдыңғы шепке шықты.
Елімізде пандемияның салдарын жою және алдын алуға арналған көп функионалды ауруханалар салынып жатыр. Бұл дұрыс қадам. Өйткені, профилактиканы ойлауымыз керек. Соны жете түсінетін уақыт жетті. Бізге әлі де болса, эпидемиолог, санитар дәрігерлердің көптеп қажет екенін сезініп отырмыз.

– Коронавирус індеті өз өміріңізге қалай әсер етті?

– Қазір өмірімізде мынадай сөздер тенденцияға айналды ғой. «Әлемнің коронавирустан кейінгі дамуы басқаша болады» деген. Расында солай сияқты. Өзім 60 жасқа келсем де компьютерлік бағдарламаларды үйреніп жүрмін. Бұл заман талабы десек те, қауіпті індеттен кейін үйренуге тура келді. Адамның жақсы жағына қарай өзгеруіне де мүмкіндік беріп отыр. Әлемде экономикалық соғыс жүріп жатқанда, қол қусырып қарап отыруға болмайды.
Әлемде әлі індеттің беті қайта қойған жоқ. Сол себепті сақтық шараларын одан әрі жалғастыра берген жөн. Өз кезегінде біз де, яғни қарапайым халық, Covid 19 бен экономикалық дағдарысты жеңу үшін бостан-босқа үрейленіп дүрлікпей, тәртіп пен сабырлық сақтағанымыз жөн. Сонда ғана қауіптің бетін қайтара аламыз.

– Сұхбатыңызға рақмет!

PodpisaniyeDocument

Шымкент қаласының еңбек инспекциясы және көші-қон басқармасына төтенше жағдай кезінде азаматтардан 63 өтініш түскен. Оның ішінде, еңбек қатынасы бойынша – 42, еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау бойынша – 19, халықты жұмыспен қамту бойынша – 2 шағым. Мемлекеттік еңбек инспекторлары тарапынан төтенше жағдай және карантин шараларын қамтамасыз ету жөніндегі жедел топ құрылып, бірқатар жұмыстарды атқарды.

100-ге жуық азамат нақты жауап алды

Жұмыс берушілер мен жұмыскерлер төтенше жағдай кезінде нені ескеруі керек? Сіз өз құқығыңызды білесіз бе?
Кәсіпорындар, түрлі мекемелер өз қызметкерлерімен еңбек шартын жасауға мән бермейтіні жөнінде бұған дейін де айтылып, жазылды. Дегенмен, бұл назар аударуды қажет етеді. Өйткені, еңбек дауларының көбісі осы мәселеден туындайды.
Еліміздегі төтенше жағдай және карантиндік шараларға байланысты уақытша жұмысынан қол үзген азаматтарға ақы төлеу тәртібі, еңбек құқықтары, табыс көзінен айрылған азаматтарға әлеуметтік жәрдемақы беруге байланысты арыз-шағымдар көп.
Шымкент қаласының еңбек инспекциясы және көші-қон басқармасы тарапынан осындай жағдайда жұмыс істеу тәртібі, жұмысшылардың еңбек қызметін жүзеге асыру, толық емес жұмыс уақыты режимін белгілеу, қашықтан жұмыс істеу, басқа жұмысқа уақытша ауыстыру, табыс көзінен ай̆ырылған азаматтарға әлеуметтік жәрдемақы беру және еңбек құқықтарына байланысты тұрғындарды әрдайым ақпараттандырып отырды.
Басқарма басшысы Бауыржан
Қалжанов осы жылдың 20 сәуiрінен бастап, азаматтардың сауалдарына тікелей эфирде жауап беруде. Жалпы бүгінге дейін эфир барысында 100-ге жуық азамат нақты жауап алды.
Жұмыс барысында денсаулығына зиян келсе, кім жауапты болады? Карантинге байланысты мәжбүрлі демалысқа шығарғанда оның алдындағы ауысымдағы жалақысы төлене ме? Қашықтан жұмыс жүргізу барысында қосымша еңбек шарты түзіле ме? Міне, эфир барысында негізінен тұрғындар осы және өзге де сауалдарын жолдады.

Ертеңгі күні еңбек құқығыңыз шектелмесін десеңіз…

Басқарма басшысы Б. Қалжановтың айтуынша, қашықтан жұмыс істеу тараптардың келісімі бойынша және өндірістік процестер мүмкіндік берген жағдайда жұмыс беруші қашықтан орындалатын жұмыс белгілеуі мүмкін. Яғни, жұмыс беруші орналасқан жерден тыс жұмыс процесінде ақпараттық-коммуникациялық технологияларды қолдану тәртібінде жұмыс атқарылады. Басқарма басшысы әр тікелей эфир сайын еңбек шартының маңыздылығына тоқталып өтті.
– Әрбір жұмыс беруші мен жұмыскердің арасында шарт болу керек. Ең басты құжат осы. Өйткені, еңбек шарты болмаған жағдайда Еңбек заңында көрсетілген кепілдіктерді алуда кедергілер болуы мүмкін. Егер ол мекемеде жұмыс істейтіні дәлелденбейтін болса, заңды бұзуға бейімі бар кәсіпорын болса, оны ертең дәлелдеу қиынға соғады. Оны дәлелдемеген жағдайда әлеуметтік кепілдіктер ала алмай қалуы мүмкін. Сол себепті ертеңгі күні еңбек құқығы шектелмес үшін қандай жұмыс болса да еңбек шартын түзуі тиіс, – дейді басқарма басшысы.
Басқарма басшысы маусымдық және вахталық жұмыста қандай механизмдерге көшу керектігі жөнінде де мәліметтер берді.
Яғни, маусымдық жұмыстарда климаттық жағдайларға байланысты жұмыстың басталу, аяқталу уақыты еңбек шартында нақты көрсетілуі керек. Вахталық жұмыс әдісі тұрғылықты жерден тыс жерде ұйымдастырылатын болса, оған толығымен жұмыс беруші жауапты болады.

330 субъектіге нұсқау берілді

Шымкент қаласының Еңбек инспекциясы және көші-қон басқармасының мемлекеттік еңбек инспекторлары төтенше жағдай кезеңінде бірқатар жұмыстар атқарды.
Жедел байланыс телефонына 20 наурыз бен 11 мамыр аралығында 425 адам хабарласқан. Оның ішінде жалақы сақталмайтын демалыс беру тәртібі – 122; жалақыны төлемеу – 45; бос уақытты рәсімдеу және төлеу – 39; еңбек демалысына шығуға мәжбүр ету – 66; қысқартулар – 50; жұмыстан босату – 22 және басқа мәселелер бойынша – 81 қоңырау түскен. Ал карантин кезеңінде жұмысқа тарту бойынша шағым жоқ.
– Қаладағы қоғамдық-саяси ахуал жағдайына жүргізілген әлеуметтік зерттеу нәтижесі бойынша мекемелер мен ұйымдарда жұмыс істейтін азаматтардың тізіміне талдау жасау, құқық бұзушылыққа жол бермеу және алдын алу, жұмыскерлерді бетпердемен, жұмыс орындарында дезинфекциялық сұйықтықтармен қамтамасыз етуді ұйымдастыру жөнінде 330 субъектіге нұсқау берілді, – дейді мемлекеттік еңбек инспекторы Ғалымжан Шәріпов.
Елдегі төтенше жағдайға байланысты қаламыздың жұмыс берушілеріне әлеуметтік жауапкершілікті сезініп, жұмыскерлердің жұмыс орындарын сақтап қалу бойынша шараларды қолдануға назар аударылуда.
Карантиндік шараларға сәйкес, басқарма осы бағыттағы жұмысын тұрақты түрде жалғастырады. Жұмыскерлердің құқықтарын қорғау мәселелері басты назарда.
Осы және басқа да сұрақтар туындаған жағдайда Шымкент қаласының еңбек инспекциясы және көші-қон басқармасынан мына нөмірлер арқылы сұрақтарға жауап алуға болады: 8(7252) 27-38-35.

14563

Шымкент қаласы спортына бокстан алғашқы Олимпиада жолдамасын сыйға тартқан Закир Сафиуллиннің үйінде болдық. Жас отбасында үш балдырған өсіп келеді. Азия чемпионатының екі дүркін күміс жүлдегері бізді қонақжай пейілімен қарсы алып, үйге кірісімен медальдарының жиынтығымен таныстырды. Медальдарының әрбірінің орны бөлек. Бір қызығы, саудырлаған жүлделердің арасында тек Олимпиада жүлдесі жетіспей тұр. Оған арнайы орын да дайындап қойыпты.

«Олимпиаданың бір жылға шегерілігені маған қолайлы»

Рас, спортшыны Олимпиада жолдамасы ұзақ күттірді. Әңгімеміз алдымен осы тұрғыда өрбіді.
– Лицензиялық турнир жоғары деңгейде өтті. Мен үшін турнир аса қиынға соққан жоқ. Жаңа салмаққа да төселіп келемін. Күш-қуатым да молая түсуде. Финалда да жеңгеніме сенімді едім. Ең бастысы, жолдама алдық. Соған көңілім тоқ.
Бокста жүргеніне жиырма жылдан асты. Олимпиада жолы ұзақ болды, рас. Олимпиаданың бір жылға шегерілгені шынын айтсам маған өте қолайлы болып тұр. Өйткені бұл мен үшін жаңа салмақ. Әлі қателіктермен жұмыс істеуім қажет. Уақытты дұрыс пайдалануымыз керек қой. Кейбіреулер жасымның ұлғайғанын сөз етіп жатады. Бірақ менің тынысым енді ашыла бастағандай, – дейді өзі.
Иә, карантинде уақытты дұрыс кәдеге асыра білу маңызды. Әрбір спортшы үшін. Белгілі спортшы бұл кезеңде функционалдық жаттығуларға көңіл бөлуде. Бұған дейін өзінің ойлаған кейбір созылу жаттығуларына уақыт таппай жүретін. Қазір сол олқылықтың орнын толтыратын сәт.
Қолында күнделік. Оны жанынан тастамай алып жүретінін айтады өзі. Оған әрдайым жаттығу барысы жазылады. Боксшы қара терге малынып жаттығатын сәтті сағынып-ақ қалыпты.

«Ұлттық құрама жігіттерінен қазақша үйреніп жүрмін»

Закир бауырымыз Шымкентте туып-өсті. Туған қаласын әрдайым мақтаныш етіп жүреді. Бокс өнерін сегіз жасында «Юбилейный» шағынауданында бастаған.
Тіршіліктің тауқыметі кімді болса да ширатпай қоймайды әрине. Жас кезінен базарда сауда істеді. Спортпен қатар құрылыста, күзетте де жұмыс істеп, ширығып өсті.
Отбасымен жақыннан таныстық. Кейде жанкүйерлер боксшының тегіне қарап, әйгілі бапкер Нұрғали Сафиуллинмен туыстығы барын айтып жатады. Бірақ әсте олай емес.
- Біз үш ағайындымыз. Қарапайым шаруа Найль мен Гузальдың шаңырағында дүниеге келдім. Әкем инженер. Анам үй шаруашылығында. Мені кішкентай кезімнен спортқа берген әкем болатын.
Әке-шешем қазақша жақсы сөйлейді. Ал мен қазақ тілін толық түсінсем де, сөйлеуді енді үйреніп келемін. Алдағы уақытта толық меңгеремін деген ойым бар. Ұлттық құрамада ынтымағымыз жарасты. Бәрімен тонның ішкі бауындай араласамыз. Міне, қазақшаны да солардан үйреніп жүрмін, – дейді өзі.

«Өз елімнің адамдарында жан жылулығы бар»

– Әлемнің көптеген елдеріне табанымыз тиді. Бір байқағаным, ешбір ел өзімнің туған еліме, жұмақ мекеніме жетпейді. Біздің елдің табиғатынан бөлек, адамдарда жан жылулығы да ерекше.
Ұлттық құрамада әр түрлі ұлт өкілдері жиналған. Дегенмен, ондағы аура өте керемет. Сыйластық, достық қатынас басым. Үлкенге құрмет, кішіге ізетті көріп қуанамын. Сондай-ақ, біз жаттығуда күн сайын Әнұранды бірге шырқаймыз. Қазір құрама сапына жастар көп қосылуда.
Шүкір, еліміз уақыт-сәтімен өркендеп келеді. Біз, татар халқы да осы елде жетістікке жетіп, адал еңбек етіп келеміз. Бүгінгі қиындықтар да артта қалатынына сенім зор. Ең басты қымбат мәселе адамдардың денсаулығы ғой.
Мұндай сәтте бір-бірімізге қолдау көрсетіп, тәртіпке бағынғанымыз абзал. Ал шыдамды да еңбекқор спортшылар қауымын бүгінгі карантин жағдайы әдеттегіден де төзімді болуға үйретеді. Олимпиада жүлдесі жолында талап пен тәртіпке сай еңбек етуді жалғастыра беремін, – деді спортшымыз Саңлақ Сафиуллин осылай сыр шертті. Бірлік бар жерде тірлік бар. Бүгінгі мамыражай заманда елдің дамуына үлес қосамын деген жасқа барлық мүмкіндік жеткілікті. Егер оны тереңінен ұғына білсе.

 

Ардагерлер – ардақты ерлер

Вторник, 05 Май 2020 23:13

5cd3bef97657b

Мемлекет басшысы Жеңістің 75 жылдығына орай еліміздегі әрбір соғыс ардагеріне бір миллион теңгеден берілетінін атап өтті.

Қариялар – қазынамыз. Сұрапыл соғыста жаудың бетін қайтарып, жеңісті жақындатқан кешегі майдангер бүгінгі ардагер қарттарымызды қадірлей білуіміз керек. Шымкент қалалық ардагерлер кеңесінің төрағасы Исамуддин Рысбай айтқандай, соғыс ардагерлерінің қатары жылдан жылға сиреп келеді. Келешек ұрпақ батыр аталарымыздың ерлігін өнеге етіп, бейбіт күннің қадірін ұғына білуі тиіс.

Ең қарт ардагер 104 жаста

Мемлекет басшысы Жеңістің 75 жылдығына орай еліміздегі әрбір соғыс ардагеріне бір миллион теңгеден берілетінін атап өтті.
«Ия, қарттарға деген қамқорлық азаймақ емес. Барлық ҰОС ардагерлері, оған теңестірілгендер мен олардың жесірлері Жеңіс күні қарсаңында назардан тыс қалмайды. Мүмкіндігінше сый-сыяпаттар жасалады.» Қалалық ардагерлер кеңесінің төрағасы Исамуддин Нәштайұлы осылай дейді.
Көненің көзі, тарихтың өзі болған ардагерлер жылдан жылға арамыздан кетіп жатыр. Көңілді мұңайтатын да осы жағдай. Қаладағы соғыс ардагерлерінің арасындағы жасы ең үлкені Нигмат Гареев ақсақал 104 жасқа келді.
– Шүкір, қарияларымыздың жағдайлары жаман емес. Немерелері, шөберелері жанында. Денсаулығы жақсылары аяңдап ардагерлер кеңсесіне келіп тұрады. Ең жасы кішісінің өзі – 92-де. Қолдау жеткілікті. Ең үлкен қолдау мен демеу – жүректен шыққан жылы сөз.
Биылғы мереке қарсаңында да қадірлі қарттарымызға сый-сыяпаттар үлестірілуде. Мемлекеттің көмегінен бөлек, түрлі мекеме басшылары, кәсіпкерлер әдеттегідей әлеуметтік азық-түлік пакеттерін беруде. Мәселен, «Жаңа Алмас» дүкенінің басшысы Раушан Ізбасарова 40 ардагердің үйіне барып, пакетін табыстап шықты. Одан бөлек, «Еурофарма» компаниясы, тағы басқа кәсіпорын басшылары да әдеттегідей мерекелік тартуын жасайды, – дейді ардагерлер кеңесінің төрағасы.
Жылда мереке қарсаңында түрлі патриоттық іс-шаралар, әскери шеру, тағы басқа жиындар өтіп жататын. Өкінішке қарай, биыл елдегі төтенше жағдайға байланысты ардагерлердің үйіне барып құттықтау, кең көлемдегі іс-шаралар ұйымдастыру мүмкін болмады.

Майдангерлерге – бір миллион теңге

Бүгінде қаладағы Ұлы Отан соғысы ардагерлерінің жалпы саны – 40. Қалалық ардагерлер кеңесі тарапынан олардың әлеуметтік жағдайларына үнемі бақылау жасалады.
Шымкент қаласының мәслихаты 75 жылдық мерейтойға орай Ұлы Отан соғысы қатысушылары мен мүгедектеріне 360 АЕК, яғни бір миллион теңге көлемінде сыйақы беру жөнінде шешім қабылдады. Ал тыл еңбеккерлеріне 33 мың теңгеден үлестіріледі.
Сондай-ақ, «Әлеуметтік көмек көрсетудің, оның мөлшерлерін белгілеудің және мұқтаж азаматтардың жекелеген санаттарының тізбесін айқындаудың қағидасы туралы» Шымкент қаласы әкімдігінің қаулысына өзгеріс енгізіліп, мына санаттағы азаматтарға да бір реттік қаржылай қолдау жасалады. Атап айтқанда, Ұлы Отан соғысының ардагерлеріне теңестірілген 1490 адамға 100 000 теңге; 3851 тыл ардагеріне – 33 336 теңге; ҰОС мүгедектерінің қайтыс болған, басқа некеге тұрмаған әйелдеріне (күйеулеріне) – 33 336 теңге; Ленинград қаласын қоршау кезеңінде қаланың кәсіпорындарында, мекемелері мен ұйымдарында жұмыс істеген және «Ленинградты қорғағаны үшін» медалімен, «Қоршаудағы Ленинград тұрғыны» белгісімен марапатталған азаматтарға (жалпы саны 5) – 63 894 теңгеден; бұрынғы
КСРО-ны қорғау кезінде жаралануына, контузия алуына, жарақат алуы немесе майданда болуына байланысты ауруға шалдығуы салдарынан мүгедек болып қалған әскери қызметшілерге (жалпы саны 346 адам) –105 564 теңгеден беріледі.

8

Токиода өтетін жазғы Олимпиада ойындары 2021 жылға ауыстырылғаны мәлім. ХОК президенті мен Жапония Премьер-министрі бірлесе осындай шешімге келген-тін. Коронавирус індетінің өршуіне байланысты бүгінде спорт түрінен халықаралық турнирлер, іріктеу бәсекелерінің бәрі уақытша тоқтатылды. Дегенмен, спортшылар жаттығуды үзген жоқ.

Онлайн іс-шаралар бағдарламасы бекітілді

2021 жылға ауыстырылған жазғы Олимпиада ойындары келесі жылдың 23-шілдесі мен 8-тамызы аралығында өтеді.
Қазақстан Ұлттық Олимпиадалық комитет отандық спортшылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін барынша шаралар қабылдауда. Коронавирусқа байланысты елдің олимпиадалық басқармасында келеңсіз жағдайдан сақтану мақсатында арнайы штаб құрылды.
«Ұлттық Олимпиадалық комитет үшін спортшылардың денсаулығы өте маңызды. Сақтық шараларымен қатар, қауіпсіздіктерін де күшейту қажет. Бізде ұлттық федерациялармен бірге коронавирустың таралмауы және қазақстандық спортшыларды індеттен қорғау бойынша алдын-алу шараларына қатысты біртұтас және берік ұстаным болуы керек», – деді Қазақстан Ұлттық Олимпиада комитетінің президенті Тимур Құлыбаев.
Қазақстан ҰОК барлық ұлттық спорт федерацияларын олимпиадалық спорт түрлерінен жағдайды ерекше бақылауда ұстап, спортшылардың денсаулығын барынша қадағалауға шақырды.
Дегенмен, спортшылар карантин кезінде де спорттық формасын сақтауы тиіс. Шымкент қаласының спортшылары да жаттығуды талап пен тәртіпке сай жалғастыруда. Бүгінде шаһарда төрт спортшы Олипиадаға жолдама алды. Соңғы болып боксшы Закир Сафиуллин жолдамаға иелік еткен еді.
Шымкент қаласының дене шынықтыру және спорт басқармасының басшысы Әлібек Нұртаевтың айтуынша, жағдай толық бақылауда. Басқарма мамандары төтенше жағдай кезіндегі жаттығу барысын ұйымдастырып және жаттығу үрдісін қадағалап отыр.
– Басқарма тарапынан 13-25 сәуір аралығында ONLINE іс-шаралар бағдарламасы бекітілді. Оның ішінде үй жаттығуларының апталық бағдарламасы түзіліп, спортшылар әлеуметтік желілер арқылы қашықтан жаттығуда. Дайындық кезінде денені қыздыру, созылу, буындық жаттығу, күш блогы жаттығу бөліктеріне жіті мән берілуде, – дейді басқарма басшысы.

 

53

 

16 781 спортшы қашықтан жаттығуда

Енді атқарылған жұмыстардың бірқатар нәтижелерін атап өтсек. Басқарманың мәліметіне сәйкес, Шымкент қаласындағы мемлекеттік меншіктегі 31 спорт мекемесі бүгінде төтенше жағдай енгізілген мерзімде қашықтан оқыту форматына көшірілген. Осы мекемелердегі 1058 жаттықтырушы 16781 спортшымен қашықтан әлеуметтік желілер арқылы (WhatsApp, Instagram) оқу-жаттығуларын жүргізуде. Жаттықтырушылардың оқу-жаттығу сабақтарын қадағалау спорт мекемелерінің басшыларына жүктелген. Әр жаттықтырушы жеке жұмыс жоспарларын бекітіп, күнделікті соған сәйкес жұмыстарын жүргізуде.
Мәселен, сәуір айында арнайы жаттығулар бойынша Онлайн тәртіпте өткізілген жарыстардың қорытындысынан хабардар етсек. 14-18 сәуір аралығында Шымкент қаласының дене шынықтыру және спорт басқармасына қарасты спорт мекемелерінің спортшылары арасында арнайы жаттығу түрлері бойынша қашықтан онлайн жарыстар өткізілді. Атап айтқанда, спортшылар отырып тұру (приседание), кермеде тартылу (подтягивание на перекладине), кеудені жерден көтеру (отжимание) бойынша бақ сынады.
Сондай-ақ, шаршы дойбыдан және тоғызқұмалақтан 18-19 сәуір күндері Ләззат Тажиева атындағы №4 олимпиада резервінің мамандандырылған балалар-жасөспірімдер спорт мектебінің онлайн біріншілігі ұйымдастырылды.
Сәуірдің 13-нен бастап еңбек сіңірген жаттықтырушылар әлеуметтік желілерде тікелей эфир тәртібінде онлайн жаттығу өткізуде. Атап өтсек, каратэден ҚР еңбек сіңген жаттықтырушысы Шаттық Қажымұқан, таэквондодан халықаралық дәрежедегі спорт шебері Лес Абдусамат, самбодан еңбек сіңірген жаттықтырушы Құралбай Орынбасар, еркін күрестен Шымкент қаласының жастар құрама командасының аға жаттықтырушысы Марат Нұржанов жаттығуларын көпшілік назарына ұсынды.
Сонымен бірге, үшінші мегаполистің танымал спортшылары тікелей көрсетілім арқылы Онлайн жаттығуларын (Instagram, Youtube, Fasebook, телеканалдар) жүргізуде. Көркем гимнастикадан ҚР Еңбегі сіңген спорт шебері Әлия Юcупова, бокстан ҚР Еңбегі сіңген спорт шебері Жайна Шекербековамен «Карантиндегі спортшы» таңғы жаттығуы ұйымдастырылды.
Шахматтан 20-24 сәуір аралығында chess.com сайты арқылы Шымкент қаласының біріншілігі, тоғызқұмалақтан 21-23 сәуір аралығында Шымкент қаласының онлайн біріншілігі өткізіледі.

Талап пен тәртіп сақталуы тиіс

Шымкент кәсіпқой бокс түрлері клубының директоры Заңғар Қасқаевтың айтуынша, шәкірттер үйлерінде арнайы нұсқаулықтар бойынша жаттығуда. Әрине, қиындықтар жоқ емес. Дегенмен, әзірге қашықтан жұмыс істеуге тура келеді.
Белгілі маман мұндай кезде спортшылар жалпы дене дайындығын ұстап тұру керектігін айтады. Белтемірде тартылу, кеудені жерден көтеру, техникалық дайындықтарға мән беру қажет. Жалпы қалай болғанда да спортшылар талап пен тәртіпті сақтауы тиіс.
Иә, қалада карантин кезінде де жаттығу тоқтамайды…

Сұрмерген ару

Пятница, 06 Март 2020 04:01

Сәрсенкүл Рысбекова... Ел үміт күткен саңлақ. Құралайды көзге атқан спортшы ару бүгінде Олимпиада ойындарына тыңғылықты дайындық үстінде. 21 жастағы шымкенттік шымыр спортшының мақсаты айқын. Жолдама уыста. Ендігі меже – Олимпиада жүлдесі.

1573121865

«Басты қарсыластарым – Италия, Қытай және Ресей спортшылары»

Сәрсенкүл Қанатқызы аз уақыттың ішінде керемет жетістіктерге қол жеткізді. Стенд ату спортымен 10 жылдан аса уақыттан бері шұғылданады. Жастар арасында әлем кубогының иегері (2015). Дүниежүзілік Жазғы Универсиада ойындарының қола жүлдегері (2019). Азия чемпионатының (2019 ж) күміс жүлдегері.

Былтыр қарашада Дохада өткен лицензиялық Азия чемпионатында жерлесіміздің бағы жанды: трап бағдарламасы бойынша күміс жүлдеге ие болып, ел қоржынына 22-ші лицензияны сыйға тартты. Ливандық Рэй Бассилге ғана есе жіберіп алған болатын. Бұдан бөлек, Қазақстан құрамасы командалық сында Азия чемпионы атанды.

– Басты талап – жолдама жеңіп алу керек еді. Мен оған қол жеткіздім. Дайындық ойдағыдай өтіп жатыр. Аздап қобалжу да бар. Төртжылдық додасындағы басты қарсыластарым – Италия, Қытай және Ресей спортшылары болмақ, – дейді өзі.

Иә, ол стенд атудан ең алғашқы жолдаманың иегері. Құрлықтық біріншілік алдында Кувейтте арнайы оқу-жаттығу жиыны өткен еді. Командалық жарыста ел құрамасы Азия үздігі атануы – өте жақсы нәтиже.

Стенд ату – қымбат спорт түрі

Олимпиадалық стенд атудың бірнеше жаттығу түрлері бар. Трап, скит, трап-микс, скит-микс, дубль-трап, т.б. Сәрсенкүл бүгінде трап жаттығуында топ жарып жүр.
Стенд ату – қымбат спорт түрі саналады. Өйткені спорттық құрылғылар шетелден алынады. Бағасы өте қымбат. Әйтсе де мемлекеттен бұл спортқа қолдау жеткілікті.
Бүгінде ұлттық құрамаға шетелдік мамандар тартылған. Отандық мамандардың да біліктілігі артып келеді. Содан да болар, біздің спортшыларымыз жақсы нәтиже көрсетуде.

Әрине, стенд ату спортында басты талаптың бірі – техника қауіпсіздігін сақтау. Әрі психологиялық дайындық өте маңызды. Қандай жарыс болса да дұрыс көңіл күймен келу керек.
Негізінен, Сәрсенкүлге бұл спорт түріне бағыт-бағдар берген өзінің әкесі. Бұл туралы өзі: «Белсенді оқушы болдым. Ән айттым, би үйірмесіне бардым. Одан кейін әкем 12 жасымда мені осы спортқа берді. Ең алғаш Алматыда өткен жасөспірімдер арасындағы жарысқа қатысып, жеңімпаз атандым. Ата-анам – басты жанкүйерім», – дейді.

Иә, қазір Азия құрлығында бәсекелестік қызып тұр. Мәселен, Катардағы Азия чемпионатында рекордтық көрсеткіш тіркелді. Жыл сайын рекордтар жаңарып, әлемде бұл спорттың деңгейі қарқынды дамып келеді.

«Бабым мен бағым келіссе...»

Сайыпқыран спортшының талабын ұштап, ең алғаш стенд атудың әліппесін үйреткен –
Оксана Середа. Шымкент қаласы құрамасының аға бапкері. Ол –елімізге белгілі спортшы. 2014 жылғы Азия ойындарының чемпионы.
– Сәрсенкүл өте елгезек және жауапкершілігі мол қыз. Өзімен өте көп жұмыс істейді. Стенд ату – техникалық жағынан өте қиын спорт.

Шәкіртім тапсырмаларды жоғары деңгейде атқаруға тырысады. Әрбір жарысқа тыңғылықты, жауапкершілікпен, сауатты дайындалады. Мақсатына жетпей, тынбайтынын үлгі етуге болады, – дейді бапкері.
Сәрсенкүл Рысбекова – Шымкент қалалық № 14 ату спорт түрлері мектебінің шәкірті. Бүгінде ОҚМУ-дың денешынықтыру және спорт мамандығының 4 курсында білім алады.

Былтыр Дүниежүзілік Универсиададан қола жүлдемен оралған еді. Ол кезде де ел қоржынына алғашқы жүлдені салған болатын. Шіліңгір шілдеде жерлестері зор қошеметпен күтіп алған.
Ендігі бағыт – Олимпиада. «Мақсат – жүлде алу. Бағым мен бабым келіссе, өз биігіме шығамын», – дейді спортшы қыз. Токио ойындарына дейін әлі алда бірқатар Әлем Кубогы бәсекелері бар. Біз құралайды көзге атқан аруға сәттілік тілейміз!

Шымкент қаласы – биылғы ТМД елдерінің мәдени астанасы жылы аясында жоспарланған іс-шараларды жоғары деңгейде өткізуге дайындық үстінде.

IMG 20200225 161718

Осы мәселеге орай қаланың бизнес өкілдерімен өткен басқосуда қала әкімінің орынбасарлары Мақсұт Исахов, Алмасбек Мамытбеков, қалалық кәсіпкерлер палатасының директоры Нұрлан Қабыштаев қонақ үйлердің, мейрамханалардың, туристік агенттіктердің, хостелдердің өкілдерін серіктес болуға шақырды.

Мерейлі мереке аясында халықаралық деңгейдегі іс-шаралар ұйымдастырылу жоспарланып отыр. Қажымұқан атындағы Орталық стадионда өтетін Мәдени астана жылының ашылуына қызу дайындық жүргізілуде.

Халықаралық ұйым басшылары келеді.

– Қазақ елінің қонақжайлылығын көрсететін сәт бұл. Сондықтан ауқымды да маңызды іс-шараны абыроймен атқаруымыз керек. Осы орайда серіктес болып, көмектесетіндеріңізге сенеміз, – деді Мақсұт Пернебайұлы.

Кәсіпкерлер мен Шымкент қаласы әкімдігі арасында жасалған әріптестік келісім іс-шаралардың тиімділігін арттырады. Жалпы қаладағы 17 мейрамхана, 15 қонақүй басшылары мен қала әкімдігі арасында өзара келісім-шарт жасалды. Яғни кәсіпкерлерге қонақжайлылық таныту, бағаны көтермеу міндеттеліп отыр.

Шымкентте «Nur Otan» партиясы Саяси менеджмент мектебінің семинар тренингі өтті.

саяси менеджмент

«Саяси коммуникациялар» тақырыбындағы семинарға бастауыш партия ұйымы жетекшілері, белсенді мүшелері, қалалық мәслихат депутаттары қатысты. Қызылорда, Жамбыл және Түркістан облысынан да тыңдаушылар келген басқосуға жалпы 100-ге жуық адам жиналды.

Саяси менеджмент мектебінің директоры Шыңғыс Нұрланұлының айтуынша, биыл еліміз бойынша 1700 белсенді азаматты оқыту жоспарланып отыр. Негізгі мақсат – көпшіліктің алдында дұрыс сөйлеу, партиялық бағдарламаларды жеткізу бойынша әдіс, тәжірибелерін дамыту.

Шымкентке жұмыс сапарымен келген Nur Otan партиясы Төрағасының Бірінші орынбасары Бауыржан Байбек дәріс тыңдаушылармен кездесті.

– Бастауыш партия ұйымдары өкілдерінің дәріс тыңдауына барлық жағдайды жасадық. Білім алу, бірлесе тәжірибе алмасудың берері мол. Біз адамдардың санасын дамытуға жұмыс істеуіміз керек. Халықпен дұрыс диалог орнатуға мән берейік. Ең басты мақсат – қарапайым азаматтардың сенімі, – деді Бауыржан Қыдырғалиұлы.

Партия Төрағасының Бірінші орынбасары жұмыс сапары барысында партиялық бақылауға алынған өтініштердің орындалуын тексерумен қатар, Үкіметтік емес ұйымдардың өкілдерімен, зиялы қауыммен, жастармен және қаланың басқа да белсенді тұрғындарымен кездесуді жоспарлап отыр.

Страница 1 из 52